Het boze oog
De Heidelbergse Catechismus is een geloofsbelijdenis die heel goed weet wanneer de lijnen scherp getrokken moeten worden. Zo viel me onlangs op hoe er naar aanleiding van het eerste gebod gesproken wordt over waarzeggerij, toverij en bijgeloof: Als de redding van je ziel je lief is: maak dat je ervan wegkomt!
Of letterlijk: “Dat ik, zo lief als mijner ziele zaligheid is, alle afgoderij, toverij, waarzegging, superstitie of bijgeloof, aanroeping van de heiligen of van andere schepselen, mijde en vliede...” Wie er naast de Heere afgoden of duistere praktijken of nahoudt, kan dus niet zalig worden.
Klare taal. Die wordt overigens wel meer gesproken in de belijdenissen. Wat te denken van Athanasius, die zegt dat wie niet gelooft in de heilige drie-eenheid niet zalig kan worden? Daar zijn belijdenissen ook voor. Ze geven de grenzen aan van wat Schriftuurlijk en waar is.
Dat afgoderij echt niet kan, lijkt goed te begrijpen. Maar hoort het vaak zo onschuldig lijkende bijgeloof er ook bij? Toch verklaart het avondmaalsformulier dat “alle tovenaars en waarzeggers, die vee of mensen, mitsgaders andere dingen zegenen, en die aan zulke zegeningen geloof hechten” absoluut niet aan de tafel mogen.
Geesten
Op het zendingsveld in Ecuador zijn we bij deze scherpte erg gebaat.
Bijgeloof is hier aan de orde van de dag. Verhalen over ronddolende geesten van overledenen worden grif geloofd. Maar helemaal aan de orde van de dag, overigens op nog veel meer plaatsen in de wereld, is ‘het boze oog’. Als een kind niet helemaal lekker is, is de kans groot dat hij ‘ojeado’ is.
Dit betekent dat er iemand anders lelijk naar het kind heeft gekeken. Kwade machten hebben daardoor vat op hem gekregen. Gelukkig - volgens de volkswijsheid - is daar wel een middel tegen. Een vrouw dient een ei langs het lichaam van een man of kind te laten gaan. In het geval van een meisje is dat de taak van de vader.
Wie het ei vervolgens afpelt, kan waarnemen hoe het de kwade machten heeft opgenomen. Het kind voelt zich gelijk een stuk beter. Veel christenen voelen wel aan dat deze oeroude praktijk met de Bijbel niets te maken heeft. Toch is de verleiding groot om het ei ter hand te nemen als een kind zich om onduidelijke redenen niet lekker voelt. Baat het niet, schaadt het niet.
Afstand
Dat laatste is, volgens de catechismus, een ronde leugen. Misschien baat het (de duivel heeft kracht), maar in geestelijk opzicht schaadt het hoe dan ook. Wie zijn ziel wil behouden, moet er radicaal afstand van nemen.
We hebben dat zelf gezien in het leven van een belijdeniscatechisante. Ze bleek toch niet los te kunnen komen van het ‘boze oog’. Stiekem ging ze voort in die weg. Ze had zelfs de naam speciale genezingsgaven te bezitten. Maar in tegenstelling tot andere catechisanten lukte het haar nooit haar gezinsleven aan de Heere te onderwerpen. Om onduidelijke redenen is ze afgeweken en leeft nu weer zonder God in de wereld.Was ze niet bewogen? O zeker. Had het evangelie geen aantrekkingskracht? Onder tranen heeft ze daarvan getuigd. Maar het ‘ei’ kon ze niet loslaten. En met Christus liet zich dat niet combineren. De catechismus had gelijk.
Onttoverd
Wat heeft dit kerkelijke jongeren in Nederland te zeggen? Misschien zijn die in de ‘onttoverde’ samenleving minder vatbaar voor dergelijk bijgeloof. Misschien moeten zij veel meer oppassen dat ze rede en wetenschap zó verabsoluteren dat het gewoon afgoderij wordt.
Toch kunnen we niet genoeg oppassen. Met de horoscoop, met occulte spelletjes, met genezingspraktijken waarvan veel te gemakkelijk wordt gezegd: baat het niet, schaadt het niet. Het boze oog bestaat - de duivel gebruikt het. Daartegen helpt maar één geneesmiddel: solus Christus.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 4 oktober 2012
Daniel | 36 Pagina's