Pelgrim en wachtpost

Jouw positie

Je kunt er bang en onzeker van worden. Enerzijds zit je vol plannen. Wat ga je na je studie doen? Anderzijds leeft de vraag of er wel plaats is voor jou in die veranderende samenleving. Maar dieper kan het gaan als de vraag in je opkomt of je het zelf wel bij het rechte eind hebt. Heb je wel iets aan de boodschap van de Bijbel en de mening van thuis en van de kerk? Je kunt die spanning wegwerken door te leven in twee werelden. De wereld van de zondag en de wereld van de andere dagen van de week. En als je voelt dat die tweedeling niet kan en mag, moet je dan je werk vooral zoeken in de eigen beschermde omgeving? Laten we eerst luisteren naar wat de Bijbel in dit opzicht te zeggen heeft.

Wat zegt de Bijbel ons

De Bijbel is niet alleen gegeven voor het leven in een christelijke samenleving zoals die in vorige eeuwen bestond. Dikwijls laat de Bijbel ons juist mensen zien, die in een omgeving terecht waren gekomen waar geen plaats leek voor de dienst van de ware God. Hoe hebben zij soms ver van hun land hun weg gevonden? Dat wordt in de Bijbel beschreven. Misschien wel juist voor jou. Ik haal enkele personen even voor het voetlicht. Neem zelf je Bijbel en lees het eens na.

Abraham en Lot (Genesis 13)

Lot mocht van Abraham ais eerste kiezen waar hij wilde wonen. Je zou kunnen zeggen, dat Lot ging voor een goede baan, een goed salaris en een goede carrière. En na de eerste stap volgde gewenning. Hij woonde eerst buiten Sodom en later binnen de stad. En toch, Lot was een rechtvaardige. Hij kwelde zijn ziel toen hij de goddeloosheid van Sodom van nabij meemaakte (2 Petrus 2). Maar hij kon en wilde zich er niet van losmaken, tot de Heere hem er met geweld uittrok.

Als we ons met onzuivere motieven in verzoeking brengen, dan mag het een wonder heten als het geweten blijft spreken. En zelfs met sprekend geweten kom je er niet van los, tenzij de Heere ingrijpt.

En hoe was het met Abraham? Hij moest zich maar redden met het overige. Maar de Heere laat eeuwigheidslicht schijnen over zijn deel. Een beloofd land, ook voor zijn nageslacht.

Abraham te Gerar (Genesis 20)

Abraham, de man op wie Gods belofte rustte, trok door het heidense land naar Gerar. Het valt op dat Abraham direct uitging van kwade bedoelingen van de koning Abimelech. Dat bracht hem zelfs tot halve en hele leugens om zijn leven te sparen. Terecht verweet Abimelech hem dat.

Pas op met het veronderstellen van kwade trouw bij een ander. Je kunt beschaamd uitkomen.

Jozef en Daniël

Beiden moesten tegen hun zin in een heidense omgeving leven. Het leven van beiden zou ik willen omschrijven als een teer leven in de vreze des Heeren.

Toen de verzoeking levensgroot was, zei Jozef: "Hoe zou ik dan dit een zo groot kwaad doen en zondigen tegen God?" En van Daniël lezen we dat zijn vijanden twee zaken moesten erkennen (Daniël 6), namelijk dat Daniël geheel getrouw was in zijn werk en in zijn godsdienst. Wat leek het gemakkelijk voor Daniël om een maand lang niet voor het open raam te bidden maar in de binnenkamer. Dat hoort de Heere toch ook? Maar Daniël kon niet anders dan voor de naam des Heeren uitkomen. En zijn vijanden wisten dat ook!

De gemeente van Korinthe (1 Korinthe 5)

Zowel binnen als buiten de gemeente kwamen ernstige zonden voor, met name overspel. Wat opvalt is dat de apostel vernietigend is in zijn kritiek op de zonde in de gemeente, en gematigd is in zijn woordgebruik als het gaat over 'degenen die buiten zijn'. Wij willen dat nog wel eens omdraaien!

Ten slotte twee belangrijke uitspraken uit de Schrift.

De Heere Jezus geeft ons de samenvatting van Gods geboden. Gij zult den Heere uw God liefhebben uit geheel uw hart en uit geheel uw ziel en uit geheel uw verstand en uit geheel uw kracht en uw naaste als uzelven. En in de barmhartige Samaritaan laat de Heere Jezus ons zien dat de naaste ieder is die we ontmoeten en die ons nodig heeft. Paulus geeft de gemeenten in Romeinen 12 een opdracht mee voor toen en nu: Wordt dezer wereld niet gelijkvormig. Pas je niet aan bij het schema van de wereld. Wat 'men' najaagt moet jouw doel niet zijn. En laat dat ook maar zien.

Calvijn en het maatschappelijk leven van de christen

Calvijn schreef ook over dit onderwerp. Lees de hoofdstukken 7 tot 10 van boek 3 maar eens. Eerst legt hij uit wat het hoofddoel van ons leven behoort te zijn, namelijk voor God te leven, matig en rechtvaardig en Godzalig (Titus 2: 12). En daarbij moeten we het goede voor onze naaste zoeken. Dat kan niet zonder zelfverloochening. Daarom bespreekt hij direct aansluitend het kruisdragen, dat bij de zelfverloochening hoort en het overdenken van het toekomende leven. Pas daarna stelt hij aan de orde, dat we ook mogen genieten van het goede van deze aarde. Wat een boodschap zit er al in de volgorde van zijn bespreking. Alsof hij wil zeggen, dat we niet op de juiste wijze van deze aarde genieten als we niet ook en eerst weet hebben van zelfverloochening; van het leven voor God en ten goede van onze naaste; van het kruisdragen en van het betrekkelijke van aardse welvaart in het licht van de schat in de hemelen. Dat maakt ook onze carrière betrekkelijk. Calvijn heeft dan ook weinig op met een jacht naar een maximale carrière. Dat vindt zijn oorzaak niet alleen in de minder dynamische samenleving van zijn tijd. Meer nog komt het door de nadruk die hij legt om getrouw te blijven op de post waar we ons geroepen weten. Hij spreekt zelfs van wachtposten. 

Jij en je toekomst

Wat betekent dit nu voor jou en voor de plaats die je in het leven zou willen innemen? We staan dan even stil bij hoe je je plaats inneemt en waar je dat doet.

Hoe neem je je plaats in?

Het grootste gevaar is uiteindelijk niet dat de samenleving zo geseculariseerd is, dus God niet nodig heeft. Ernstiger is het, als blijkt dat wijzelf zo verwereldlijkt zijn. Ga eens na of je mogelijk jezelf herkent in de keuze van Lot? Wat een macht oefent de welvaart op ons uit. Een goede baan en dan een nog betere baan waar je mee voor de dag kunt komen. Laten we als (doop)leden van de Gereformeerde Gemeenten niet dikwijls in het dagelijkse leven zien dat materiële zaken een veel te grote plaats innemen? Een huis en daarna een groter huis. Het kunnen op zich goede dingen zijn, maar het mag niet draaien volgens het schema van de wereld. Bij het zoeken naar de inrichting van ons leven gaat het om grote zaken. Calvijn spreekt over roeping, wachtpost. Ons huwelijksformulier spreekt over ons goddelijk beroep. En Zondag 49 roept je op om zo getrouw te zijn als de engelen in de hemel. Dat is nogal wat! Maar het kan niet met minder. Gevraagd wordt om liefde tot God en je naaste en daar is zelfverloochening voor nodig. Dat betekent niet dat je je gegeven capaciteiten niet mag gebruiken. Integendeel. Maar het doel is niet uitsluitend op jezelf gericht, maar op de vraag wat de Heere van jou wil. Waartoe Hij je die gaven gaf. Het onderwijs en de zorgsector kunnen slecht aan gemotiveerd personeel komen. Zit ik er naast als ik vrees dat veel jonge mensen uit materialistische motieven een andere opleiding kiezen? Een beroep met meer status en in ieder geval een beter salaris?

Als het goed is, heeft je leven iets van een pelgrim. Een pelgrim staat niet buiten de samenleving. Hij kan daar zelfs een belangrijke plaats innemen. Maar hij laat zien dat het uiteindelijke doel van zijn leven niet hier is. Niet in zijn werk en niet in zijn vrije tijd. Hij is op reis en zijn hart ligt bij het einde van de reis.

Waar zoek je dan je loopbaan?

Staat alles voor je open, of moet je je juist beperken tot een werkkring in een veilige reformatorische omgeving? Je begrijpt dat daar geen precieze regel voor te geven is. Enkele gedachten erover. Het is de laatste jaren 'in' om wat laatdunkend te spreken over de refo-zuil. Mag ik beginnen met bijzonder dankbaar te zijn voor de mogelijkheden om onze kinderen, onze bejaarden en gehandicapten een veilige omgeving te bieden, waar gezocht wordt om het Woord van God de plaats te geven die het toekomt. En deze scholen en zorginstellingen hebben personeel nodig. Je mag je best afvragen of ze misschien juist jou nodig hebben. Maar het eerste doel van een reformatorische school is de voorbereiding op een plaats in de bredere samenleving. Ik geloof niet dat het gewenst, laat staan geboden is, dat ons hele leven zich in zo'n beschermde omgeving afspeelt. Wat is het soms een opluchting als we in allerlei beroepen, bij de politie, in de ziekenhuizen, mensen tegenkomen die ook in hun werk laten zien dat ze wel in de wereld zijn maar niet van de wereld. Maar dan klemt de vraag, hoe je op zo'n plaats bent gekomen. Hoe heb je de Heere daarin gekend? Lot is in twee opzichten ons tot onderwijs: hij koos op basis van materiële voorspoed en hij bleef bij Sodom toen zijn geweten hem waarschuwde. Maar als je vrijmoedigheid ontvangt om je gaven te besteden in een omgeving waar je je soms zo alleen voelt staan, wat zijn de voorbeelden uit de Bijbel dan bemoedigend. Dan behoef je niet uit te gaan van kwade trouw. Je zult ook mensen ontmoeten die ons tot voorbeeld zijn als het gaat om toewijding voor het zwakke, om barmhartigheid en opoffering.

Als je iets mag laten zien van het leven van Jozef, dan zal je collega ook merken dat je het goede voor je naaste, voor hem zoekt. Dat je niet met je ellebogen werkt. Dat je een goede collega kunt zijn, ook als je niet mee kunt doen met een personeelsfeest, of afzijdig bent bij het onvermijdelijke maandagmorgengesprek over sport. Dan kun je meeleven met het verdriet van een collega en toch op het gepaste moment uitleggen waarom je niet naar de crematie bent gegaan. Je houding en je spreken kunnen een getuigenis zijn. Een wachtpost? Toch kan er een ontwikkeling komen dat je je geweten dagelijks kwelt door daar te blijven. Een zegen als het geweten spreekt. Luister er dan naar.

Misschien zeg je dat dit verhaal alleen maar geldt voor een ware pelgrim; iemand die weet heeft van een betere toekomst. Daar wil ik twee dingen op zeggen. In de eerste plaats dat dit temeer onderstreept dat je bekeerd moet worden. Het is helemaal niet zeker of je wel een loopbaan op deze aarde tegemoet gaat. En al zou je heel oud worden, dan nog heeft de Heere recht op je hele leven. In de tweede plaats wil je daar toch niet mee zeggen dat je pas de Heere nodig hebt voor je keuze van beroep of werkkring als je bekeerd bent. Juist omdat Lot een kind van God was stond de Heere voor hem in. Gedenk aan Lot.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen