Tegen pesten? Voorkom een onveilige klas
Veertien over 12
De zomervakantie is voorbij. Het schoolgaande leven is weer begonnen. Je bent in een nieuwe klas gekomen of je klas van vorig jaar is iets veranderd. Misschien klinkt het raar, maar juist aan het begin van een nieuw jaar, als de groep een beetje of helemaal verandert, is de kans groter dat je gepest gaat worden. Dat is in de praktijk gebleken. Waarom eigenlijk? Jij kunt je misschien niet voorstellen dat het dit jaar in jouw klas gaat gebeuren. Maar, zeg nooit 'nooit'!
Pieter, Joanne en Alissa, drie VMBO-leerlingen op een school in het oosten van het land, laten zich niet zomaar ongerust maken. Joanne (15 jaar): "Ik verwacht niet dat er dit jaar bij ons gepest gaat worden. Wij hebben een hechte klas en gaan goed met elkaar om." Alissa (16 jaar) vult aan: "Leerlingen uit mijn klas zijn al ouder en sommigen zitten al vier jaar bij elkaar." Ook Pieter (14 jaar) kan het zich niet voorstellen. Hij zit in een klas met allemaal leuke leerlingen uit wel vijf verschillende klassen.
Natuurlijk is het niet zo dat iemand zich de eerste les na de vakantie al voorstelt als: "Hallo, ik ben een pester", of dat iedereen in de klas vanaf de eerste schooldag kan vermoeden dat die jongen of dat meisje bij de pesters zal horen. Toch gebeurt het pesten vaak door leerlingen van wie je het niet verwacht. Ook dat meisje dat er leuk uitziet of die jongen die altijd zo spontaan doet, kan zich er schuldig aan maken. Alissa: "Het is vooral de populaire, bijdehante leerling die pest. Het hoeft niet per se een jongen te zijn." Volgens Joanne is het vaak iemand die er graag bij wil horen; de leider of leidster van de klas. Joanne en Alissa schatten in dat zijzelf niet snel bij de pesters zulien horen. Joanne: "Nee, want ik ben zelf erg gepest. Ik heb dus zelf meegemaakt wat het is." Alissa vindt pesten ontzettend gemeen. Pieter zegt eerlijk: "Ik-zou wel iemand kunnen pesten die erg opvalt en doet wat ik absoluut niet leuk vind."
Net iets anders
De leerlingen vragen zich af welk type leerlingen in de klas vaak gepest wordt. Joanne denkt vooral aan stille leerlingen, omdat zij niets terugzeggen. "Ook leerlingen die willen opvallen in de klas kunnen slachtoffer worden, omdat de rest van de klas hen niet leuk vindt." Alissa: "Of leerlingen die erg dik zijn of een lichamelijke handicap hebben. Zij vallen hierdoor ook op of kunnen sommige dingen niet." Pieter merkt dat het heel belangrijk is hoe je eruit ziet. "Leerlingen met ouderwetse kleding bijvoorbeeld worden sneller gepest. Dan doe je niet mee met de mode en daar kijken leerlingen juist erg naar."
Je zou bijna gaan denken dat het je eigen schüld is als je gepest wordt. Je ziet er net iets anders uit of je doet net iets anders dan de rest van de klas. Is dat dan een reden om gepest te mogen worden? Nee! Maar helaas is het voor anderen vaak wèl een aanleiding om te gaan pesten. Alissa: "Ik was vroeger erg stil en beet niet van me af. Ik werd toen ook gepest." Pieter weet niet of het hem kan overkomen. "Er wordt wel eens tegen me gezegd: 'Hé bolle, als je niet kunt holle, dan ga je maar rolle.' Ik zie dit niet echt als pesten. Ik lach erom. Als het nodig is, bijt ik van me af." Joanne knikt instemmend: "Ik praat terug of ik trek me er niets van aan."
Veilig
Gelukkig wordt er niet in elke klas gepest. Ook niet als je je net iets anders kleedt of gedraagt dan de rest van de klas. Waarin zit dan het verschil? Dat verschil heeft vooral te maken met hoe veilig het is in je klas. Mag je in jouw klas zijn zoals je bent? Is er orde en controle in jouw klas? Helpt het in jouw klas als je aan de bel trekt wanneer er gepest wordt? Nu de zomervakantie voorbij is moet je met elkaar weer een nieuwe of minder nieuwe groep gaan vormen. Dat geeft onzekerheid: is er iemand om vrienden mee te worden? Wie is de baas? Kortom: kan ik me in deze klas veilig voelen?
In een veilige klas is de kans groot dat je de plaats in kunt nemen die jij graag wilt: op de voorgrond of meer aan de zijlijn. In een klas waar gepest wordt, ontbreekt het vaak aan deze veiligheid.
Jouw ro!
Je hebt het niet altijd zelf in de hand of je een veilige klas hebt. Als er in jouw klas bijvoorbeeld vaak ordeproblemen zijn, wordt het al moeilijker. Toch is jouw rol in de klas heel belangrijk. Alissa: "In mijn klas mocht een meisje niet met de groep meedoen, omdat ze rare kleding aanhad. Omdat wij ouder waren dan de groep durfden mijn vriendinnen en ik de groep er op aan te spreken."
Met z'n drieën bedenken ze nog andere mogelijkheden om de veiligheid in de klas terug te krijgen. Je kunt het pesten melden bij de mentor of coördinator. Pieter: "Het helpt het best om, samen met de mentor, de pester met de hele klas aan te pakken." Joanne vindt het verstandig om zowel met de pester als met de gepeste leerling te gaan praten. Alle drie zijn ze het erover eens dat pesten niet past in een veilige klas. En helemaal niet binnen een christelijke school. De Heere roept ons in de Bijbel op om Hem en elkaar lief te hebben. Dat kan op geen enkele manier samengaan met pesten.
Werk jij dit jaar ook mee aan een veilige klas?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 19 september 2003
Daniel | 21 Pagina's