Meelopen met Calvijn

De tentoonstelling over Calvijn in de Grote Kerk van Dordrecht is sober en stoer: weinig museumstukken, veel tekst. Saai is het niet. Door te spelen met kleuren, lettertypes en lettergrootte heeft de ontwerper beelden gemaakt van tekst. In opvallende zwarte vlakken staan bijvoorbeeld prikkelende uitspraken over Calvijn en calvinisme. “Calvijn en Obama slagen er beiden in mensen te inspireren met hun visie.” Die combinatie van ‘Calvijn’ en ’wij’ maakt de tentoonstelling ook actueel.

Calvinist?
De uitspraken maken duidelijk dat iedereen zo zijn eigen beeld heeft van Calvijn en calvinisme. “Het begrip calvinisme wordt vaak gebruikt, maar niemand weet wat het precies betekent”, vertelt Karla Apperloo van de Theologische Universiteit Apeldoorn. Het doel van de tentoonstelling is dat bezoekers zelf onderzoeken of die beelden kloppen en hoe calvinistisch ze zijn. Boven de bezoekers hangen grote glazen platen met citaten van Calvijn. “Ik spreek niet graag over mezelf.” En: “De samenkomst van de gemeente is hemels theater”. Bekende Nederlanders en Calvijnkenners geven hun mening over deze uitspraken van de grote reformator via videoschermen op ooghoogte. Wie echter het karakteristieke stemgeluid van Maarten van Rossem, Appie Baantjer, Antoine Bodar of Herman Selderhuis wil horen, moet wel een audiotour doen.

Meelopen
Die audiotour is een aanrader. Hierdoor kan de bezoeker een dag meelopen met Calvijn en erachter komen hoe calvinistisch hij of zij is. De tentoonstelling gaat namelijk over een dag uit het leven van Calvijn en alles wat daarbij hoort. Die dag begint ’s morgens vroeg om vier uur met gebed. We zien Calvijn in een animatiefilmpje knielen voor zijn bed. Via de koptelefoon horen we hem vragen of hij deze dag mag leven tot Gods eer en opbouw van de naaste. Wie nog nooit een kerkenraadsvergadering heeft bijgewoond, kan dat nu doen in het Genève van Calvijn. Een jongedame moet verschijnen voor de mannenbroeders omdat ze naar een dansfeest is geweest. Even verder, bij het thema ‘De leer om God te eren’, geeft Calvijn college. Het gaat deze dag over de uitverkiezing: Jakob heb Ik liefgehad, Ezau heb Ik gehaat. De makers van de tentoonstelling gaan moeilijke thema’s niet uit de weg.

Institutie
Geen zin in een audiotour of geen tijd? Er valt genoeg te zien in de Grote Kerk. Wie snel een beeld wil krijgen van Calvijn wordt op zijn wenken bediend. Grote landkaarten geven in een oogopslag informatie over Europa in de tijd van Calvijn. Een kernachtig citaat informeert over thema’s als tolerantie en genieten. Een schilderij van een Hollandse dominee met de Institutie onder zijn arm maakt duidelijk dat de invloed van Calvijn in Europa groot was. Voor bezoekers die echt wat willen opsteken over Calvijn heeft het Instituut voor Reformatieonderzoek van de Theologische Universiteit Apeldoorn bij elk thema verdiepende teksten gemaakt. Deze informatieve teksten geven een genuanceerd en sympathiek beeld van Calvijn en zijn ideeën. Volgens de onderzoekers uit Apeldoorn is Calvijns leer van de uitverkiezing geen harde leer, maar biedt die juist troost en zekerheid. Ook weerspreken ze met kracht dat Calvijn intolerant was. Maar niet alles is even duidelijk. Een schema over de relatie tussen God en mens voegt bijvoorbeeld weinig toe. En eenvoudige kost is het ook niet. Maar ja, zegt dr. William den Boer, “het blijft zestiende eeuw”.

C-factor
Dat calvinisme iets anders is dan Calvijn blijkt aan het eind van de tentoonstelling. Op drie computers kun je testen hoe calvinistisch je bent met behulp van de C-factortest van het dagblad Trouw. Deze test gaat over onderwerpen als logisch denken, strenge opvoeding en hard werken. Echter, het laatste thema van de tentoonstelling is Calvijns spiritualiteit. Calvijn was “een gelovig en bewogen mens,” zo valt te lezen. Hij besefte voortdurend dat hij onderweg was. Door deze afsluiting krijgt de centrale vraag van de tentoonstelling ‘Calvijn en wij’ een persoonlijk tintje: hoe Calvijn ben jij?

De expositie ‘Calvijn & Wij’ is tot 31 oktober te bezoeken van 10:30 - 16:30 uur in De Grote Kerk te Dordrecht.
De toegang is gratis.

www.calvijndordrecht.nl

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen