Een beter milieu...

Brand stichten in een kippenslachterij of inbreken in een proefdierencentrum: radicale dierenactivisten schrikken nergens voor terug. Minister Donner van Justitie wil daar nu een stokje voor steken: dierenactivisten zijn terroristen - vindt hij - en moeten hard worden aangepakt. Milieuorganisaties reageerden woedend: het doel heiligt de middelen. Vinden zij.

Kernafval dumpen in de Noordzee, lekke olieleidingen in Rusland en roestende schepen vol gif op de kusten van Azië. En een refo-schoolplein vol kauwgom, papiertjes op straat en walkman-batterijen in de prullenbak. Wat maakt het uit?

Bijna alles wat de mens doet, heeft met milieu te maken. Want milieu is volgens het woordenboek: 'alles wat zich om een levend wezen - of dat nu een mens, dier of plant is - bevindt'. Milieu is niet alleen dat bos op de Veluwe of het strand aan de Noordzeekust, maar milieu heeft ook alles te maken met de geluidshinder van de snelweg, het klimaat van een gebied, de vervuiling van het water. 

Daarom heeft ook bijna alles wat in het milieu gebeurt met de mens te maken. Direct of indirect. Als te veel auto's over één stuk snelweg rijden, dan veroorzaakt dat niet alleen herrie, maar ook stank en milieuvervuiling. Als de atmosfeer een graadje warmer wordt, smelten stukken poolijs en stijgt het waterpeil.

Rentmeester

Het milieu is tegelijk ook de schepping. De Bijbel begint met de woorden: In den beginne schiep God den hemel en de aarde. En het eerste Bijbelhoofdstuk sluit af met: En God zag al wat Hij gemaakt had, en zie, het was zeer goed. God heeft de aarde, en alles wat daarop is, geschapen. En als de Heere dan op de zevende dag Zijn werk overziet, ziet Hij dat het goed is: een volmaakte schepping. Het kroonjuweel van de schepping is de mens, een schepsel met een bijzondere opdracht: Weest vruchtbaar en vermenigvuldigt, en vervult de aarde en onderwerpt haar, en hebt heerschappij over de vissen der zee, en over het gevogelte des hemels, en over al het gedierte dat op de aarde kruipt (Genesis 1: 28). De mens als onderkoning van de schepping.

Ook in Genesis 2: 15 blijkt dat de mens een belangrijke taak heeft in de schepping: Zo nam de HEERE God den mens, en zette hem in den hof van Eden, om dien te bouwen en te bewaren. De mens krijgt een dubbele opdracht: de aarde bebouwen én bewaren. Bebouwen wil zeggen: de mogelijkheden van de aarde benutten. De mens mag in de schepping zijn taak op zich nemen, maar tegelijk ook deze schepping bewaren. 

Dat betekent dat de mens geen baas is over de schepping, want het is geen eigendom van het schepsel, maar van de Schepper. De mens wordt aangesteld als 'rentmeester' over het eigendom van de Schepper. Zoals een rentmeester de eigendommen van zijn baas bewaakt, moet de mens waken over de Schepping van God.

De zondeval maakt alles anders: de mens blijft onderkoning van de schepping, maar zijn taak voert de mens niet echt best uit. Probleem is dat de mens zichzelf als en bezitter ziet. Gaten in de ozonlaag, zure regen waardoor bomen doodgaan, vervuiling van lucht, water en bodem, uitsterven van plant- en diersoorten zijn het trieste gevolg.

Toch zijn Gods werken nog steeds zichtbaar in de schepping. David zegt in Psalm 19: De hemelen vertellen Gods eer, en het uitspansel verkondigt Zijner handen werk. De zonde is er de oorzaak van dat er geen volmaaktheid meer is. De gevolgen van de zonden komen ook in de schepping tot uiting.

Milieuactivisten doen er alles aan om die natuur te beschermen: de natuur is bijna goddelijk. De mens mag daar niet aan komen. Dus vaart Greenpeace met bootjes voor walvisjagers, worden gekapte bomen beklad. Andere organisaties slaan stukken metaal in bomen, zodat houtkappers gewond raken door rondvliegend staal. Nog weer anderen bedreigen mensen, steken bedrijven in de brand. Het doel - ongetwijfeld goed bedoeld - heiligt dus niet de middelen.

Maar de mens mag de Schepping best gebruiken, dienstbaar maken aan zijn menselijke doelen. Een boom mag best gekapt worden om plaats te .maken voor een huis. De schepping is niet iets halfgoddelijks. Tegelijk - en dat is een spanningsveld - moet steeds het respect voor de Schepper en voor de schepping blijven. Het kauwgompje hoort dan ook niet op het schoolplein, maar in de afvalbak. Net als het snoeppapiertje. En batterijen zijn klein chemisch afval...

Tips

Mensen - ook jongeren - zijn verantwoordelijk voor de schepping. En ook verantwoordelijk voor de 'erfenis' van een volgende generatie. Daarom een paar tips om verstandig om te gaan met het milieu:

• Gebruik materialen die milieuvriendelijk zijn. Die materialen zijn biologisch afbreekbaar. Dat betekent dat ze door bacteriën 'opgegeten' kunnen worden en grotendeels in de natuur verdwijnen.
• Doe mee aan recycling. Dat betekent dat je producten koopt, die na gebruik niet weggegooid worden, maar opnieuw kunnen worden gebruikt. Denk aan glas, papier, oud ijzer en allerlei tuinafval. Gooi dat niet zo maar weg, maar lever dat apart in, zodat het na bewerking opnieuw gebruikt kan worden.
• Wees zuinig met water, want al het leven op aarde is er afhankelijk van. Vervuild water doet planten en dieren sterven.
• Let erop bij het kopen van een spuitbus - haarlak of zo - of er geen CFK-drijfgassen in zitten, want zij tasten de ozonlaag aan. Deze laag houdt hoog in de lucht de schadelijke zonnestralen tegen. Veel CFK-gassen worden ook gebruikt bij het fabriceren van plastic, piepschuim en schuimrubber.
• Gebruik zo weinig mogelijk plastic bekertjes. Afwasbare bekers gaan meestal wel zo'n vijfhonderd tot duizend maal langer mee.
• Neem als je boodschappen gaat doen gewoon een tas mee.
• Kies oplaadbare batterijen in plaats van batterijen met kwik erin die naderhand ingeleverd moeten worden als chemisch afval.
• Gebruik zogenaamde spaarlampen. De aanschafprijs is wel wat hoger, maar ze gaan veel langer mee en ze gebruiken veel minder energie.
• Gebruik schrijfpapier dat is gerecycled. Het is meestal wat grijzig van kleur omdat het niet gebleekt is, maar wat geeft dat. Het is prima beschrijfbaar en je belast het milieu minder.

De tips in dit artikel zijn afkomstig uit het artikel 'Hoe werk je mee aan een beter milieu?' van M.J. den Ouden, Daniël 18 (1997).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen