Geniet, maar drink met mate?

We steken maar direct van wal en zijn allereerst benieuwd naar wat de jongeren zoal drinken. "Meestal bier, ook wel eens een Bacardi. Thuis drink ik niet." "Ik heb wel eens bier gedronken, maar eigenlijk vind ik het niet lekker. Thuis drink ik wel eens Pasoa, Pisang Ambon of wijn bij het eten. Hier drink ik soms een Breezer." "Ik drink eigenlijk altijd bier. Heel soms een Breezer of iets dergelijks. Maar dat vind ik niet zo lekker. Dat is te zoet." De jongeren weten redelijk goed aan te geven hoeveel ze op een avond uitgeven. De een 35, de ander 45 euro. Het hangt er wel vanaf of je rondjes geeft. Als je met z'n tweeën komt, lijkt dat goedkoper. Een stel zegt samen ongeveer 30 euro uit te geven. Maar minder kan ook: "5 tot 10 euro." "Het maakt ook uit of je een meisje bent. Als meisje word je sneller getrakteerd."

Ouderling De Pater uit Krabbendijke merkt vaak dat er onder jongeren, met name onder jongens, veel bier wordt gedronken. "Maar ook de andere populaire mix-dranken, hoewel die naar verhouding duurder zijn. Soms is het moeilijk het waarheidsgehalte van hun - vaak stoere - verhalen te bepalen. Ik heb het meest te maken met jongeren in de leeftijd van 14 tot 16 jaar. Ik heb het idee dat in die leeftijdscategorie het drankgebruik, of beter gezegd het drankmisbruik, begint. Het drinken is een vast onderdeel van het uitgaansleven. Drinken doe je samen, drinken doe je ergens: in een café, disco, aan de zeedijk - met een paar kratten bier in de auto en rijden maar... -, of ergens in een oude caravan."

Continu bier

Hoevéél jongeren drinken blijkt nogal te verschillen. Soms hebben ze daar ook een ontwikkeling in doorgemaakt. "Ik hèb veel gedronken: per avond wel een stuk of tien biertjes. Ik drink nog steeds wel eens wat, maar niet zoveel meer."

Een ander noemt zich de 'alcoholvrij-specialist': "Ik drink geen alcohol. Ik heb wel eens wat op, maar omdat ik een keer vrij heftig op een glas wijn reageerde, mocht ik niet meer drinken van mijn moeder. Mijn vrienden zaten altijd aan het bier en vroegen dan of ik ook wilde. Nee, geef mij maar koffie of zoiets. Dat accepteerden ze gewoon." "Ik werk in de verzorging en ik drink elke avond een glaasje rode wijn voordat ik naar bed ga. Of ik drink als ik uit eten ga." "Ik drink eigenlijk nooit. Ik lust het niet." Anderen lusten er duidelijk wel wat van: een jongen en een meisje zitten beiden achter een glas bier en laten weten voorlopig nog niet klaar te zijn. Hij: "We zijn net begonnen. Vanaf dat ik aankom drink ik continue bier; elke tien minuten één fluitje." We vragen hoeveel dat dan in totaal per avond is. Hij houdt het na enig aarzelen, wat beperkter: "zeg maar 15." Zij houdt het bij hooguit vier biertjes, 1 à 2 keer per week. "Anders kun je me wegdragen."

Allemaal zijn ze wel eens aangeschoten geweest, de meesten ook wel dronken. Soms wel vaker dan één keer. "Als ik dan thuis kwam, ging ik snel naar bed; of ik zei dat ik misselijk was." "Ik ben wel eens zo dronken geweest, dat ik niet meer wist hoe ik thuis gekomen was." "Zij is ook wel eens dronken geweest: heel mijn auto zat er onder." Elkaar waarschuwen gebeurt eigenlijk niet: "Nee, dat bepaal ik zelf. Als een ander vervelend gaat doen, dan zeg ik er wel wat van." "Ik zeg er ook wel eens wat van tegen mijn vriendin. Zij heeft geen grenzen. Dat accepteert ze van me. (Lachend:) Dat komt omdat ze een beetje onderdanig naar me is."

Niet gek

Er zijn verschillende redenen waarom jongeren alcohol drinken. "Ik drink omdat het ook gezond is. Het is bij mij een gewoonte: elke avond voor het naar bed gaan een glaasje. Maar ik kan ook vier avonden zonder." "Als je jong bent lijkt het gezellig: een beetje wijs kletsen, zoveel mogelijk rondjes geven en tegen elkaar op drinken. Dan ben je de stoere bink." Er wordt dus vooral in de groep alcohol gedronken: "Thuis dronk ik nooit. Als je ongeveer 16 bent, begin je met uitgaan en dan wordt het een gewoonte. Je doet met de andere jongens mee. Het wordt je aangeboden." "In een groep wil de een graag boven de ander staan, ledereen wil een rondje geven." "Dan is alcohol wel stoerder dan cola." Afslaan kan wel, maar is moeilijk. "Meestal hoor je er dan niet bij. Maar bij mij accepteren mijn vrienden dat ik niet drink. Misschien heeft dat met mijn houding te maken. Ik zie niet op hen neer. ledereen heeft fouten en gebreken, dus iedereen is gelijk. Voor de goede orde: ik drink wel, maar geen alcohol." "Het is niet gek als je bijvoorbeeld een cola bestelt. Soms zeg ik wel dat ik moet rijden, want dan accepteren ze je sneller. Ze zeggen er niets van. Maar je denkt wel snel dat ze het gek vinden."

Het gebruik van vooral grote hoeveelheden alcohol baart De Pater zorgen. "Ja, en die bezorgdheid heeft verschillende kanten. Wat werkt overmatig drankgebruik uit in ons lichaam? Het is vooral schadelijk als jongeren in ontwikkeling soms 4 à 5 dagen geen alcohol drinken en dan op vrijdag en zaterdag ontstellende hoeveelheden gebruiken.

Daarnaast denk ik aan het sociale aspect. Wat een ellende wordt er teweeggebracht door alcoholmisbruik: agressie, huwelijksontwrichting, psychische scheefgroei bij onze jonge mensen. Maar het ergste vind ik het grote gevaar bij - overmatig - alcoholgebruik dat het de mens onteert, berooft van z'n menswaardigheid. Aangeschoten, dronken mensen hebben geen stuur meer over hun lichaam, zijn geen baas meer over hun geest... Alle remmen los, de zinnen geprikkeld. 'De driften veel, en 't hart onrein.' Laat de mens dan zo niet duidelijk zien dat hij of zij het beeld van God is kwijtgeraakt?"

Afbraak

Een lever heeft gemiddeld anderhalf uur nodig per standaard glas (12 cc pure alcohol). Hierbij maakt het niet uit of het gaat om wijn, bier of sterke drank, als de drank maar geschonken is in het 'standaardglas'. Om twee glazen alcohol af te breken, is de lever gemiddeld drie uur aan het werk. En een lever is dus zo'n negen uur bezig om zes glazen te verwerken en weer helemaal nuchter te worden.

Wie is de Bob?

"Als je jongeren hierover aanspreekt, merk je verschil. Sommigen begrijpen nog wel dat ons lichaam een tempel van de Heilige Geest behoort te zijn. Onbekeerd zijn is géén excuus, maar legt een grote verantwoordelijkheid op je. En dat kun je niet wegredeneren, met geen enkele verontschuldiging. In gesprekken die deze richting opgaan, worden de jongenen al gauw stil. Ze geven je gelijk en eindigen met: "God moet het doen." Maar het is valse lijdelijkheid te denken: als ik uitverkoren ben, kom ik er toch wel. Of: als ik toch niet uitverkoren ben, waarom zou ik moeilijk doen? Zulke opmerkingen doen mij verdriet. Wat verlammend kan het in het pastorale gesprek werken als jongeren zo laten merken dat verder praten geen zin heeft. Want veranderen willen ze niet en het drinken laten kunnen ze niet."

Alcohol laten staan lukt inderdaad niet zo makkelijk. Niet alleen vinden anderen het vaak 'gek', het heeft ook nog een ander risico: dan word je de Bob. "Drink je als enige in de groep niet, of na een tijdje niet meer, dan word je de Bob." We vragen of ze vooraf afspreken wie de Bob wordt. Over het algemeen niet: "Vanavond ben ik de Bob; dat hebben we in de auto afgesproken." "Of ik dan helemaal niets drink? Ja, want anders droog ik uit! Maar geen alcohol." Anderen laten het ervanaf hangen. "Of wij vanavond een Bob hebben aangewezen? Niet echt. Vaak wordt iemand die niet drinkt de Bob. Ook al heeft iedereen gedronken, dan gaan we toch achter het stuur. Hiervandaan een taxi is veel te duur." Ze hebben ook bijna allemaal wel eens met iemand meegereden die wat te diep in het glaasje had gekeken: "Ja, ik heb weleens bij een collega in de auto gezeten die aangeschoten was. Het was net aan dat we thuis kwamen. Ik heb hem gewaarschuwd en gezegd: 'Nog één keer en ik rijd niet meer met je mee'. Dat hielp." De meesten zeggen dat ze ook zelf weleens rijden als ze alcohol hebben gebruikt. "Ik neem weleens een stoeprand mee als ik gedronken heb. Ik rijd wel normale snelheid, dus niet hard." Maar ook als je zelf nuchter blijft, is de veiligheid niet altijd gewaarborgd: "Ik heb meegemaakt dat ik zelf reed en dat anderen aan de pook en de handrem gingen trekken." Waarschuwen lijkt moeilijk: "Het heeft geen zin er op dat moment iets van te zeggen. Dat kun je beter de volgende dag doen. Het is wel de vraag of de ander dat van je accepteert."

Theeblad vol pils

We zijn eigenlijk wel benieuwd of er tussen jongens en meisjes nu grote verschillen zijn als het om drinken gaat. Eén van de jongens: "Meisjes krijgen twee jaar eerder hun verstand. Dat betekent twee jaar meer wijsheid, dus minder alcoholgebruik." Meisje: "Jongens doen meer stoer ten opzichte van elkaar. Meisjes drinken meer voor de gezelligheid en zijn minder snel dronken." Jongen: "Dat weet ik niet, hoor. Daar ben ik het niet mee eens." Meisje: "Je ziet meer dronken jongens dan meisjes." Maar: "Ben je met een groep, dan zet iemand van de groep gewoon een theeblad vol pils voor je. Dan doen meisjes net zo hard mee als jongens." "Ik heb het ook wel meegemaakt dat jongens het leuk vinden om meisjes dronken te laten drinken." "Zo ben ik niet. Dat is min. Dan ben je erg laag bezig. Ik heb wel meegedaan om jongens dronken te laten drinken. Als een jongen zo zit te bluffen dat hij veel op kan, denken wij: 'Bewijs dat maar eens'. Is iemand na twee pilsjes al weg, dan weten wij genoeg." Verkering heeft een matigende invloed: "Heb je geen verkering, dan ben je losser. Dan vind je het leuk om een 'cool wijfie' te zijn. Heb je verkering, dan voel je: nu heb ik pas iets wat telt. Je wordt er serieuzer van." Niet iedereen is het daarmee eens: "Je hoeft geen verkering te hebben om wijzer te worden." "Nee, maar als je verkering hebt, praat je meer serieus met elkaar. Je wordt je bewuster van de risico's. Voorheen vond je het leuk om lekker uit je dak te gaan. Veel met jongens omgaan en dan aan het eind van de avond 10 mobiele nummers van jongens meekrijgen. Je spreekt wat met iemand af, je gaat er heen en je drinkt lekker mee." Andere jongeren geven aan dat hun alcoholgebruik vermindert naarmate ze ouder worden. "We vinden het nu niet meer stoer." "Je bent nu wijzer geworden." "Als je zo gezelligheid moet maken, is het niet goed." "Dat zijn de wilde haren. Die gaan er vanzelf af!" Maar niet bij iedereen: "Je bouwt het op. Daar heb ik een jaar over gedaan. Bij vijftien glazen bier ben ik echt nog niet dronken!" Waarom zoveel? "Weet je wel hoe lekker dat is?", vraagt hij, al wijzend op zijn glas.

Dronken thuis

Van huis uit hebben de jongeren een verschillende alcoholopvoeding gehad. Sommige ouders zijn helemaal tegen: "Onze ouders zijn van een andere generatie! Dat vinden wij ouderwets." Andere ouders herkennen wat er bij de jongeren gebeurt: "Mijn ouders hebben het vroeger ook gedaan. Ze keuren het nu niet meer goed." Nog weer anderen proberen te leren maat te houden: "Ik gebruik niet veel. Mijn ouders vertrouwen me daarin." "We hebben er geen discussie over. Ik ben nog nooit dronken geweest, maar zou ik aangeschoten zijn, dan geven ze daar denk ik ook niet om, voor een keertje." Toch is dronken zijn voor veel ouders een stap te ver: "Ik ben wel eens dronken thuis gekomen. Dat liet ik niet merken of ik verzon een smoes. Ze hebben me wel gewaarschuwd. Ze weten nu dat ik me tegenwoordig gedraag." "Of ik ook wel eens voor straf in het weekend moest thuisblijven? Nee, gelukkig niet. Dan had ik wel drie maanden thuis gezeten!"

Lastig voor ouders, is de mening van De Pater. "Ouders weten vaak heel goed wat hun kinderen doen. Zeker als ze ouder geworden zijn en 'het' niet meer stiekem doen. Maar met het ouder worden hebben de ouders minder vat op hun kinderen. De ene ouder accepteert het, terwijl een ander erg boos kan worden. Ook kom ik ouders tegen die berusten met een: 'het is nu eenmaal niet anders', of: 'ach, het gaat wel over, wij zijn ook jong geweest'. Toch zijn de meeste ouders er verdrietig over en heerst er een gevoel van onvermogen om de jongeren op het rechte spoor te houden. Veel ouders worstelen met het ontoelaatbare gedrag van hun kinderen en vinden het moeilijk om hun deur in liefde open te houden. Veel gebed voor hen en de jongeren is nodig. Als het gepast is, haal ik het ook aan in het gebed tijdens de kerkdienst. Het zijn moeilijk bespreekbare onderwerpen tijdens huisbezoek. Maar ik snijd het probleem voorzichtig in alle eerlijkheid aan. De satan weet onze zwakke plekken. Een leven in de tere vreze des Heeren, een wandelen met en dicht bij de Heere is en blijft de beste waarborg voor het grote gevaar van alcoholmisbruik. Ik zeg nogal eens tegen jongeren als we het over 'stappen' en uitgaan hebben: 'Probeer voor je weggaat eens je knieën te buigen en de Heere om Zijn zegen en goedkeuring te vragen'. Dan weten ze het wel: dat kan niet samengaan."

'Pak er nog één'

Geen van de jongeren is principieel tegen alcoholgebruik. "In de Bijbel wordt het niet verboden. Ik denk dan ook dat je gerust alcohol mag drinken. Bijvoorbeeld een glas wijn bij het eten. Het gaat er meer om hoeveel je drinkt." De jongeren vinden de aantrekkingskracht van alcohol groot, ook door de reclame. "Je komt snel in de verleiding. Zie je bijvoorbeeld in een café allerlei soorten staan, dan denk je: 'Die wil ik ook wel proberen'." Een ander zegt: "Op een gegeven moment zie je dat veel alcohol gebruiken en dronken zijn gewoon niet meer samengaat met het geloof. Dronken worden kan en mag niet." "Je gaat er dingen van doen die je niet mag doen. Je doet zo gek dat je niet eens meer weet wat je doet. Dat is toch niet menselijk. Je kunt gewoon niet meer helder nadenken. Dan ben je niet meer jezelf." "In de Bijbel staat dat Noach ook dronken was en daarvoor gestraft werd. Is iemand dronken, dan sta je voor schut. Je lacht om anderen en je wordt zelf ook uitgelachen."

De Zeeuwse ouderling is het met de jongeren eens dat "alcoholgebruik in de Bijbel niet wordt verboden". Hij heeft er wel kanttekeningen bij: er wordt wel scherp gewaarschuwd tegen overmatig gebruik, bijvoorbeeld in Spreuken 23: 29-33 en 31: 4-5. Ik denk dat 1 Korinthe 10: 31 zeker met betrekking tot ons alcohol drinken wel van toepassing is. Hetzij dan dat gijlieden eet, hetzij dat gij drinkt, hetzij dat gij iets anders doet, doet het al ter ere Gods. Of denk aan Efeze 5: 18 En wordt niet dronken in wijn, waarin overdaad is, maar wordt vervuld met den Geest.

We vragen de jongeren ter afsluiting om een boodschap aan de Daniëllezers. Die boodschappen zijn: "Alcohol drinken is niet stoer."; "Spreek af wie de Bob is."; "Breng elkaar niet in verleiding door, als iemand niet meer wil, te zeggen: 'Ah joh, pak er nog één'." "Drinken van alcohol zit gewoon tussen je oren: Waarom drink je alleen als je uitgaat en thuis niet?"

Rond 23.00 uur gaan we weer naar huis. Het begint net vol te lopen. We hebben dus niet kunnen controleren of 'onze' jongeren de avond nuchter door zijn gekomen, maar we danken hen hartelijk voor hun openheid en hun tijd. Je mijmert: zo'n interview smaakt naar meer! Maar anderzijds: waarom zou je naar zulke gelegenheden gaan?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen