Leeswijzer

Begrijpelijke leespreken
Saai en lang. Dat is vaak het imago van leesdiensten. Hoe komt dat? En belangrijker: hoe kan dat veranderen? Antwoord op die vragen is te vinden in het boekje U zij al d’eer van helaas overleden ds. C. de Jongste. Hij schreef het boek kort voor zijn sterven. Hoewel het boekje niet voor jongeren bedoeld is, zijn veel van de adviezen die ds. De Jongste geeft, wel in het belang van jongeren. Onderstaande, ingekorte citaten laten daar iets van zien. Zo vraagt de schrijver in het verband van de Zeeuwse ‘derde dienst’ aandacht voor huisgodsdienst. Zonder derde dienst is er tijd voor ontspanning die “ook de nodige inspanning mogelijk maakt voor zaken, waaraan men anders vaak te weinig tijd toekomt: de huisgodsdienst.” Ook noemt ds. De Jongste de monotone of zangerige preektoon. In lijn met ds. G.H. Kersten heeft hij daar weinig goede woorden voor over. Met een goede tip: als studenten op de Theologische School spraaklessen krijgen, waarom nemen ouderlingen die lessen niet ook? Het zou de eredienst en dus de gemeente ten goede komen. Ook pleit ds. De Jongste voor begrijpelijke leespreken: “de te kiezen leespreken moeten eenvoudig zijn, in elk geval niet te moeilijk. Preken van ‘oudvaders’ moeten we niet totaal mijden, integendeel, maar die goed hertaald lezen. Nog wat. ‘Een preek mag niet te lang zijn’, zo kwalificeerde ds. G.H. Kersten de preken van ds. N.H. Beversluis instemmend, ‘want een lezer kan de duivel in de kerk lezen’.” Zo wordt voorkomen dat ouderlingen zichzelf staan te stichten, terwijl de gemeente heel wat minder gesticht de kerk verlaat. Verder merkt de auteur op dat oudvaders “uiteraard” hertaald gelezen moeten worden, “want het Nederlands van de 17e en 18e eeuw is voor velen niet meer te begrijpen.” De preken mogen, wat ds. De Jongste betreft, worden aangepast zodat “jongelingen en jonge dochters” in een preek van ds. Van Reenen plaats maken voor “jongens en meisjes”. Terecht merkt de schrijver op dat het lezen van preken van in leven zijnde predikanten – met als argument: ‘Je weet maar nooit hoe het met die dominee afloopt…’ – onjuist is. “Dit is Bijbels onhoudbaar, want dan moet zo’n kerkenraad hen niet meer toelaten tot de kansel en het beroepingswerk staken. De boekenserie ‘Uit de Schat des Woords’ werd door ds. G.H. kersten niet opgericht om de boeken in de kast te zetten en te wachten tot één van de auteurs zou overlijden, om pas dán diens preken te gaan lezen.”

Door de vele cursiveringen leest het boekje niet altijd prettig. Dat neemt niet weg dat het al met al een boeiend en leerzaam boekje is. Het biedt genoeg stof tot overdenken voor betrokken jongeren. Voor amtsdragers en vooral voor ‘leesouderlingen’ is het een ‘must’.

ds. C. de Jongste, U zij al d’ eer. Ambtelijke zorg rondom de leesdienst (Tholen: TH82 2010)
ISBN 9789089830432; 95 blz.; € 9,95.

Sandor van Leeuwen

---
Verrassende humor
Begin vorige eeuw verscheen van Cissy van Marxveldt ’n Zomerzotheid. Onlangs verscheen dit populaire meisjesboek in een prachtige, gebonden heruitgave in de stijl van toen. Het verhaal speelt zich af in de zomer. Vijf jongedames brengen hun vakantie door op de Veluwe. Ze zijn er nog maar net, of ze ontdekken dat de naastgelegen villa ‘Sonnewende’ die zomer verhuurd is aan een jonkheer. Vooral Ella vindt dat belangrijk, want zij wil beslist een man van stand trouwen. Als de meisjes aan het picknicken zijn, hoort de jonkheer bij toeval Ella beweren dat ze iemand van stand altijd kan herkennen. Daarop beraamt hij een plan: zijn vriend gaat zich voordoen als jonkheer en zelf zal hij doen of hij de chauffeur is. Al snel komen ze in contact met de meisjes en de hele zomer houden ze dit bedrog vol. Ella doorziet hun plan natuurlijk niet. Dot en Pit zijn te nuchter om zich iets van standsverschil aan te trekken en gaan zowel met de chauffeur, als met de vermeende jonkheer en zijn vrienden even vriendschappelijk om. Aan het eind van de vakantie volgt een hilarische ontknoping. Een heerlijk, vlot geschreven verhaal met verrassende humor! Juist daarom is het meer dan jammer dat er een aantal niet fraaie woorden in voorkomen en dat de zondag niet ere wordt gehouden.

Cissy van Marxveldt, ‘n Zomerzotheid (Hoorn en Kampen: Westfriesland 2009) ISBN 9789020529760;
223 blz.; € 13,50.

Joke Kreijkes

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen