Lezen voor het leven

In de vorige vier zinnen staan niet minder dan 224 tekens. Dat zijn letters en leestekens, zoals de punt, de komma, het aanhalingsteken en het uitroepteken. Tussendoor staan 48 spaties, omdat de tekst anders erg moeilijk leesbaar is… Al die tekens bij elkaar vormen samen 49 woorden, vier zinnen en één tekst.
De meeste jongeren ‘plakken’ zonder moeite de letters aan elkaar en weten dan wat er staat. Dat lukt andere jongeren niet. Die jongeren hebben moeite met ‘technisch lezen’; de techniek van het lezen is een probleem.
Een goed voorbeeld van zo’n probleem is dyslexie. Letterlijk betekent dyslexie: niet kunnen lezen. Ongeveer vier op de honderd jongeren heeft daar last van. Het lukt dan niet om woorden goed te lezen of te schrijven. Voor een dyslect, zoals iemand met dyslexie wordt genoemd, ziet de tekst er als onbegrijpelijke wartaal uit. Zoiets dus: Bij dselxyie gaan leezn, seellpn en serchvijn veel te miijloek voor de lfi jteed en igetentlilnie van die pseroon. Inderdaad: bij dyslexie gaan lezen, spellen en schrijven veel te moeilijk voor de leeftijd en intelligentie van die persoon.

Begrijpen
Maar technisch lezen is niet het enige probleem. Want dat iemand goed kan lezen, betekent nog niet dat iemand ook begrijpt wat er staat. Een mooi voorbeeld is deze zin uit een uitspraak van de hoogste rechter in Nederland: “Dat daarbij dient te worden gelet niet alleen op de mate van waarschijnlijkheid waarmee de niet-inachtneming van de vereiste oplettendheid en voorzichtigheid kan worden verwacht, maar ook op de hoegrootheid van de kans dat daaruit ongevallen ontstaan en op de mate van bezwaarlijkheid van te nemen veiligheidsmaatregelen”. De woorden zijn misschien wel duidelijk, maar daarmee is nog niet helder wat deze rechter precies bedoelt. Dat begrijpen van een tekst wordt ‘begrijpend lezen’ genoemd.
Een bijbels voorbeeld van iemand die moeite had met begrijpend lezen, was de kamerling (Hand. 8: 26-40). Die belangrijke man kon ongetwijfeld goed technisch lezen, maar hij begreep niet wat er stond… Daarom had hij iemand nodig die hem kon helpen. Iemand die hem kon uitleggen wat die woorden uit de profetie van Jesaja betekenden. Iemand die kon uitleggen Wie het Lam was, dat geslacht werd.
Om goed te kunnen lezen is dus meer nodig: een lezer heeft een woordenschat nodig en moet ook wat van de wereld weten. Jongeren die niet goed kunnen lezen, weinig woorden kennen en niet zoveel van de maatschappij weten, moeten dus over heel wat drempels om toch een boek te pakken. Meestal is school dan de boosdoener: het boekverslag moet en zal er komen…

Voordelen
Lezen voor de lijst is voor veel jongeren een verplicht nummer. Het moet, dus… En ja, het staat ook een beetje raar om op een mondeling tentamen geen flauw benul te hebben waar het boek over gaat. En een één op de cijferlijst, omdat het boekverslag toch niet is ingeleverd, staat meer dan een beetje slordig. De grote vraag is: waarom vinden al die leraren lezen zo belangrijk? Het antwoord is simpel: wie veel leest, doet het beter in de maatschappij. Jongeren die veel lezen, blijken bijvoorbeeld later meer te gaan verdienen. Dat is ook wel logisch, want jongeren die veel lezen hebben een flinke voorsprong op hun klasgenoten die dat niet doen.
Ook erg handig: Jongeren die veel lezen begrijpen studieteksten - schoolboeken, maar ook repetities en tentamens - beter dan de jongeren die niet veel lezen. Een derde voordeel is dat wie meer leest, beter wordt in taal. Meer lezen heeft een positief effect op woordenschat, spelling, grammatica, begrijpend lezen en schrijven.
Nog zo’n belangrijk voordeel van lezen: ervaring opdoen met de maatschappij. Uit onderzoek blijkt dat de hersenen weinig verschil maken tussen iets wat iemand leest en wat iemand écht meemaakt. Dat betekent dat iemand die leest, tegelijk ‘oefent’ met bijvoorbeeld het leggen van sociale contacten. Oefenen voor het ‘echie’ dus.

Bijbel
Maar er is nog één heel belangrijke reden om te lezen. Mensen zijn de enige schepselen die kunnen lezen. Het bijzondere aan mensen is ook dat God mensen een boek heeft gegeven, waarin Hij vertelt over Zichzelf en over de mensen. Voor sommige mensen is de Bijbel alleen een boek met mooie verhalen, maar dat is niet het doel waarmee God Zijn woorden heeft laten opschrijven.
De Nederlandse Geloofsbelijdenis zegt: “Wij belijden dat dit Woord van God niet is gezonden en ook niet is voortgebracht door de wil van een mens, maar dat de heilige mensen van God, van de Heiligen Geest gedreven zijnde, het hebben gesproken, gelijk de heilige Petrus zegt. Daarna heeft God, door een bijzondere zorg, die Hij voor ons en onze zaligheid draagt, Zijn knechten den profeten en apostelen geboden Zijn geopenbaarde Woord op schrift te stellen; en Hij Zelf heeft met Zijn vinger de twee tafelen van de wet geschreven” (artikel 3).
Leren lezen is daarom niet alleen belangrijk voor het hier en nu. Het leven is meer dan school, meer dan vrije tijd en meer dan een mooie baan. Het leven is een voorbereiding op de eeuwigheid. Daarin is het Boek van God de wegwijzer.
Opvallend is dat overal waar het Evangelie komt, mensen willen leren lezen. Zij willen Gods woorden niet alleen horen uit de mond van anderen, maar ook zelf kunnen lezen. En dan is lezen niet genoeg, want de kamerling las ook, maar begreep het niet. Tot er een uitlegger bij kwam, die door God gezonden was en vertelde wat God bedoelde. Toen reisde de kamerling vol blijdschap verder. Niet omdat hij het Boek begrepen had, maar omdat het Boek hem gegrepen had.

ZES REDENEN OM TE LEZEN
1. Boeken vertellen over andere, verzonnen mensen. Wie leest, kan meeleven.
2. Boeken gaan over mensen. Wie leest, leert zichzelf en anderen beter begrijpen.
3. Boeken leren iets van de tijdgeest. Wie leest, snapt beter wat er in de wereld speelt.
4. Boeken vragen om fantasie. Wie leest, prikkelt zijn eigen verbeeldingskracht.
5. Boeken zijn mooi geschreven. Wie leest, kan genieten van de tekst en de woorden.
6. Boeken bieden ontspanning. Wie leest, kan zich even losmaken van de werkelijkheid.

“ALLEEN ALS HET BOEIEND IS”

Naam: Nelline van der Padt (17 jaar)
Woonplaats: Hendrik-Ido-Ambacht
Opleiding: Hoornbeeck College, verkoopspecialist

Wat is het laatste boek dat je hebt gelezen?
“Dat was Haar naam was Sarah van Tatiana de Rosnay. Het gaat over een Joods meisje, dat Sarah heet en met haar familie uit Parijs zal worden gedeporteerd. Zij sluit haar broertje Michel op in een kledingkast en wil hem later gaan bevrijden. Het leek me vooraf een interessant boek om te lezen. En achteraf vond ik het een erg mooi boek, omdat wat er in het boek gebeurt realiteit is.”

Lees je graag?
“Ik lees niet erg veel, maar als ik lees, vind ik het wel leuk. Eigenlijk vind ik lezen alleen leuk als het een boeiend of interessant boek is. Als het dan een leuk boek is, lees ik het soms in één keer uit. Nu hoef ik voor school niets meer te lezen, maar op het vmbo moest dat wel. Boeken die ik voor de lijst moest lezen, waren minder leuk. Het waren ook niet de boeken die ik zelf zou kiezen. Daarom doe ik er dan ook wel langer over.”

Welk boek zouden andere jongeren moeten lezen?
“Het boek Haar naam was Sarah zou ik iedereen willen aanbevelen. Het is een heel mooi en indrukwekkend boek. Heel duidelijk wordt het verhaal van een persoon beschreven en dat vind ik erg mooi. Het laat ook zien dat het leven niet altijd zo mooi is.”

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen