Een zalige ruil

Ik snapte wat ze bedoelde en toch voelde het eerst niet als een goede deal. Een ruil dat jij iets krijgt en het de ander alleen maar moeite heeft gekost, daar voel je je toch niet prettig bij.

Later dacht ik: Is dat nou niet heel typerend? Is dat niet mijn trots, die juist ook in het klein zo naar voren kan komen? Ik, maar ook wij als mensen willen niet bij een ander in het krijt staan. En ook als we geven, verwachten we er stiekem toch wat voor terug.

Zo dacht Maarten Luther ook. Hij wilde graag zalig worden. Maar niet voor niets. Nee, hij zou God goede werken geven. Hard werken, zijn leven lang. En in ruil daarvoor de zaligheid krijgen.
Wat ging het anders. Luther kreeg de zaligheid, zeker. Maar wat gaf hij ervoor terug? Het werd een bijzondere ruil. Een ruil waar de Eén het meest kostbaarste gaf en de ander… Je zou kunnen zeggen ‘stank voor dank’ gaf. Want Luther kreeg de gerechtigheid van Christus en… Luther gaf er zijn zonden voor in de plaats. Een diamant werd als het ware ingeruild voor een klomp mest. Want een vernedering voor Luther… Nee, niets was minder waar. Luther was tot een ander inzicht gekomen. Hij riep vol verwondering uit: “Heere Jezus! U ontving mijn zonden en ik Uw gerechtigheid. Wat een vrolijke, een zalige ruil!”. Om zo schuld te ruilen voor bezit. ‘SOLA GRATIA’, schreef hij later. Alleen uit genade.

“Hoe kan dat toch?” vraag je jezelf misschien af. “Het is de omgekeerde wereld!” Dat is het ook, voor ons mensen. Het is onbegrijpelijke goedheid van de Heere.

Het genadeverbond

God Zelf is de Bron van genade. Al van eeuwigheid, nog voor de schepping, heeft Hij het genadeverbond gesloten (ook wel raad des vredes of verbond der verlossing genoemd). Nadat het werkverbond werd verbroken, heeft Hij het genadeverbond aan Adam en Eva bekend gemaakt. Bij de sluiting van het genadeverbond stond aan de ene kant God de Vader, Die tegelijk de Zoon en de Heilige Geest vertegenwoordigde. Aan de andere kant stond Christus, Die daarmee al Zijn uitverkorenen vertegenwoordigde. God de Vader eiste gerechtigheid. Dat Hij aan Zijn eer zou komen. De uitverkorenen waren daar zelf niet toe in staat. Maar Christus, als Vertegenwoordiger van hen, kon en wilde dat wel. Hij sprak: Zie, Ik kom (…) om Uw welbehagen te doen. Zo werd het verbond gesloten. En zo kreeg Christus de uitverkorenen tot Zijn eigendom. En luidt nu de troostvolle belofte: Al wat Mij de Vader geeft, zal tot Mij komen. En die tot Mij komt, zal Ik geenszins uitwerpen.

Inhoud van het genadeverbond

Wat houdt het in om overgezet te zijn in het genadeverbond? Je ontvangt genadegoederen. Je leest daar bijvoorbeeld over in Jesaja 53. Christus Die de smarten draagt en straf op Zich heeft genomen. Maar uiteindelijk gaat het ook daar niet om. Het gaat om de Gever zelf. Dé genadegift van God is het eeuwige leven (Rom. 6: 23), namelijk: dat zij U kennen, den enigen waarachtigen God, en Jezus Christus, Dien Gij gezonden hebt (Joh. 17: 3). Want het gaat uiteindelijk niet om de giften, maar om de Gever Zelf. Zien op Jezus, dat is het beste wat er is. Wie tot Hem komt, zal Hij geenszins uitwerpen!

Toepassing van het genadeverbond

Direct na de val werd het genadeverbond aan Adam en Eva bekend gemaakt. Uit het verbroken werkverbond werden zij in het genadeverbond overgezet. Dat gebeurt nog steeds. Als God je bekeert, dan word je krachtdadig overgezet in het genadeverbond. Wanneer je het verbond echter verwerpt: dan treft jou de verbondswraak. Want wie tot Christus niet komt, die wordt uitgeworpen. Dat betekent: voor altijd van God gescheiden. Het meest erge wat denkbaar is.

Voor wie geldt het genadeverbond?

Alleen de Heere weet wie de inhoud van het genadeverbond ontvangen: de vergeving van zonden, de vernieuwing naar Gods beeld en het geloof om die zegeningen aan te nemen. Het zijn de gegevenen van de Vader. Degenen die van eeuwigheid aan Christus gegeven zijn. Wie dat zijn, is voor ons verborgen. Je kunt nooit zeggen dat het niet voor jou zal zijn, want van niemand is bekend dat hij er in ieder geval niet bij hoort. Dat betekent juist dat er voor iedereen nog hoop is! De doop wijst daar ook heen. De doop is het teken dat God jou onder de bediening, onder de prediking van het genadeverbond wilde brengen (ook wel ‘het erf van het genadeverbond’ genoemd). En Christus wordt aan iedereen aangeboden tot wie het Woord komt. Ja, Gods aanbieding om tot de zaligheid te komen is waar en gemeend. Niemand zal God de schuld kunnen geven als hij onder het Woord verloren gaat. Dat is alleen het gevolg van de hardheid van je hart. De Heere gebiedt de zondaar dadelijk om te komen en Hij verbiedt hem om ook maar de minste gedachte te hebben dat Hij hem zal uitwerpen.
Gaat dat dan zomaar? Zijn er geen voorwaarden?

Voorwaarden tot de genade
De voorwaarden staan in Jesaja 55. Lees het maar. Wat daarin staat: Is dat nou niet het meest moeilijke? Dat je helemaal n-i-e-t-s hebt om mee te brengen? Nooit meer iets goed kunt doen? Bid of het je zo vergaan mag als Luther. Hij mocht het door genade leren.

Algemene genade?

In de preek hoor je over algemene genade en zaligmakende genade. Waar hebben we het dan eigenlijk over? Genade is toch alleen voor Gods kinderen?
In de Bijbel wordt genade een paar keer in het algemeen gebruikt. Het gaat dan om goede dingen, zegeningen die God aan iedereen geeft. Dit wordt algemene genade genoemd. Denk aan het eten dat je elke dag krijgt, je gezondheid, enzovoort. God geeft dit zelfs aan mensen die openlijk tegen Hem zondigen. Het doel ervan is dat de goedheid van God tot verwondering en tot bekering leidt. Probeer hier eens wat meer op te letten. Kijk naar al het goede dat God je gegeven heeft. Noem of schrijf elke dag eens drie dingen voor jezelf op.
Zaligmakende genade is de genade dat de Heere de schuld van de uitverkoren vergeeft, door het off er van de Heere Jezus. Dit wordt door de Heilige Geest in hun hart gewerkt. Het is de uitwerking van het genadeverbond.

Genadeleven

Genadeleven. Nog zo’n uitdrukking. Wat houdt dat eigenlijk in? De naam zegt het al een beetje. Leven van genade. Telkens opnieuw genade nodig hebben.
Hoe zit dat dan? Een keer genade krijgen is toch genoeg? Dat je weet dat je zonden vergeven zijn? Toch lezen we in de Bijbel de oproep om toe te nemen in de genade. Te groeien in de genade. Let op, dit is niet een groeien van jezelf! Integendeel. Calvijn schreef dat iemand die het verst gevorderd is in de genade, iemand is die het meeste vernederd is. Groeien is jezelf steeds meer afschrijven. Meer en meer Christus leren kennen, uit Hem leven. Ook Johannes had dat begrepen toen hij zei: Hij moet wassen en ik minder worden. Hoe komt die geestelijke groei er? Door het gebed en het lezen van de Bijbel.
Begrijp je nu wat Luther bedoelde met zijn zalige ruil? Niets om te geven, maar alles gekregen. Dat is genade in overvloed!

De HEERE zegene u, en behoede u!
De HEERE doe Zijn aangezicht over u lichten, en zij u genadig!
De HEERE verheffe Zijn aangezicht over u, en geve u vrede!

Numeri 6: 22-24

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen