Jongeren en ouderen

Enkele jaren geleden ging ze, na een ziekbed, binnen in de vreugde van haar Heere. In de kerk speelde het orgel na de rouwdienst: "Straks leidt men haar in statie uit haar woning. In kleding, rijk gestikt, tot hare Koning". Op de begraafplaats was de toespraak kernachtig. De dominee vertelde dat, wanneer hij in hun huisje op bezoek was, de liefdegeur van Christus aanwezig was. Hij riep ieder op: "Die liefdegeur moet elk tot liefde nopen."

Ook zij was geen volmaakt mens. Ze had ook haar karakterfouten en eigenheden. Maar de liefde van Christus drong haar om anderen aan te sporen de Heere te zoeken en te vinden.

Familieverhoudingen in de Bijbel

Uit de geschiedenissen in de Bijbei spreekt het ontzag voor de ouderen in de familie. De vader staat aan het hoofd van het gezin en de anderen zijn hem gehoorzaamheid verschuldigd. Ook de moeder heeft een belangrijke plaats. In Spreuken 30 wordt de vrouw geprezen om wie ze is, en om wat ze doet voor haar gezin en voor haar omgeving. Ze valt op door haar vele kwaliteiten, die erkend en gewaardeerd worden. Familieverbanden zijn in de Bijbel heel belangrijk. Abraham is het stamhoofd van zijn familie en van een heel volk. We lezen in Genesis de geschiedenis van Jakob en zijn zonen. Wat hebben zij als familie veel met elkaar meegemaakt. Jaloezie en afgunst hadden hen in de greep. Jozef werd verkocht naar Egypte. Door Gods wonderlijke leiding mocht hij na alle vernederingen verhoogd worden. De Heere gebruikte hem om zijn familie in leven te houden. Ondanks alles wat er gebeurd was, had hij zijn vader en broers hartelijk lief. Na zijn broers beproefd te hebben in hun liefde voor Benjamin, maakte hij zich bekend als hun broer. Rond het sterfbed van Jakob komen we het hele gezin weer tegen en wordt ieder gezegend. Jakobs leven is voltooid en hij mag de fakkel doorgeven aan zijn kinderen. De Heere werkt vaak in de geslachten. Het verbond met Abraham, zijn vrind, bevestigt Hij van kind tot kind.

In het Nieuwe Testament komen we dat ook tegen. Eunice en Loïs mogen als moeder en oma het geloof voorleven aan Timotheüs. Zij dienen de Heere in alle eenvoud, en dat is zichtbaar in hun leven. Timotheüs geeft dit in zijn werk later weer door aan de gemeenten. De weduwe Anna heeft ook een belangrijke plaats onder haar volk gehad. Zij verbleef dag en nacht in de tempel om de Heere te dienen met vasten en bidden. Toen ze vierentachtig jaar was, werd haar uitzien naar de beloofde Messias vervuld. '... sprak van Hem tot allen die de verlossing in Jeruzalem verwachtten'. Wat ze zelf ontving en beleed gaf zij ook weer door aan anderen. Wat heeft dat ons te zeggen? We leven niet zomaar voor onszelf. We leven in relatie met andere mensen, met onze familie.

Kracht van jongeren, grijsheid van ouderen

Gods Woord spreekt met eerbied over de grijsheid van ouderen. De grijsheid is een sierlijke kroon (Spreuken 16: 31). In Psalm 92: 15 lezen we: In den grijzen ouderdom zullen zij nog vruchten dragen; zij zullen vet en groen zijn, om te verkondigen dat de HEERE recht is; Hij is mijn Rotssteen, en in Hem is geen onrecht. Ik moet vaak aan deze psalm denken als onze oude predikanten voorgaan. Zij mogen fris en groen de daden van de Heere prediken. Zij graven vanuit het Woord oude en nieuwe schatten op. Zij hebben verwachting voor onze jongeren en roepen hen dringend op de Heere te dienen en lief te hebben.

In het boek Spreuken worden ouderen en jongeren in één tekst genoemd. Daar lezen we in hoofdstuk 20 vers 29: Der jongelingen sieraad is hun kracht, en der ouden heerlijkheid is hun grijsheid. Het sieraad van de jeugd is hun kracht, en het grijze haar is een sieraad voor ouderen. Wat is het goed als in een gemeente ouderen en jongeren elkaar tot een hand en een voet zijn. Als er respect is van jongeren voor ouderen. Dat respect is er niet vanzelfsprekend. Bij ons heeft het gezin en de familie nog een belangrijke plaats. Toch is onze cultuur sterk veranderd ten opzichte van vroeger. In andere delen van de wereld zien we nog meer overeenkomst met de cultuur van de Bijbel. Zie maar eens wat een belangrijke plaats ouderen innemen onder moslims. Maar ook in primitieve culturen is er een groot ontzag voor de pater en/of mater familias.

Wij leven in een tijd waarin alles snel, flitsend en dynamisch is. De ontwikkelingen in de ict zijn razend snel en niet te bevatten. Er is steeds meer mogelijk via computer en internet. Veel beroepen zijn nauwelijks uit te leggen. De overzichtelijke wereld van het wonen in een dorp, waar gewerkt wordt met de handen en waar men 's avonds elkaar opzoekt en wat praat, is bij velen niet meer bekend. Families wonen verspreid door het land of in andere werelddelen. Gezagsdragers moeten hun gezag 'verdienen' door voorbeeldgedrag en echtheid, ledereen heeft het druk of maakt zich druk. Afstanden kennen we nauwelijks. We hebben geld en vooral jongeren beschikken over ruime financiële mogelijkheden. Ze zijn druk met hun mobiele telefoons, sturen vaak een sms of een e-mail naar elkaar.We willen graag 'genieten' van onze vrije tijd. Veel jongeren vinden ouderen niet meer van deze tijd, ouderen schudden hun hoofd over het gedrag van jongeren. Ze leven in verschillende werelden, die weinig met elkaar gemeen hebben. Hadden ouderen vroeger door hun positie en levenservaring zeggenschap over de jongere generatie, nu is dat niet meer zo. Jongeren hebben daardoor vaak geen respect meer voor oudere mensen. Ze betekenen niets meer voor hen.

Hier zie je, dat niet iedere ontwikkeling vooruitgang is. Want nog steeds kunnen jongeren veel van ouderen leren. Je kunt als jongere nog zo'n goede opleiding hebben, je mist wel de levenservaring die de oudere heeft. Het is daarom goed de raad van een oudere niet naast je neer te ieggen.

Aan de andere kant is begrip van ouderen voor jongeren ook nodig. En geduld. Echte belangstelling en meeleven wordt door jongeren enorm gewaardeerd. Niet een hard veroordelen van elkaar. Als liefde ons dringt, zijn harten toegankelijk en zoeken we elkaar met tact en wijsheid. Ouderen zoeken jongeren, jongeren proberen ouderen te begrijpen en zo wordt de brug geslagen.

Vaak is het: zoals je geleefd hebt, sterf je

In het omgaan met ouderen heb ik vaak gemerkt dat mensen sterven zoals ze geleefd hebben. In geestelijke zin, maar ook in hun verhouding tot anderen. Ouderen (of ze nu getrouwd zijn geweest of ongetrouwd) die hartelijk meeleven met anderen, vaak in hele kleine dingen, ontvangen dit tot hun dood toe ook. Zij hebben regelmatig post en bezoek. Ouderen die belangstelling hebben voor de omgeving krijgen die belangstelling ook terug.

Mensen die op zichzelf gericht zijn, door welke oorzaak ook, krijgen weinig echte belangstelling terug. Vaak mopperen of klagen zij. Begrijpelijk als je de omstandigheden negatief ervaart en het lijkt alsof iedereen tegen je is. Ze zien nooit iemand, al is er gisteren nog bezoek geweest of was er een activiteit. Een bezoekje is op deze manier meer een plicht dan een vreugde. Toch hebben juist deze mensen onze aandacht nodig. Niet om tegen de klaagzangen in te gaan. Luisteren en bevestigen dat het verdrietig is, is voldoende. Duidelijk zijn in de duur van je bezoekje en niets beloven dat je niet waar kunt maken. Achteraf merk je dan dat je bezoek toch goed gedaan heeft.

Ouderen en jongeren

Wat ouderen voor jongeren kunnen betekenen mag duidelijk zijn. Hen proberen te begrijpen, mee te leven en vooral voor hun behoud te bidden. Uit liefde. Dat proef je en voel je. Die liefdegeur moet toch elk tot liefde nopen. Samen gemeente zijn. Niet vanuit tegenstellingen, maar vanuit verbondenheid met elkaar. Zomaar gezellig contact. Het delen van levenservaringen. Meer weten doet meer begrijpen. De grijsheid van de ouderen is een sieraad. Maar ook de kracht van jongeren is een mooi en belangrijk sieraad. De mobiliteit van ouderen is vaak beperkt. Daardoor is het voor hen vaak moeilijk iets met anderen te delen. Zet jij daarom de eerste stap!

Jongeren voor ouderen

Hoe kun jij je inzetten voor ouderen? Individueel maar ook in verenigingsverband?

Het zijn de kleine dingen die het doen. Grote plannen lijken mooi maar zijn vaak gebakken lucht.

Niet iedere oudere In de gemeente zit op bezoek te wachten. Sommigen zijn nog heel vitaal, reizen veel en bezoeken hun kinderen. Maar vooral de minder vitale ouderen vinden het heerlijk om bezoek te krijgen en om met jongeren een band op te bouwen. Begin eens om met feestdagen een attentie te brengen, samen met een vriend of vriendin, je hebt dan iets om aan te bieden en een uitgangspunt voor een gesprek. Je moet best een drempel over als je het helemaal niet gewend bent. Begin er gewoon aan. Bekijk met de leiding van de JV, in overleg met de vrouwenvereniging of met een diaken, welke ouderen graag een bezoekje ontvangen en maak een verdeling. Als het niet klikt tussen een oudere en een jongere is het beter dat een ander gaat. Maak dit bespreekbaar. Met iemand anders kan het heel goed klikken. Je beleeft er dan beiden meer vreugde aan. In zorgcentra zijn jongeren ook van harte welkom. Voor een bezoekje, maar ook als JV of zangvereniging. Een zangavond met en voor ouderen wordt als heel positief beleefd. Of ga op 1e kerstdag 's morgens vroeg met een groep kerstliederen zingen. In overleg met de instelling kan er heel veel. leder is blij met de aandacht en initiatieven van jongeren. In iedere instelling is een huiskamer voor dementerende ouderen. Je hulp is daar heel erg welkom. Bij de maaltijden bijvoorbeeld. Zomaar twee uurtjes in de week. Of bij een (zang)activiteit. Je ontlast de verzorging en je betekent vee! voor dc ouderen. Je kunt koffie delen door het huis of inschenken bij gezamenlijke activiteiten. Ouderen zien graag jonge mensen om zich heen. Alleen al het feit dat je er bent is van waarde. Een uurtje oppassen of werken levert in materiële zin meer op. Voor deze dienstverlening krijg je op een andere manier waardering en voldoening. Je krachten mag je inzetten voor ouderen uit de gemeente of in een instelling. Ouderen en jongeren zijn elkaar tot een hand en een voet. Samen mogen zij het in praktijk brengen: Draagt elkanders lasten en vervult alzo de wet van Christus. Doe je mee?

We vroegen de heer H.M. Lobbezoo (40) uit Werkendam om een reactie. Hij is pastoraal medewerker in de bejaardencentra d'Amandelhof (Capelle aan den IJssel) en Beth-San (Moerkapelle). 

Wat doet u dagelijks als pastoraal medewerker?

Regelmatig bezoek ik alle bewoners. Er is veel wat bewoners kan bezighouden. Op de verjaardagen, in tijden van ziekte of zorgen leef ik mee. Ik houd Bijbelkringen met verschillende groepen bejaarden. Ook is er contact met de bezoekouderlingen van de kerkelijke gemeenten of familieleden. Verder ben ik betrokken bij het zorgoverleg.

Zijn ouderen eenzaam?

In veel gevallen wel. Vanzelf gaat de één er gemakkelijker mee om dan de ander. Velen zijn weduwe/weduwnaar, anderen ongehuwd of kinderloos. Ook vallen steeds meer leeftijdgenoten weg. En door allerlei gebreken kunnen bewoners minder gemakkelijk contacten hebben, Ik zie voorbeelden van zeer trouw familiebezoek. Het gebeurt nogal eens dat bewoners vragen of ik snel weer terug wil komen.

Welke rol kunnen jongeren spelen, als het gaat om de zorg voor ouderen?

Wat is het zinvol om een beroep te overwegen of te hebben in de zorg. Daar is behoefte aan. "Ik verlang naar een lieve zuster", zei laatst een 92-jarige! Of pak wat vrijwilligerswerk op. Vaak zitten bewoners op hun kamertje of in hun huis. Verlegen om een praatje. Wat kunnen ze mooie dingen vertellen vanuit het verleden. Bied eens aan om samen te wandelen. Duw maar als knul een paar kilometer zo'n karretje! Ook dat is een stukje godsdienst. Lees maar wat daarover staat in Jakobus 1: 27.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen