JBGG cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van JBGG te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van JBGG.

Bekijk het origineel

Zoals een moeder troost

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

Zoals een moeder troost

Ds. J.J. van Eckeveld: De Heilige Geest laat de gelovige niet rusten in zijn vertroostingen, maar leidt hem naar Christus

11 minuten leestijd

Orthodoxe protestanten verfoeien de feministische theologie. Dat neemt niet weg dat het Bijbelse taal is om te zeggen dat de Heere troosten kan zoals een moeder troost. "Omdat de Geest de Trooster genoemd wordt, is Hij wel aangeduid als het 'moederlijke' in God", stelt ds. J.J. van Eckeveld in een toelichting op één van de Twaalf Artikelen van het geloof. "We vinden die gedachte ai bij de kerkvaders."

"Ik geloof in de Heilige Geest." Elke zondag wordt dit artikel in de gemeente voorgelezen. Maar hoe moeten we ons de Heilige geest als persoon voorstellen? Veel kerkgangers vinden dat niet gemakkelijk, erkent ds. Van Eckeveld, predikant van de Gereformeerde Gemeente te Zeist. "Voor veel mensen komt de Persoon van de Heilige Geest veel 'abstracter' over dan de Persoon van de Vader of van de Zoon."

Toch is het vanuit de Schrift heel duidelijk, dat de Heilige Geest een Persoon is. "Er zijn verschiiiende persoonlijke eigenschappen van de Geest, die Gods Woord ons noemt. Zo kan de Heilige Geest bedroefd worden (Efeze 4: 30). Van Hem wordt gezegd, dat Hij bidt (Romeinen 8: 26). Hij troost. Hij heeft een wil en een mening (Romeinen 8: 27). Er wordt gesproken over het 'bedenken des Geestes' (Romeinen 8: 6). Van de Geest wordt gezegd, dat Hij alle dingen onderzoekt (1 Korinthe 2: 10). Uit dergelijke teksten wordt ons duidelijk, dat de Heilige Geest een Persoon is, niet een onpersoonlijk iets, maar een persoonlijk Iemand."

 

Waarom is het, bijvoorbeeld tegenover de Jehova's Getuigen, zo belangrijk vol te houden dat de Heilige Geest God is?

"Volgens de Jehova's getuigen is de Heilige Geest alleen maar een kracht. Een goddelijke kracht, zeker, maar toch een kracht. Men erkent niet het 'persoonlijke' van de Heilige Geest. De Jehova's Getuigen, die de Drie-eenheid van God loochenen, zien de Heilige Geest dan ook niet als de Derde Persoon van het goddelijke wezen. Maar dan moeten zij ons maar eens duidelijk maken, hoe een kracht kan bidden, kan denken en kan onderzoeken. De Geloofsbelijdenis van Athanasius leert, dat iemand die de Drie-eenheid loochent, niet kan zalig worden. Het is dus van het grootste belang vast te houden aan de Heilige Geest ais derde Persoon. De drie goddelijke Personen zijn in een heilige harmonie samen werkzaam in het zaligen van zondaren. De Vader heeft de Zijnen van eeuwigheid verkoren. De Zoon heeft hen gekocht met Zijn bloed. De Geest maakt in het hart plaats voor Christus en verenigt zondaren met Hem door het geloof. Wie de Godheid van. de Persoon van de Heilige Geest loochent, haalt het fundament onder de zaligheid weg."

 

Wat zijn de bijzondere eigenschappen van de Geest in onderscheid met de Vader en de Zoon?

"Bij de Vader denken we aan onze schepping. Bij de Zoon denken we aan onze verlossing. Bij de Heilige Geest denken we aan onze heiligmaking. Het is die Geest, Die zondaren met Christus verenigt door het geloof. De Geest wederbaart de dode zondaar en maakt hem van dood levend. Maar Hij werkt dan ook het geloof, dat ons aan Christus verbindt. Hij doet sterven aan onszelf, maar leert ons ook te leven alleen uit Christus. Hij maakt ons gelijkvormig aan het beeld van de Zaligmaker, zodat we op Hem gaan lijken, iets gaan verspreiden van de reuk van Christus.

Zo vernieuwt de Heilige Geest zondaren en doet hen in een nieuw leven wandelen. Dat is de heiligmaking. In onszelf blijven we dan zondaar. Wc kunnen het niet verder brengen. Maar het geloof leert op Christus steunen en alles alleen van Hem verwachten. Het is de Heilige Geest, Die ons als een levende rank doet leven uit de ware Wijnstok Christus, zodat we vruchten gaan dragen uit Hem (Johannes 15)."

 

'Wat houdt het allemaal in dat de Heilige Geest ds Trooster is?

"Christus Zelf noemt Zijn Geest de Trooster (Johannes 14 en Johannes 16). Jesaja zegt, dat de Heere troosten kan als een moeder (Jesaja 66: 13). Omdat de Geest de Trooster genoemd wordt, is Hij wel aangeduid als het 'moederlijke' in God. We vinden dat al bij de oude kerkvaders. De Heere is voor Zijn kinderen Vader en Moeder tegelijk. Heel vaak wordt de Heere in Zijn Woord vergeleken bij een Vader. Maar, zoals bij Jesaja, ook bij een Moeder. Als het gaat over dat moederlijke troosten, mogen we denken aan de Heilige Geest.

Wat is dat teer, die troost van een moeder. Zo troost de Heilige Geest. Als je ergens een bewijs zoekt, dat de Geest een Persoon is, dan kun je dat bewijs hier wel vinden. Wat is de godsdienst van de Jehova's Getuigen dan arm, omdat het persoonlijke van de Heilige Geest daarin ontbreekt.

Hoe troost de Heilige Geest? Hij troost nooit buiten het Woord om. Hijzelf is immers de eerste Auteur van het Woord? Het is een troost door Woord en Geest.

Daarbij geeft de Geest in Zijn troosten nooit rust buiten Christus. Hij laat je niet rusten op je vertroostingen, maar Hij leidt je heen naar Christus, Die de troost van de Geest verworven heeft in Zijn bitter lijden en sterven. De Heilige Geest kan zo wonderlijk troosten. Hij troost in de droefheid over de zonde, als Hij een liefelijk Evangeliewoord doet dalen in het hart, waardoor het bedroefde hart moed mag scheppen. Hij troost als de zondelast je schouders naar beneden drukt, door je een oog te geven op de zondendragende Borg. Als satan je wijsmaakt, dat je te slecht bent om zalig te worden, dan troost de Geest door je te doen zien op het bloed van Christus, dat reinigt van alle zonden. Als je de zekerheid mist dat Christus je Zaligmaker is, dan troost die Geest door je vanuit het Woord te leiden naar de vastheid in Christus. Ais het kruis je schouders naar beneden drukt, dan troost de Geest door je te doen zien op de grote Kruisdrager Christus. Met het oog op Hem wordt Zijn juk zacht en Zijn last ligt. Er is zo'n wonderlijke volheid in de troost van de Heilige Geest."

 

De Catechismus schrijft dat Hij 'al Christus' weldaden deelachtig maakt'. Wat zijn die weldaden?

"De Heilige Geest wordt de Geest van Christus genoemd. Hij is zo nauw betrokken op het werk van Christus. De zaligmakende werkingen van de Heilige Geest zijn door Christus verworven. Ze hebben Zijn bloed gekost. Maar dan is die Geest er ook op uit om zondaren tot Christus te leiden. De Zaligmaker heeft van Zijn Geest gezegd, dat Die Hem verheerlijken zal: Die zal Mij verheerlijken; want Hij zal het uit het Mijne nemen, en zal het u verkondigen. (Johannes 16: 14). Het is het liefste werk van dc Geest om Christus te verheerlijken in zondaarsharten, om zondaren te onderwijzen door Zijn Woord, opdat er plaats in het hart komt voor Christus.

Zo schrijft dan de Catechismus, dat Hij ons door het geloof Christus en al Zijn weldaden deelachtig make. Let op de volgorde. Eerst Christus en dan Zijn weldaden. Het is het ware geloof, door de Geest in het hart gewerkt, allereerst om Christus Zelf te doen. Dan gaat het niet om de hemel allereerst, maar om Christus. Om Zijn Persoon. Het is de liefde allereerst om Hem te doen. Wat zou je denken van een jongen, die met een meisje trouwt, omdat dat meisje zo rijk is? Zo'n huwelijk kan maar beter niet gesloten worden. Nee, als het goed is wil die jongen dat meisje hebben, ook al zou ze straatarm zijn, omdat hij van dat meisje houdt. Zo is het ook in het geestelijke leven. In de wedergeboorte stort de Heilige Geest de liefde van God uit in het hart. Het is de liefde om God te doen, om Jezus te doen.

En nu is het de Heilige Geest, Die tot Christus leidt. Hoe kom je dan tot Christus? Nooit als een rijk mens, een gearriveerd mens, een bekeerd mens, maar altijd als een arme zondaar, als een verloren mens. Thomas Boston, die zo rijk en ruim het Evangelie predikte en zondaren tot Christus nodigde, zegt ook, dat hij nog nooit een zondaar lachend tot Christus heeft zien komen, maar altijd wenend. Dat is nu het werk van de Geest. Hij leidt tot Christus en hij verenigt met Christus door het geloof.

En als je Christus hebt, dan heb je ook al Zijn weldaden. Die zijn onlosmakelijk aan Christus verbonden. Welke weldaden? Je mag hier denken aan wedergeboorte, bekering en geloof. Je mag hier ook denken aan de vrede en verzoening met God, aan de blijdschap van het geloof, aan de vergeving der zonden en het wandelen in een nieuw leven. Ja, je mag hier denken aan de eeuwige zaligheid, aan het eeuwige leven. Waar kun je nu het werk van de Geest aan herkennen? Als de Heilige Geest in je hart werkt, dan iaat Hij je geen rust buiten Christus."

 

Veel lezers van Daniël zitten al jaren in de kerk, maar zijn nooit door de Geest in het hart gegrepen...

"Allereerst, hoe zitten we in de kerk? Uit gewoonte? Zwerven onze gedachten in de preek overal heen? Zitten we misschien te luisteren met een hart vol kritiek? Is er vóór de kerkdienst nog tijd om de Heere te zoeken en onze knieën te buigen om Zijn zegen te vragen over Zijn Woord? Ik denk dat dit wezenlijke vragen zijn. Het is waar, dat de Heilige Geest in Zijn zaligmakende werkingen onwederstandelijk werkt, maar Gods Woord zegt ook, dat we die Geest kunnen weerstaan (Handelingen 7: 51). Dat tekent wel onze grote verantwoordelijkheid! We kunnen die Geest weerstaan door een slordig leven, een werelds leven, een biddeloos leven. Het is niet om het even hoe we leven en hoe we naar de kerk gaan. Sommigen zeggen dat we in een 'Geesteloze tijd' leven. Het is waar: er zijn tijden geweest waarin het werk van de Geest zich veel krachtiger openbaarde dan in onze tijd. Maar als we zo weinig horen van het werk van de Geest, laten we dan de schuld niet aan die Geest geven, maar laten we de schuld bij onszelf zoeken. Het ligt niet aan Hem, maar het ligt aan ons. Er is in de Heilige Geest nog dezelfde volheid ais in de Pinksterdagen. Hij zou opnieuw een opwekking kunnen geven in onze dorre en arme tijd. Zouden we daarnaar niet moeten uitzien? Zouden we de Heere onze schuld niet moeten belijden? Zouden we niet moeten smeken of de wind van de Geest de hof van de kerk en van ons leven wil doorwaaien? (Hooglied 4: 16).

En laten we nooit zeggen dat de Heilige Geest niet meer werkt. Hij werkt nog. Zolang de zon er is. En we mogen ook nog wel eens horen van dat werk. Hoe onmogelijk het ook aan onze kant mag schijnen, die Geest weet raad met de meest hardleerse zondaar."

 

De Heilige Geest werkt in Gods kinderen het eerst, maar wordt als laatste gekend, zo zegt men wel. Kunt u dit toelichten?

"Het begin van het geestelijke leven is niet alleen het werk van de Heilige Geest, maar van de drie-enige God. De Vader trekt. De Zoon onderwijst als Profeet. De Geest maakt levend en vernieuwt. We moeten de drie Personen niet van elkaar losmaken. Ze doen hun zaligmakend werk nauw aan elkaar verbonden en in een heilige en Goddelijke harmonie met elkaar. Zaligworden is een drie-enig Godswerk van het begin tot het eind.

Wel is het zo, dat de Persoon van de Geest aanvankelijk nog zo verborgen is. De Vader trekt tot Christus. De Geest maakt plaats voor Christus. In de oefeningen van het geloof komt het tot de vastheid in Christus. En het is door Christus dat we dan geleid worden tot het vriendelijk Aangezicht van. een verzoend God en Vader. Wat is het een rijke zegen als de Geest ons dan doet zien, de dingen die ons van God geschonken zijn (1 Korinthe 2: 12). Dan mag je zien hoe je verzoening en je zaligheid vastligt in een drie-enig God, hoe God je Vader is, hoe Christus je Oudste Broeder is en hoe de Geest je Trooster is. Word je daar groot mee? Integendeel! Hoe meer de Heilige Geest je leert, hoe kleiner je wordt en hoe armer in jezelf. Maar hoe groter oe Heere wordt. Dan komt Hem alleen alle eer en aanbidding toe. Wat is het werk en de Persoon van de Geest dan van het allergrootste belang. Als de Heilige Geest er niet was, niemand zou zalig kunnen worden."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 18 april 2003

Daniel | 16 Pagina's

Zoals een moeder troost

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 18 april 2003

Daniel | 16 Pagina's