Hoe lezen wij de Bijbel?
Onlangs las ik van Maarten 't Hart dat hij serieus de Bijbel heeft willen lezen, maar vastgelopen is, onder andere doordat hij allerlei dingen las die tegenstrijdig zijn. Er staan in het boek Samuël getallen, maar in het boek Koningen of Kronieken staan bij dezelfde geschiedenis andere getallen. Bijvoorbeeld 2 Samuël 8:4 tegenover 1 Kronieken 19:4 en 2 Samuël 24 tegenover 1 Kronieken 19 en anderen. Het schijnt dat hij na het lezen van zulke dingen die niet kloppen steeds kritischer werd op de Bijbel. Ik vraag mij af: oe zit dat? Gods Woord is toch onfeilbaar? Waar komen dan die dingen vandaan die niet kloppen? Die geven toch grote moeilijkheden?
Soms staan er in de Bijbel inderdaad getallen die op het eerste gezicht niet met elkaar overeenkomen. Zo wordt in 2 Samuël 8:4 gesproken over 700 ruiters en in 1 Kronieken 1 8:4 over 7000. En bij de weergave van de volkstelling in 2 Samuël 24 en 1 Kronieken 19 lijken de getallen niet met elkaar te kloppen. Als we de kanttekeningen bij onze Statenvertaling raadplegen, krijgen we in beide gevallen antwoorden die een goede verklaring geven. Zo kan bij de volkstelling bedacht worden dat de ene keer het krijgsvolk kennelijk wel meegeteld werd en de andere keer niet. Dat zou uiteraard een goede verklaring zijn voor een andere uitkomst. En het verschil tussen de aantallen ruiters kan gelegen zijn in het feit dat ruiters toen vaak in een groep van tien, een rot, werden aangemerkt. De ene keer gaat het dus over 7000 individuele ruiters, en de andere keer over 700 groepen van tien; rotten genoemd. Overigens kunnen veel vragen over bijvoorbeeld verschillen in getallen en dergelijke zaken weggenomen worden wanneer we te rade gaan bij de kanttekeningen bij de Statenvertaling. De Statenvertalers hebben zulke verschillen opgemerkt. En in de regel hebben ze een goede, verhelderende verklaring of toelichting gegeven.
Tegenstrijdigheden
Heel belangrijk is hierbij op te merken dat zij zulke antwoorden schreven vanuit innerlijke verbondenheid met en liefde tot het Woord van God. Zij onderzochten het Woord van God eerbiedig en hun verbondenheid met het Woord en de Heere van het Woord gaf hen in een goede verklaring te willen zoeken. Iemand die liever wil dat de Bijbel niet zou kloppen, zal met zulke dingen heel anders omgaan. Die zal zich ook niet snel laten overtuigen. Hoe is onze grondhouding; dat is heel belangrijk. Ook in deze is het woord van Paulus waar: al ware het dat ik wist al de verborgenheden en al de weten-
schap; en had de liefde niet, zo zou het mij geen nuttigheid geven. In de Bijbel komen schijnbare tegenstrijdigheden voor. Ook in de bloeitijd van het gereformeerd protestantisme heeft men dat opgemerkt. In 1621, kort na de beroemde synode van Dordrecht, gaf de Leidse hoogleraar Joh. Polyander een boek uit over Schijnbare tegenstrijdigheden. Daarin behandelt hij 122 keer twee bijbelteksten. Telkens neemt hij twee teksten die tegenstrijdig lijken en geeft daarover een verklaring. Laat ik een paar voorbeelden geven. Geeft het heilige de honden niet en werpt uw paarlen niet voor de zwijnen tegenover: Gaat heen in de gehele wereld predikt het evangelie aan alle creaturen. En de tekst: Eer uw vader en uw moeder... tegenover: Indien iemand tot mij komt en niet haat vader en moeder... Om nog een voorbeeld te noemen: ...want velen zullen zoeken in te gaan en zullen niet kunnen tegenover: want dat is goed en aangenaam voor God onze Zaligmaker welke wil dat alle mensen zalig worden.
Zulke teksten, die op het eerste gezicht tegenstrijdig lijken, legt Polyander uit. Dat doet hij door goed te kijken naar het geheel van de Bijbel. Hij ging moeilijke vragen omtrent het verstaan van de Schrift dus niet uit de weg. Maar denkt daar over na door goed te luisteren naar wat de Heere op andere plaatsen te zeggen heeft. Wel valt op dat hij zich met geestelijk inhoudsrijke tekstwoorden bezighoudt. Hij vult zijn boek niet met schijnbare tegenstrijdigheden op te lossen die te maken hebben met dwaze vragen en geslachtsrekeningen en twistingen en strijdingen over de wet die onnut en ijdel zijn (Titus 3:9).
Grondhouding belangrijk
Als we over deze dingen nadenken, mogen we ook op het volgende letten. Wanneer mensen oude geschriften bestuderen, ontdekken ze soms in verschillende geschriften, of andere vondsten dingen die met elkaar verband schijnen te houden hoewel ze niet letterlijk hetzelfde zeggen en niet helemaal met elkaar overeen komen. Dan worden verbanden gelegd, verklaringen gegeven en interpretaties toegepast zodat eruit geleerd kan worden. De geschriften blijven gewaardeerd en worden niet als vervalsingen weggedaan. Men trekt verdere lering uit het geheel met gebruikmaking van deze bronnen.
Bij het bestuderen van de boeken van de Bijbel past ons op z'n minst zo'n positieve grondhouding. Op z'n minst, want de Bijbel is niet zo maar een boek van mensen maar is het Woord van de grote God. Daarom moeten we eerbiedig luisteren en ons laten onderwijzen. En we moeten juist niet kritisch onderzoeken en verkeerde gedachten voeden. Bovendien moeten we bedenken dat de Bijbel eigenlijk niet één boek is, maar uit 66 boeken bestaat. Deze boeken zijn geschreven door verschillende mensen in verschillende tijden. Dat geldt ook van de boeken Samuël, Koningen en Kronieken. Uiteraard onder de inspiratie van de Heilige Geest. Maar de Heilige Geest heeft mensen ingeschakeld. Vandaar dat er in de vier evangeliën ook wel verschillen zijn op te merken. Alleen al in het feit dat sommige gebeurtenissen in het ene evangelie wel en in het andere niet vermeld zijn.
De Heere spreekt
Belangrijker dan te letten op kleine punten die uit oogpunt van feiten weergave wat vragen op zouden kunnen roepen, is te letten op wat de grote God heeft willen openbaren omtrent Zichzelf en Zijn Zoon aan zondige, in de aard vijandige mensen. Als we zo de Bijbel lezen, zullen we ons verwonderen over wat de Heere ons bekendmaakt.
Overigens mogen we best erkennen dat er moeilijke delen in de Bijbel voorkomen. Dat leert de Bijbel zelf ons ook. Petrus schrijft in zijn tweede brief, in 3:16, dat in brieven van Paulus, sommige dingen zijn zwaar om te verstaan. Als Petrus dat al opmerkt, dan hoeven wij ons toch niet te verbazen en ook niet te schamen dat dit ook ons geldt? Wel voegt Petrus, geïnspireerd door de Heilige Geest, er een waarschuwing aan toe. Die de ongeleerde en onvaste mensen verdraaien, gelijk ook de andere schriften tot hun eigen verderf. Op dat laatste moeten we maar goed letten. En er zoveel mogelijk voor op onze hoede zijn. Want de duivel wil niet liever dan dat we kritisch naar de Bijbel kijken. Maar de Heere wil in Zijn goedheid tot ons spreken vanuit Zijn Woord. Dan past ons de houding: preek Heere, want Uw knecht hoort.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 6 januari 2006
Daniel | 33 Pagina's