Opvoeden: dwalen op onbekende grond

Er gaat een verhaal...

Op de grote zolder ruikt het muffig. Een klein tuimelraampje laat alleen een dun stroompje schemerachtig licht naar binnen vallen. Geen frisse lucht! Het is vol op die zolder. Alles is bedolven onder een verstild laagje stof. De schaduwen lijken alle voorwerpen tegen elkaar aan te plakken. De spinnenwebben laten zien dat hier bijna nooit iemand komt. Bijna nooit... vandaag wel. De zolder krijgt bezoek. En elke voetstap kraakt. Het is de voetstap van een jongen. Wat zoekt die hier nu toch? Eerlijk gezegd weet hij het antwoord zelf ook niet goed. Maar voor een grote kast blijft hij opeens heel stil staan. Een wat gespannen hand trekt langzaam de deur open. Die piept en kreunt. De jongen kijkt en is opgewonden. Zou zijn verwachting uitkomen? Alles is vreemd en onbekend achter die deuren. En toch, achter die dikke rij jassen moet het zijn. Daar zal nog een opening zitten; de doorgang naar iets heel bijzonders, naar die onbekende wereld. Daar zal alles zijn waar hij al jaren van gedroomd en over gefantaseerd heeft. Resoluut neemt hij de stap; 't is nu of nooit.

Tieners en ouders op zoek

Dit verhaal heeft raakvlakken met de spanning die een tiener kan voelen op weg naar de volwassenheid. Hij staat ook op de grens om naast het bekende en vertrouwde leven nieuwe wegen in te gaan slaan. Op allerlei terreinen doet een tiener nieuwe ervaringen op. En dat moet ook, om straks in de volwassen wereld een plaatsje te kunnen innemen.

Ouders zien het als een taak om hun kinderen te helpen op weg naar de volwassenheid en zelfstandigheid. De jongere moet leren om op een verantwoorde manier keuzes te maken. En kiezen leer je door de ruimte te krijgen om bij verschillende mogelijkheden te wikken en te wegen. Tenslotte valt dan na al dat overwegen de keuze. Het blijkt zeker in onze tijd dat er nogal wat te kiezen valt voor jongeren.

Hier ligt tegelijkertijd een spanningsveld voor ouders. Ouders hebben de Bijbelse opdracht om hun kinderen voor te houden wat de Heere vóórzegt: Leer den jongen de eerste beginselen naar den eis zijns wegs; als hij ook oud zal geworden zijn, zal hij daarvan niet afwijken (Spreuken 22: 6).

Hoe zit dat dan? Vóórzeggen is toch iets anders dan een jongere leren kiezen? Is het dan niet Bijbelser en veiliger om kinderen en jongeren vooral te wijzen op wat de Heere in Zijn Woord van hen vraagt, dan dat we hen ruimte bieden om zelfstandig keuzes te leren maken?

Wat een risico nemen ouders trouwens als ze kinderen de keuze laten. Elk kind lijkt toch op dat kind op die zolder? Het vertrouwde en bekende is voor hen oud en muffig. De uitdaging en aantrekkingskracht ligt juist in het onbekende. De 'droom'wereld vol onbegrensde mogelijkheden trekt hen toch? Moeten ouders hun tieners maar aan alles wat hen lokt en wat naar hen lonkt, laten snuffelen. In de hoop dat al dat nieuwe ook voor hen weer snel oud, muffig en te bekend wordt?

Sommige ouders houden zichzelf en anderen op de been met opmerkingen als: het experimenteren van onze kinderen is leeftijdsgebonden; 't gaat heus weer over. Of: we zijn toch zelf net zo geweest en het is ook goed gekomen!

Anderen zijn daarmee onvoldoende gerustgesteld. Ze wijzen op voorbeelden van jongeren die vanaf hun tienerjaren zo ver weg dwaalden van de sfeer thuis en in de kerk, dat de weg terug onbegaanbaar bleek. Die verbinding was verbroken.

Verbinding of vervreemding?

Kinderen laten hun ouders het duidelijk genoeg weten: "U snapt ons gewoon niet." En van veel zaken hebben ze ook geen verstand. Alleen al die hele computerwereld waarmee jongeren opgroeien. Ze kunnen hun onderlinge gesprekken soms niet eens volgen.

Veel ouders doen er alles aan om bij te blijven op allerlei gebied. Toch is er veel dat hen kan verwarren. Sommigen verzuchten: "We wisten van het bestaan niet af en nu komen ze er mee thuis!" Ik las een ervaring van jongeren die ze opgedaan hadden in het leven van alle dag op school. Ze praatten erover op catechisatie. En vanzelfsprekend hadden hun ouders thuis al het een en ander op moeten vangen. Ze kwamen het catechisatielokaal in met een aangrijpend verhaal: bij een jongen in hun klas werden er thuis geesten opgeroepen. Door middel van een ouija-bord was gevraagd hoe lang een vriendje nog te leven had. Als antwoord kwam er: nog drie weken. Inderdaad stierf de betreffende jongen drie weken later. De catechisanten waren vol vrees of de klasgenoot ook hun toekomst zou voorspellen. Wat moet je doen als je op die manier te horen krijgt dat je nog maar kort te leven hebt?

Gelukkig dat we vanuit de Bijbel mogen wijzen op de geestelijke wapenrusting van Efeze 6, waarmee we de vurige pijlen van de boze kunnen weerstaan. Christus is Overwinnaar en wie in Hem gelooft, mag onbevreesd de toekomst ingaan.Wat is het belangrijk als gemeente en als ouders zo onze jongeren toe te rusten! Wat belangrijk ook om jongeren te wijzen op de gevaren van occulte spelletjes, die zo makkelijk verkrijgbaar zijn in onze tijd. Naast de vervreemding blijft het een zoeken naar de verbinding met jongeren. Hoe kunnen we toch als ouders en als kerk de wezenlijke waarden vanuit de Bijbel overdragen? Daar zijn geen pasklare antwoorden voor, maar hoe staat het met onze eigen wapenrusting? Zien jongeren dat hun ouders leven uit en bij de Bron. We moeten ons best doen de leefwereld van jongeren zo goed mogelijk te leren kennen. Neem er de tijd voor om iets uit te laten leggen dat u niet begrijpt. En komen ze met kritiek op de kerk of de catechisatie? Geef ze daarvoor ook eens de ruimte. Laat ze maar 'spuien'. Dat geeft de mogelijkheid er op in te gaan. Laat door het stellen van vragen merken dat u belangstelling hebt voor dingen die hen interesseren. Een open sfeer geeft de meeste ruimte om te sturen.

Praten over de Heere en Zijn dienst

Maandag 18 januari

Marlies loopt wat te treuzelen als de jongelui het catechisatielokaal verlaten. Ouderling Van der Meer begint voorzichtig: "Wil je wat zeggen, Marlies?" Het blijft even stil en dan komt het. "U zegt iedere keer dat we ons moeten bekeren en dat we jong de Heere moeten zoeken. Maar... ik doe er alles voor en het helpt allemaal niets. Ik bid er elke dag voor... ik lees in mijn Bijbel, ook wel eens als ik niet kan slapen, maar 't helpt allemaal niets!"

Maandag 25 januari

Ouderling Van der Meer is bezig met de bespreking van de les over de Heilige Doop. Twintig jongelui luisteren als hij een uitleg geeft over de stof. Verschillende catechisanten zijn er niet zo bij betrokken... Ze hangen wat onderuit. Ronald heeft al een paar keer fluisterend een gesprek met Kees-Jan gevoerd. Van der Meer probeert de jongelui erbij te betrekken door vragen te stellen. "Vinden jullie het een voorrecht dat je gedoopt bent?" Een eerste aarzelende reactie: "Je bent bij Gods Woord gebracht..."

Van der Meer: "Wat vind jij er van Ronald?"

"Nou, ik vind het maar lastig. Je mag niks. Je hebt overal gezeur over. Ik zie d'r helemaal geen voordeel in."

1. Wat vindt u ervan dat Marlies met haar vraag bij een ouderling of jeugdleider komt?

2. Wat vindt u ervan dat Ronald zo reageert op catechisatie? Hoe zou u naar Ronald reageren als hij thuis zou zeggen: "lk heb Van der Meer maar eens verteld hoe ik denk over de hele situatie."

3. Lukt het u om met uw kinderen te praten over de Heere en Zijn dienst? Hoe doet u dat? Wat kan daarbij helpen?

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen