Wat zal ik vandaag eens aantrekken?
Nadenken over de keuze van je kleding
Een veelgehoorde vraag: wat zal ik aantrekken? In een ontwikkelingsland betekent deze vraag iets heel anders dan in jouw slaapkamer. Naar de kerk trek je iets anders aan dan met bergwandelen. Je wilt er netjes uitzien, maar het mag weer niet overdadig zijn. Je wilt niet achterlopen, maar je hoeft ook niet helemaal 'in' te zijn. Een terrein met voetangels, klemmen en regels, vooral ongeschreven. Naast drie jongeren denkt de heer Roukens van kledingzaak College Style hierover mee.
Nodig
Om bij het begin te beginnen: weet je waarom jij kleding draagt? Je moet wel omdat we ons sinds de zondeval schamen voor onze naaktheid. Bertina heeft daar eerlijk gezegd nog nooit bij stilgestaan. Maar als je dit gegeven in je achterhoofd hebt, moet dat gevolgen hebben voor je houding ten opzichte van kleding.
Hanneke: "Op school hebben we het daar pas een keer over gehad en dan denk je er wel over. Het komt bij mij vooral boven als ik bijvoorbeeld een lage hals zie. Omdat kleding er niet voor niets is, hoef je niet alles te laten zien."
Ook de heer Roukens wijst in dit verband op de zedelijkheid: "Vanuit Bijbels perspectief mogen we ordelijk en beschaafd gekleed gaan en niet zinnenprikkelend. Wij dragen dan ook een beetje ethische verantwoordelijkheid in het samenstellen van het assortiment."
Niet ontdekken en onthullen, maar bedekken is de functie van kleding. Wilfred: "Je weet natuurlijk wel dat kleding primair noodzakelijk is door de zondeval, maar kleding heeft in de samenleving een tweede functie gekregen: hierdoor presenteer je je. Daar kun je niet omheen, of het nu goed is of niet."
Ik denk dat Wilfred gelijk heeft. Wij kleden ons niet meer met de vijgenbladeren van Adam en Eva. De Heere heeft hun Zelf dierenvellen gegeven. En als kleding totaal onbelangrijk was, zouden onze ambtsdragers er niet aan hechten om een zwart pak te dragen en zou het niet uitmaken of je er verantwoord uitziet. Het bedekken van ons lichaam moet voorop staan, maar daarnaast heeft kleding meerdere functies: beschermen tegen het weer, aanduiden van je functie, aansluiten bij of juist onderscheiden van anderen.
Hoeveel mag het kosten?
Je schijnt door je kleding te kunnen laten zien 'wat' je bent. Voor veel mensen is het belangrijk hoe duur, van welk merk en hoe 'in' hun outfit is. Roukens: "Er zijn mensen die zich door hun kleding sterker voelen. Ze willen hun zwakte verhullen door status uit te stralen: 'Ik kan dure kleding betalen.' Zo mag het niet."
Dan moeten de kleren 'de man maken'. Dan ben je zonder die bepaalde kleding nergens. Dan wil je zeker weten dat je geen 'foute' kleding draagt. Koste wat het kost.
Bertina Rikkers (18)
"Ik vind kleding heel leuk, maar je kunt niet alles kopen. Dat is wel verleidelijk omdat ik er zelf middenin zit; ik werk op zaterdag namelijk in een kledingzaak. Ik krijg vijftig euro kleedgeld per maand. Dat gaat op en vaak leg ik er zelf iets bij. Ik koop meestal in de zaak waar ik werk: ik kom vaak terug bij die stijl, ik heb eerste keus en leuke korting."
Kopen de drie jongeren merkkleding?
Bertina: "Ik ben niet echt merkbewust, ik koop wat ik leuk vind. Wat leuk is, is vaak wel merkkleding, maar het moet ook betaalbaar zijn."
Wilfred: "Sportmerken geven je wel een sportief tintje, maar het hoeft voor mij niet per se een merk te zijn. Mijn sportschoenen zijn altijd van Nike, omdat ze beter lopen en langer meegaan. Ook mijn jassen zijn meestal duur, waarom weet ik eigenlijk niet."
Hanneke: "Ik vind het een beetje belachelijk dat iedereen zo op merkkleding let en achter elkaar aanloopt. Ik koop nooit merken, maar als ik in een winkel een leuke trui zie en hij is van Esprit, laat ik hem daarom niet hangen. Dat die jas van PoloLand duur is, oké."
In onze kringen wordt wel veel geld uitgegeven aan kleding. We houden van goed en netjes en dat is vaak duur. Waarom eigenlijk?
Roukens: "Wat noem je duur? Onze merkkleding is net zo duur als bij een ander. De mensen realiseren zich niet hoe iets gemaakt wordt. Wij kiezen voor stof van goede kwaliteit, omdat we anders klachten krijgen. Als je lang met een kledingstuk wilt doen, betaal je er wat meer voor. Maar vooral het maakloon maakt de kleding duur; als we alles in Nederland lieten maken, zou het nog twee à drie keer zo duur zijn. En we hebben kleinere aantallen van alles. Mensen willen exclusiviteit voor weinig geld, maar dan moet je het zelf maken. Voor een gezin met kinderen ben je inderdaad veel geld kwijt, maar daar kun je oplossingen voor bedenken: koop later in het seizoen. Die keus is aan de klant."
Hoe exclusief ben je als je bestelt uit de postordercatalogus van College Style?
Roukens: "Wij hebben merken in huis omdat daar behoefte aan is bij de klant. Maar van bepaalde merken kom je toch steeds hetzelfde tegen: ze worden verkocht in twee- tot vierhonderd winkels en een serie bevat al gauw duizend tot vijftienhonderd stuks. Dat kun je nauwelijks exclusief meer noemen. Wij kunnen met onze eigen collectie het aanbod sturen. Maar onder de tweehonderd stuks kun je niet produceren."
Wilfred Berkhout (18)
"Kleding bepaalt hoe je eruit ziet, welke eerste indruk je maakt. Als (e er netjes uitziet, kom je positief over." Voor nieuwe kleding gaat hi| samen met zijn moeder op pad. "Ik vind het sneller goed dan mijn moeder. Zij heeft meer oog voor de nieuwe trends." Hij denkt dat hij zo'n zeventig euro per maand uitgeeft aan kleding.
Blijft de vraag of je zo nodig exclusief moet willen zijn. Want overdadigheid siert ook niet. Een aantal afwegingen moet je zelf maken: of prijs en kwaliteit in evenwicht zijn, of het verantwoord is om een bepaald budget aan kleding te besteden en of je niet teveel aandacht aan kleding en uiterlijk besteedt. Bertina: "Soms betrap je je erop, dat je er zo mee bezig bent, dat je niet denkt aan mensen in andere landen. We hebben zoveel geld en welvaart en zoveel keus. Je moet dan wel ergens een grens trekken."
Uiterlijk en innerlijk
Kleding bepaalt je uiterlijk. Maar zegt het ook iets over 'wie' je bent?
Roukens: "Kleding is iets emotioneels, omdat het een deel van je persoon is. Mensen willen er netjes uitzien, een bepaald image uitstralen."
Wordt je innerlijk dan weerspiegeld in je uiterlijk?
Wilfred: "Ik denk het wel. Als je je slordig kleedt, kan dat erop duiden dat je ook op een ander vlak minder nauwkeurig bent."
Bertina herkent het bij zichzelf: "Ik draag altijd rustige kleding en zo ben ik ook. In de kledingzaak waar ik zaterdags werk, kom ik mensen tegen die geen eigen stijl hebben; die trekken alles door elkaar aan."
Hanneke betwijfelt of er een verband is: "Als meiden er heel uitdagend bijlopen en het nieuwste van het nieuwste dragen, kan dat ook uit onzekerheid zijn dat ze er vooral bij willen horen."
Je innerlijk en uiterlijk hebben wel degelijk met elkaar te maken, maar je kunt je uiterlijk gebruiken om te verbergen hoe en wie je eigenlijk bent. Dan verkleed je je dus. Maar je houdt het niet vol. De eerste indruk die je maakt, wordt weliswaar voor een groot deel bepaald door je uiterlijk, maar als de kennismaking dieper gaat, zul je jezelf toch moeten laten zien. En als het je lukt, kun je met je uiterlijk en je kleding onderstrepen wie je bent. Dan heb je echt een eigen stijl.
Hanneke (17)
''Ik vind het wel belangrijk dat je er netjes uitziet, maar ik hoef niet het leukste van de klas te zijn. ik koop waar ik toevallig tegenaan loop. Truien dan, rokken maakt mijn moeder allemaal. En dat bevalt perfect. Als ik iets leuks zie, kan zij het precies namaken. Voor vijftien euro per rok!"
Trends
De jongeren zijn het erover eens dat hun kleding wel sportief kan zijn, maar in ieder geval netjes. Als je er netjes uit wilt zien, kun je dan de huidige mode nog volgen? In ieder geval zul je bepaalde kledingzaken, kledingstijlen en kledingstukken links laten liggen.
Wilfred: "Ik koop niet in die zaken met dendermuziek, waar je je oren dicht moet houden."
Roukens: "Wij hebben bewust geen muziek in de winkel, omdat onze klanten zich thuis moeten voelen. Ze moeten er ook met hun kinderen kunnen komen. Onze uitstraling helt wat over naar het romantische, het landleven. Dat kan van puur klassiek (maar niet tuttig) tot sportief, maar dan wel gekleed sportief. We zijn in zekere mate trendvolgend, niet trendsettend. We vertalen trends naar ons eigen concept en maken ze wat verfijnder en kleiner. We willen niet te extreem zijn."
Volgen de jongeren de trends?
Bertina: "Ja, je draait er automatisch in mee, ongemerkt koop je het. Als driekwart rokken 'in' zijn, draag ik ze ook. Ik heb dus echt dingen die ik niet meer aantrek, omdat je er niemand meer in ziet."
Wilfred: "Mijn moeder kan bijvoorbeeld een bruine trui mooi vinden, als ik gerust een rode zou kopen, omdat ik niet bijhoud wat 'in' is. Het wordt uiteindelijk de bruine. Ik vind het belangrijk dat je er goed uitziet en dan moet je de mode volgen."
Dat laatste vindt Hanneke niet: "Als er weer een nieuwe trend is, zoals nu de laarzen en touwtjes om het middel, ga ik juist averechts doen: ik deed kastrandjes van m'n oma om m'n middel en in de klas vonden ze het allemaal nog leuk ook! Straks wordt dat de nieuwe trend! Toch wennen trends wel. Eerst vindt iedereen laarzen met driekwart rokken gek en later vinden ze laarzen opeens 'lekker warm in de winter'. Nou, ik heb zonder laarzen heus geen koude voeten."
Grenzen
Trends zijn op zich natuurlijk niet erg. Als je toch iets moet kopen, kun je best iets volgens de mode kopen. Maar hoever ga je daarmee? De breedte van de stropdassen is nog wel bij te houden, maar de roklengte verandert veel sneller. En kleuren en accessoires zijn volgend seizoen echt 'uit'. Gooi je je garderobe dan weg?
Op grond waarvan kies jij kleding? Past het bij je eigen stijl of bij de heersende mode? Koop je het om mee te doen, om erbij te horen? En waarbij dan eigenlijk? Bij een bepaalde groep met een eigen kledingstijl? Bij de 'refo cultuur'? Of juist niet?
Wilfred: "Als een groep alleen op kleding gebaseerd is, heeft dat niet zoveel waarde, denk ik. Je moet niet puur op het uiterlijk gericht zijn. Je haar in kleuren spuiten, of het mag... ik zou het niet doen. Bij meisjes zal de grens op zedelijk gebied liggen, bij jongens ligt dat moeilijker. Misschien ligt de grens daar, waar je met je kleding iets wilt zijn en bepaalde kleding draagt om bij een bepaalde cultuur te horen. Ik vind het niet nodig dat mensen je associëren met iets wat je niet bent, namelijk ouderwets."
Je kunt er best netjes en verzorgd uitzien, zonder dat je achter loopt. Maar er zijn grenzen, Bijbelse grenzen.
Roukens rekent met de consequenties daarvan. "We staan zelf achter wat we verkopen en dat zijn wel rokken maar geen pantalons. Ook worden kledingstukken voordat ze de winkels ingaan gecontroleerd. Te korte rokken kunnen wij niet laten produceren."
Andere stukken komen de winkel niet in. Als je je verantwoord wilt kleden, moet je dus dingen afwijzen.
Bertina: "Van blote truitjes en strakke, 'kale' kleding met franjes en gaten houd ik niet. Dat is op het ordinaire af. Ook al is dat in de mode, je moet er bewust over denken of je het wel aan kunt trekken. Van kleding gaat een bepaald image uit. Ik loop sowieso in een rok en mensen zien dat. Ik ga me niet zo kleden dat ze me niet herkennen. Dat zou trouwens niet eens lukken."
Hanneke vindt dat je moet kunnen zien dat je kerkelijk bent: "Met een rok kun je je ook heel uitdagend, strak en volgens de laatste trends kleden. Die rok zegt niet alles, maar je hele uitstraling is bepalend."
Het gaat om meer dan om het volgen van de 'regels'. Je wilt je toch niet laten leiden door welke groep dan ook. Bedenk dat je kleding kiest 'voor Gods aangezicht'. Dan zoek je de grenzen niet op, maar kun je, in jouw eigen stijl, genoeg kleding kiezen die bij jou past. Bovendien: vergeet niet waarom je in de allereerste plaats kleding draagt. En tenslotte; de vraag waarmee zullen wij ons kleden? is niet de belangrijkste. Laat het niet jouw levensvraag zijn.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 4 oktober 2002
Daniel | 30 Pagina's