Second Life en het gelijk van Pascal

"Alle mensen zoeken het geluk. Er zijn geen uitzonderingen, hoezeer de middelen die ze er voor gebruiken ook verschillen; naar dit doel streeft iedereen. [...] En toch heeft sinds zo veel jaren nooit iemand dit punt, waarnaar allen voortdurend streven, zonder het geloof bereikt. [...] Wat anders roepen deze hunkering en onmacht ons toe dan dat de mens ooit waarachtig gelük'gekend heeft, waarvan hem nu'niéts anders is overgebleven dan de indruk, het volkomen lege spoor, dat hij vergeefs tracht te vullen met alles wat hem omringt, waarbij hij, als aanwezige dingen niet helpen, niet-aanwezige te hulp roept, die daar echter geen van alle toe geëigend zijn omdat deze oneindige kloof slechts door iets oneindigs en onveranderlijks, namelijk door God zelf, vervuld kan ' worden."

Aan het woord is Blaise Pascal (1623-1662), naast wiskundige en natuurkundige ook theoloog. Postuum is zijn onvoltooide visie op het christelijk geloof in 1670 uitgegeven als Pensées ('Gedachten'). De mens is volgens Pascal door de val in het paradijs God kwijtgeraakt, en ervaart daardoor voortdurend een leegte in zichzelf. De mens is vervolgens elke dag bezig om die leegte proberen te vervullen met alles wat zijn aandacht maar enigszins van zijn eigen ellendige situatie, van die leegte kan afleiden. Hij vlucht in drukte, in vermaak, in verstrooiing. "Aangezien de mensen niet in staat waren de sterfelijkheid, ellende en onwetendheid te verhelpen, zijn ze op het idee gekomen gelukkig te worden door totaal niet aan die dingen te denken. Ondanks deze ellende wil hij gelukkig zijn en alleen maar gelukkig zijn en is hij niet in staat dit niet te willen zijn. Maar hoe moet hij dit aanpakken? Om hierin te slagen zou hij zichzelf onsterfelijk moeten maken, maar omdat hij dat niet kan is hij op het idee gekomen zichzelf niet de gelegenheid te geven er aan te denken."

De waarheid van Pascals analyse wordt maar weer eens bewezen door het nieuwe internetfenomeen 'Second Life'. Dit is de naam voor een virtuele (niet-echte), driedimensionale wereld op internet, waarbij de aangesloten 'spelers' zelf een personage kunnen samenstellen. Men kan zelf kiezen hoe dat personage er bijvoorbeeld uitziet en kan zelf het gedrag van het personage bepalen, Zo'n personage heet een avatar ('goddelijke incarnatie'). Een avatar 'leeft' in de virtuele wereld samen met avatars die door anderen zijn gemaakt en worden bestuurd; hij kan reizen, dingen kopen, naar school gaan, lezingen bijwonen, gesprekken voeren, vrienden maken, auto rijden. Wereldwijd zijn er inmiddels drie miljoen mensen die een 'tweede leven' hebben; een leven naast het leven eigenlijk. In een wereld die ideaal lijkt, naar eigen inzicht gevormd wordt, onbegrensd is. "Ik zie mezelf als evangelist. Ik heb een nieuwe wereld gecreëerd, waarin iedereen vrij is, " zei oprichter Philip Rosedale onlangs in een interview. Een wereld waarin de deelnemer z'n eigen ideale alter-ego kan aanmaken, en via die avatar kan doen en laten wat hij zelf wil. Een wereld waarin hij ongelimiteerd kan ronddolen en z'n tijd kan verdrijven. Een wereld die volmaakt lijkt en waar feiten en fictie soms sterk door elkaar lopen.

Zo openen zelfs bedrijven in Second Life een filiaal. Als avatar kun je je daarom in de virtuele wereld bijvoorbeeld laten voorlichten over de hypotheekvormen van ABN Amro, om die informatie vervolgens te gebruiken voor het afsluiten van de hypotheek voor je échte huis. Of een proefrit maken in een Mazda, om die vervolgens bij de garage om de hoek aan te schaffen. Zelfs de Nederlandse zendingsorganisatie IZB overweegt of ze ook in Second Life zal stappen. "We hebben daar toch te maken met mensen die op zoek zijn. Als wij hun het Evangelie kunnen bieden, zou dat heel mooi zijn, " aldus directeur Looijen onlangs in het Reformatorisch Dagblad.

Inderdaad: de mens is op zoek. De mens vlucht ook. Hij vlucht in het verleden of in de toekomst, omdat het heden hem pijn doet. Hij vlucht in het niet-bestaande, omdat het bestaande, de realiteit zaken in zich heeft waar hij het liefst voor wegloopt. Wat dat betreft is er sinds Adam en Eva nog maar weinig veranderd. Ook zij dachten: "Laten we ons maar verstoppen, dan hoeven we God niet in de ogen te kijken."

Wij, de mensen, zijn op zoek en op de vlucht. Ook 'wij, de kerkmensen'! Wat we ten diepste zoeken, zullen we nooit vinden in Second Life. Maar: het is wel vindbaar! In het hier, in het nu, waar Gods Woord de weg wijst.

Reageren? vueerwaCnieuws@jbgg.nl

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen