Wereldgroten

Wie is er, terugkijkend, de meest betekenisvolle mens die ooit leefde? Die vraag drong zich op toen in het nieuws van de maand december weer de gebruikelijke parade personen-van-het-jaar voorbij marcheerde. Kennelijk hebben we met z'n allen de onstuitbare drang om opvallende landgenoten op het schild te heffen - misschien wel in de stille hoop ooit zelf bejubeld te worden. In elk geval worden niet alleen ieder jaar duizenden koninklijke onderscheidingen uitgereikt, maar zorgen de media ervoor dat het volk ook nog zelf zijn helden kan aanwijzen.

Zo hebben we in dit land niet alleen een politicus van het jaar, maar ook een zakenman en een zakenvrouw van het jaar, een sportman en een sportvrouw van het jaar, een nationale nieuwskenner, een vrijwilliger der vrijwilligers, een leraar uit alle leraren, ja zelfs een landelijke held. En heus, er zullen er nog wel meer zijn. Is de bekende Gerrit Komrij door de lezers van NRC Handelsblad niet uitgeroepen tot dichter des vaderlands? Dan zal er ook wel ergens een schrijver des vaderlands rondlopen. Wat te denken van een ambtenaar van het jaar of een nationale dierenbeschermer? Tja, koning, knecht of admiraal, applaus willen ze op z'n tijd allemaal.

En spannend dat we het met z'n allen vinden! Denk maar niet dat hooggeleerde heren of rijke kunstenaars daar boven staan. Je moest eens weten met hoeveel verholen jaloezie vooraanstaande wetenschappers elkaar begluren als het weer tijd is voor de uitreiking van de Nobelprijzen. Wie regelmatig een seculiere krant leest, zal ook wel weten van de uit afgunst geboren relletjes in de wereld van kunst en cultuur, bijvoorbeeld als er weer zogenaamde Oscars of Libris-prijzen worden toegekend. Zeker weten dat eerzucht daarbij net zo'n grote rol vervult als de bijbehorende geldbedragen.

Grootste landgenoot

Tegen het einde van het afgelopen jaar waren er plots de resultaten van een geheel nieuw soort onderzoek. Zowel in Engeland en Duitsland als in Nederland was onderzocht wie door de bevolking wordt gezien als grootste landgenoot in de geschiedenis. De Britten kozen massaal voor hun onverschrokken oorlogspremier sir Winston Churchill. De Duitsers gingen voor bondskanselier Konrad Adenauer, die hun land leidde toen het zich (via het zogeheten 'Wirtschaftswunder') herstelde van de Tweede Wereldoorlog. Wij Nederlanders, althans degenen die werden gebeld door bureau Motivaction, kozen voor onze grondlegger Willem van Oranje.

Dat was wel even reden om opgelucht adem te halen. Zeker als je kijkt naar wie het net niet zijn geworden. Dat Willem van Oranje in Nederland op nummer één kwam, lijkt te wijzen op een heel gezond historisch besef. Maar dat Pim Fortuyn nota bene de derde plaats kreeg toebedeeld, haalt dat weer onderuit. Het is toch kolderiek dat de vader des vaderlands met hem heeft moeten concurreren? Natuurlijk, Fortuyn heeft grote opschudding veroorzaakt, maar hij heeft nooit daadwerkelijk geregeerd.

Willem van Oranje is daarentegen de man van de Nederlandse onafhankelijkheid. Belijdende protestanten blikken terug op hem als een werktuig Gods waardoor de gereformeerde religie hier vaste voet aan de grond kreeg. Anderen zien hem altijd nog als de man van onze veelgeroemde vrijheid en tolerantie, die het vreedzame voortbestaan van heel verschillende groepen in Nederland mogelijk maakte. Daarbij steekt 'vadertje' Drees (de premier die in de jaren vijftig de verzorgingsstaat op poten zette) met zijn tweede plaats nog heel bleekjes af.

Gelukkig ook dat Adenauer het in Duitsland won van genomineerden als tennisser Boris Becker en filmactrice Marlene Dietrich. Velen zullen ook een zucht van verlichting hebben geslaakt dat de grondlegger van socialisme en communisme, Karl Marx, op plek drie bleef steken. Enige fout is dat kerkhervormer Maarten Luther slechts tweede werd. Voor Luther geldt hetzelfde als voor Willem van Oranje: onder protestanten heeft hij grote betekenis als instrument waarmee God Zelf onze geschiedenis schreef, terwijl seculiere Duitsers hem - deels terecht, deels onterecht - zien als symbool van hun onafhankelijkheid.

Neerknielen

En toen drong zich die vraag op, wie nu de meest betekenisvolle mens aller tijden is. Alexander de Grote? Julius Caesar? Keizer Karel? Natuurlijk niet! Dat is nou het heerlijke van het christelijk geloof, dat je zo vrijmoedig aan al die rijen van wereldgroten kunt voorbijgaan om neer te knielen bij de kribbe van Bethlehem. Er is een Roos ontloken! Een Roos, Die niet verwelkt, en Wiens betekenis nooit minder wordt!

Paulus zegt: In Hem leven wij en bewegen ons en zijn wij. Paulus zegt ook dat wij zonder Hem de ellendigste van alle mensen zijn. Met andere woorden: Hij maakt het verschil. Ook in het pasbegonnen jaar. Mag ik je, in dat opzicht, alsnog het allerbeste toewensen?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen