De uitstelgeneratie

Wat zijn de kenmerken van de uitstelgeneratie? Dat zijn vragen die vast en zeker ook in jou opkomen. In het een paar jaar geleden verschenen boek De uitstelgeneratie in Nederland heeft de Nijmeegse cultuur-en godsdienstsocioloog Sjaak Janssen vastgesteld: "Jongeren van vandaag zijn maar voor een ding bang en dat is voor: vastroesten."

Trefwoorden van jongeren zijn voor hem: "Ze willen vrij zijn, kortdurende verplichtingen hebben, zelf kunnen kiezen, baas zijn over zichzelf, snel kunnen veranderen, naar eigen inzicht van werkgever veranderen, veel verschillende indrukken en ervaringen opdoen, en allerlei collega's ontmoeten." Deze begrippen zo zegt Janssen, passen helemaal bij het moderne levensgevoel van onze jongeren. "Meer en meer wordt duidelijk dat de jongeren het liefst zo lang mogelijk een los-vaste relatie met de maatschappij onderhouden en het tijdstip van de stap naar de volwassenheid zo lang mogelijk voor zich uit schuiven."

"Jongeren maken niet snel meer een vaste keus voor een politieke partij, voor een bepaalde godsdienst, of voor een bepaalde manier van vrijetijdsbesteding. Ze willen zich absoluut niet vastpinnen aan de gewoontes en vastigheden van de oudere generatie". Dat is geen oppervlakkigheid van de jongeren, zegt Janssen, maar het getuigt van een onafhankelijke opstelling. De jongere, die zich vroeger tot een bepaalde jeugdcultuur voelde aangetrokken, leverdemeteen zijn eigen persoonlijkheid in. Vroeger liep je er niet alleen bij als een punker, maar je was een punker. Je koos voor een bepaalde levensstijl. Jongeren van nu leve ren hun eigen innerlijk niet meer zo gemakkelijk in, zegt Janssen.

Ander kenmerk

Janssen geeft aan dat de uitstelgeneratie zich tevens kenmerkt in het geven van een grote rol aan het uiterlijk. Afwijkend mag je zijn... maar dan vooral aan de binnenkant. Uiterlijk willen ze als het even kan niet opvallen, niet afwijken, om zodoende in de kijker te lopen. Het is onder jongeren niet vreemd als een onkerkelijke jongen vriendschap heeft met een orthodoxchristelijke jongere. Als die christelijke jongere dan ook maar kleding aanheeft die past bij de leefwereld van vandaag! Draagt hij ouderwetse kleding, dan is dat moeilijker te accepteren. Weet je wat Janssen scherp neerzet? Ook een EO-jongere heeft zijn eigen normen en waardepatroon. Dat is afwijkend van een 'headbanger' die zich op een hardrockfestival te buiten gaat aan de decibellen. Maar in het dagelijks

leven lijken die twee verdacht veel op elkaar. Het gaat bij alle jongeren om: het haar, de sieraden, de spullen, de muziek en de sociale codes Het is de vraag of jij deze dingen herkent, als je hoort over de kenmerken van de uitstelgeneratie. In de kerk en op scholen hoor je ook nogal eens klagen over jongeren. Natuurlijk, er wordt dan in die klachten veel te veel veralgemeniseerd, maar toch... Wat zeggen ouders, ambtsdragers, docenten? "Onze jongeren? Ze weten niet meer wat gezag inhoudt. Ze leven alleen maar voor zichzelf, voor hun computer, scooter, mobiele telefoon, en dergelijke. Ze hebben geen eerbied voor ouderen, leven puur werelds, egoïstisch, werelds, oppervlakkig, voor de luxe. Interesse voor de kerk en prediking is er nauwelijks, op catechisatie is het steeds moeilijker om met elkaar te spreken over de meest wezenlijke dingen. Overal hebben ze kritiek op... behalve op zichzelf." Inderdaad, zo klaagt men: onze jongeren in het algemeen leven voor hun uiterlijk, het haar, de muziek, de sociale codes, de sieraden en de spullen. Kerkelijke jongeren zijn totaal niet anders dan onkerkelijke jongeren. In een van de schoolkranten van een reformatorische school voor voortgezet onderwijs werd deze laatste stelling door een groot aantal docenten beaamd! Dus ja... herkenning genoeg!

Spiegel

Belangrijker vraag is: herken jij jezelf in deze genoemde kenmerken en kritiek? Laten we eerlijk zijn: wie kijkt er nu graag kritisch naar zichzelf? Toch ben ik er van overtuigd dat je jezelf als het ware aan het toetsen was toen je de kenmerken van de uitstelgeneratie hoorde noemen. Leef ik voor mijn haar? Voor mijn spullen, voor sociale codes, voor muziek, voor sieraden? Graag wil ik proberen een eerlijke reactie te geven op alles wat er nu is geschreven. Herkennen we jullie als jongeren van de uitstelgeneratie? Ik ben bang voor het stempelen van mensen. Toch denk ik dat er wel een aantal opvallende zaken zijn:

• Je ziet inderdaad dat ook veel kerkelijke jongeren leven voor de vijf dingen die Janssen noemde. Vooral het erbij horen in een groep is heel belangrijk voor jongeren. Ik denk ook aan de spullen: wat een wedijver is er wie het mooiste, duurste, modernste... heeft op gebied van computers, mobieltjes en dergelijke.

• Je ziet inderdaad dat er jongeren zijn die het echt moeilijk vinden om langer durende relaties aan te gaan. Je ziet dat bijvoorbeeld in het verenigingsleven. In mijn jeugdtijd was je gewoonweg lid van de vereniging. Nu zijn er jongeren die, als ze echt zin hebben, tot de pauze komen en daarna gaan ze op een andere manier uit. Er worden niet zo gemakkelijk meer echt vaste keuzes gemaakt.

• Kiezen voor een politieke partij die je ouders ook kiezen is geen vanzelfsprekende zaak meer. Daar zit enerzijds iets goeds in, want je mag de mening van je ouders toetsen en niemand heeft er iets aan als je slaafs volgt. Alleen merk je bij jongeren over het algemeen dat ze niet willen luisteren naar de ervaringen van hun toch echt levenswijzere ouders.

• Je ziet dat door de studiemogelijkheden jongeren het maken van keuzes langer uitstellen. Je kunt immers altijd nog zien wat je gaat doen? In de hele maatschappij zie je dat: lang studeren vraagt nogal wat. Mensen stellen hun huwelijk uit, stellen daarna het nemen (!) van kinderen uit en zo verschuiven verant-

Jongeren maken niet snel meer een vaste keus"

woordelijkheden en geloof ik echt dat steeds meer mensen laat volwassen worden.

• We constateren inderdaad, en dat doen we met veel verdriet, dat er steeds meer kerkelijke jongeren op jonge leeftijd afhaken van kerk en godsdienst!

• We constateren inderdaad dat de verschillen tussen kerkelijke jongeren en wereldse jongeren meer en meer aan het vervagen zijn. Natuurlijk zijn we niets beter dan welke onkerkelijke jongere dan ook, maar we weten wel beter! We dienen ook werkelijk anders te leven, want niet zonder reden zegt de Heere: "Gij geheel anders!" Je bent immers gedoopt, apart gezet en de Heere heeft recht op ons hele leven! Geen stukje uitgezonderd!

• Het is daarbij mijn stellige overtuiging dat er veel te veel kritiek is op jongeren en te weinig op de sandwichgeneratie. Zijn wij als ouders altijd voorbeelden voor onze kinderen? Zijn we als docenten en ambtsdragers voorbeelden voor jullie? Worden jullie jaloers op het leven van kinderen van God? Moeten we ook als ouderen niet heel kritisch naar onszelf kijken en moeten we samen niet bidden om bekering tot God? En ook dit schrijven we neer: er zijn gelukkig ook veel serieuze jongeren, die trouw meeleven met de gemeente en die met oprechte levensvragen

lopen. De samenleving

Jij leeft waarschijnlijk je leven lang al in de subcultuur van het kerkelijke leven, van de reformatorische school, van je christelijk gezin, van de vereniging. Anderzijds is daar de maatschappij waarin je leeft, studeert, koopt, werkt en uitgaat. Dat zijn eigenlijk twee werelden. Als christen ben je, als het goed is, wel in de wereld, mar niet van de wereld! Hoe los jij nu de spanning op van het leven in deze twee culturen? Op een verkeerde manier? Je kunt namelijk, zo hoorde ik een van onze predikanten eens zeggen, gaan schipperen, waarbij je in de kerkelijke cultuur een halve heiden bent en in de wereld een halve christen! Deze oplossing eindigt bijna altijd in een totaal opgaan in een werelds leven.

Het kan ook zijn dat je twee levens gaat leiden: een christelijk leven in de kerkelijke wereld en een werelds leven in de maatschappelijke cultuur, waarbij je in de ene cultuur niet over de andere praat.

Het kan ook zo zijn, dat je wel kiest voor je kerkelijke cultuur, maar uit angst daar nooit iets van doorgeeft in de maatschappij. Er zijn namelijk echt mensen die de wereld hebben afgeschreven. Ze hebben een wereldmijding in zich die niet bijbels is. Dat kan ook de oplossing niet zijn! We hebben een taak in deze wereld en die mogen we niet en nooit opzij schuiven. Wij staan midden in deze wereld! Er ligt voor ons een opdracht om daar niet uit weg te vluchten.

Echte christen

Wat een wonder zou het zijn als je door genade een echte christen mag zijn die in woord en daad leeft bij de Bijbel! Die op grond van dat Woord in zijn jonge leven keuzes durft te maken, al druisen ze dwars tegen de publieke opinie in. Wat een wonder zou het zijn als je door genade niet meer leeft voor de dingen die ten diepste ons hart niet kunnen vervullen Het leven met de Heere is toch echt het rijkste leven! Dat alleen vervult werkelijk je hat!

Mag ik je tenslotte wijzen op die God, Die niet wil weten van uitstel? Die het met grote ernst zegt: "Heden (!) dan, indien je Mijn stem hoort, verhardt je niet!'. Onlangs is een oud-leerling van onze school verongelukt; nog maar 22 jaar. Eeuwigheid! En dat kan jou en mij ook gebeuren. Daarom nogmaals: heden dan! Zoek de Heere, terwijl Hij nog te vinden is.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen