Als je weinig werk hebt, worden je principes zwaarder beproefd

Wim (31) en Gijsbert (30) van Horssen geven leiding aan Van Horssen B.V.: een bedrijf dat van oorsprong een zeilmakerij is, maar waar een jaar of tien geleden een nieuwe poot aan toegevoegd is, namelijk dakbedekking. In totaal werken er bij het bedrijf, dat gehuisvest is in een gloednieuw pand in het Gelderse Aalst, zo'n dertien personen, onder wie nog drie broers van Wim en Gijsbert.

"We zouden er best een paar man bij kunnen gebruiken, maar je kunt momenteel haast niet aan personeel komen. Aan de andere kant: groter dan een mannetje of vijftien willen we niet worden. Dat zou betekenen dat we van meer opdrachtgevers afhankelijk worden, waardoor de druk groter kan worden om bijvoorbeeld op zondag te werken. We kunnen nu heel selectief zijn bij het kiezen van onze klanten en dat bevalt ons wel. Laat ons maar klein blijven. We hebben de naam niet de goedkoopste te zijn, maar wel de beste."

Erin gerold

Door een samenloop van omstandigheden breidde Van Horssen B.V. zich tien jaar geleden uit van alleen een zeilmakerij tot een bedrijf dat tevens dakbedekking verzorgt. Gijsbert en Wim: "Wij kwamen in die tijd van de MEAO en wilden graag het bedrijf in. We waren toen echter bang dat de zeilmakerij hard terug zou lopen, omdat veel vrachtwagens met zeil vervangen werden door vrachtwagens met containers. Achteraf is die angst onterecht geweest. Veel vrachtwagens bleven met verschuifbare zeilen werken en bovendien konden we zeil gaan leveren voor mestsilo's." Dat het zo zou lopen, konden de gebroeders tien jaar geleden nog niet weten. Ze keken uit naar iets anders en kregen dat als het ware in de schoot geworpen.

"Onze vader liet op het (vlakke) dak op zijn huis dakbedekking aanbrengen. Hij koos daarbij niet voor het toen gangbare bitumen, maar voor het nieuwe, veel duurzamere pvc. Dat bracht ons op het idee: misschien kunnen wij dat ook gaan produceren en toepassen. Zo zijn we vanuit de zeilmakerij in het pvc gerold." Een drukke tijd brak aan, want het bedrijf ging groeien en veel moest van de grond af worden opgebouwd. Wim: "In die tijd joeg mijn vader me wel eens van kantoor af. We draaiden zoveel uren! Gelukkig zijn we nu in rustiger vaarwater geraakt. Ik heb geen hekel aan werken, maar het is toch wel gezond om af en toe met de kinderen uit te kunnen of eens te kunnen gaan vissen."

Sportpagina

Een bedrijf dat groeit, heeft meer personeel nodig. De gebroeders: "In het begin letten we niet zo op de levensbeschouwing van een sollicitant. Maar daar zijn we kritischer in geworden. Als je merkt dat twee werknemers voortdurend in de kantine hardop de sportpagina van de Telegraaf doornemen en de anderen als gevolg daarvan zwijgen, rijst de vraag of je deze sfeer in je bedrijf wel wilt. Nu hebben we bijna alleen nog kerkelijk personeel in dienst. Het is echt niet zo dat het Gereformeerde Gemeenten moet zijn of anders niet, maar we vragen wel affiniteit met de levensbeschouwing van het al in dienst zijnde personeel. Nu is er een heel andere sfeer. Er zijn nogal wat orgelfanaten onder de werknemers. Dat geeft veel gespreksstof en gezelligheid." Ook in tijden van voetbalgekte blijken de voordelen van de samenstelling van het personeel van Van Horssen B.V.: "Het is onvoorstelbaar hoeveel er, ook in het bedrijfsleven, wijken moet voor koning voetbal. Werknemers willen regelmatig uren eerder naar huis om een wedstrijd te kunnen volgen. Daar hebben wij niet mee te maken. Bij ons vraagt men vrij voor bid- en dankdagen. Daar zetten wij ons natuurlijk graag voor in."

Oplawaai

Met het huidige personeelsbestand is het misschien overbodig, maar de gebroeders Van Horssen hebben het voor de zekerheid toch maar in hun bedrijfsreglement vastgelegd: werknemers mogen op de werkplek geen radio aan hebben staan of bij zich dragen.

"Je staat er versteld van wat een kanjers van radio's bouwvakkers soms de stelling op slepen, waarna ze schaamteloos de volumeknop omhoog draaien. De hele buurt kan dan meegenieten. We hoorden onlangs een verhaal van een vrouw die zich zo ergerde dat ze zo'n gespierde bouwvakker een oplawaai verkocht. Zo'n reactie kun je eigenlijk wel begrijpen. Op ons bedrijf willen we dergelijke geluidsoverlast bij voorbaat voorkomen."

Toch ben je met dit soort regels nog geen christelijk ondernemer, weten Wim en Gijsbert. "Je moet in je héle bedrijfsvoering proberen eerlijk en verantwoord bezig te zijn. Dat lijkt voor de hand te liggen, maar toch heb je het makkelijkst praten als je veel werk hebt. Gelukkig is dat bij ons momenteel het geval." Als je weinig werk hebt, worden je principes zwaarder op de proef gesteld.

Wim: "Opdrachtgevers vragen gerust of op een klus van een ton, de helft zwart betaald kan worden. Als er een aanbesteding is, vraagt men of we de offerte voor de concurrent niet net een beetje hoger kunnen maken. Wij gaan daar niet op in: een houding die op den lange duur toch de meeste waardering geeft."

Even nadenken

Gijsbert: "Wel moeten we blijven beseffen dat we er allemaal voor open staan. Wij zijn uit onszelf niet beter dan niet-christenen. Dat leert de Bijbel ons duidelijk genoeg. Welke ondernemer - ook de eerlijke! - zegt er nu op frauduleuze voorstellen metéén 'nee'? Dat zijn er niet veel. Bijna iedereen wil er toch wel even over nadenken. Dat zegt genoeg."

Hebben Wim en Gijsbert van Horssen uitsluitend kerkelijk personeel in dienst, bij Jacco van Delden (33) liggen de zaken precies omgekeerd. Van de dertig mensen die hij als directeur van het bedrijf 'Westplant' in dienst heeft, heeft maar een enkeling een christelijke levensovertuiging. De Gouwenaar is ook voor de toekomst niet van plan om nieuw personeel alleen uit kerkelijke kring te recruteren.

"Doordat ik geen christelijk bedrijf heb, krijg ik kansen andersdenkenden iets mee te geven van het geloof in God. Dat gebeurt niet voortdurend. Ik loop niet de hele dag te evangeliseren. Maar er zijn momenten die zich daarvoor lenen. Zo probeer ik in mijn kersttoespraak iets te zeggen over hoe goed de Heere voor ons geweest is, persoonlijk en als bedrijf, in het afgelopen jaar. Sommige werknemers zullen zeker denken: Oh, daar heb je Jacco weer, hoor. Maar ze luisteren wel." Iets doorgeven van God en Zijn Woord gaat het beste als je aan kunt sluiten bij vragen die bij mensen zelf leven, heeft Jacco gemerkt.

"Bij mijn bedrijf werkt een man die iemand kent die ooit, buiten zijn schuld om, een meisje van dertien jaar heeft doodgereden. Daar kan hij niet van loskomen. Regelmatig begint hij erover: Jacco, jij gelooft in God, hè? Maar zoiets kan toch Gods wil niet zijn? Dan probeer je die man duidelijk te maken dat de Heere God, welke wegen Hij ook met ons gaat, diep respect verdient. Dat wij mensen maar zo'n klein schakeltje in deze wereld zijn, en dat alle ellende die er in deze wereld is, komt doordat wij er zo'n rommel van hebben gemaakt."

Op de knieën

Of zijn boodschap werkelijk landt, weet Jacco niet. "Oh, je bedoelt dat verhaal met appel, zeker?, krijg ik dan te horen. Daaruit blijkt dat die man er toch wel iets van begrijpt. Maar het komt er uiteindelijk op aan of hij werkelijk voor God buigt. Er zijn maar twee bestemmingen: de hemel of de hel. Op momenten dat je dat sterk beseft, kun je alleen nog maar voor je personeel op de knieën." Begin 1999 kreeg Jacco de gelegenheid het bedrijf 'Westplant' van de vorige eigenaar over te nemen. "Ik had al eerder als verkoper bij 'Westplant' gewerkt, dus ik kende dat bedrijf goed. Wie planten verkoopt en verzorgt, is bezig met een goed, eerlijk en levend product. Planten zijn goed voor het milieu, ze zuiveren de lucht. Daarom werk ik er graag mee. Toen ik de zaken financieel rond kon krijgen, ben ik met enthousiasme in het bedrijf gestapt."

'Westplant' kweekt en verkoopt interieur-planten, zoals ficussen en palmbomen, aan bedrijven en instellingen en verzorgt die planten desgewenst ook. "Momenteel verzorgen wij door het hele land zo'n 30.000 planten. Daaronder vallen die twee mooie planten bij de tandarts om de hoek, maar ook alle planten van bijvoorbeeld het Ministerie van Onderwijs. De planten die boven in de verkeerstoren van Schiphol staan, zijn van ons afkomstig, maar ook de plant in het torentje van premier Kok."

Contract

'Westplant' heeft die planten aan de diverse instellingen verkocht en heeft met hen ook een onderhoudscontract gesloten. Eens per maand of eens in de twee weken - afhankelijk van de aard van het contract - gaat een van de werknemers naar zo'n bedrijf toe en verzorgt daar alle planten. Jacco: "Wij verdienen er ons brood mee, en de functionaris die op zo'n ministerie of verzekeringskantoor verantwoordelijk is voor het interieur, heeft naar het groen geen omkijken meer."

Het bedrijf van Jacco loopt als een tierelier. "Daarbij speelt ongetwijfeld een rol dat de economie goed draait. Bedrijven willen hun personeel zoveel mogelijk vasthouden. Daarom zetten ze niet alleen in de hal een plant, maar ook op de werkkamers. Onderzoek heeft aangetoond dat planten het zogenaamde sick building sydroom tegen gaan en dat in een groene omgeving het ziekteverzuim minder is."

Daarmee is niet gezegd dat het bij 'Westplant' zo'n beetje vanzelf gaat. "We opereren op een verzadigde markt, een verdringingsmarkt. Als wij het de afgelopen jaren goed gedaan hebben en licht gegroeid zijn, dan betekent dit dat we van vergelijkbare bedrijven klanten hebben afgesnoept. Er zijn in Nederland vijf landelijk opererende bedrijven met een zelfde doelstelling als 'Westplant'. De concurrentie is dus pittig."

Overleg

Toen Jacco het bedrijf begin 1999 overnam, is hij organisatie en werkwijze flink gaan aanpakken.

"De vorige directeur was iemand uit de groene hoek. Hij wist alles van planten, maar minder van economie. Ik ben vooral geschoold in marketing en management. Bij mijn aantreden ben ik in overleg gegaan met al het personeel, ledereen mocht ideeën aanleveren over hoe we met dezelfde hoeveelheid personeel meer konden presteren. Daar zijn veel ideeën uit gekomen die we ook verwerkelijkt hebben. Zo kwamen de werknemers voorheen dagelijks naar de zaak om om acht uur 's morgens met de baas de dag door te spreken. Nu vertrekken de meeste mensen om halfzeven vanuit hun eigen huis en gaan ze direct naar de klanten. Zo hebben we enorm veel bespaard op reistijden en reiskosten." Toch is een winstgevende bedrijfsvoering voor Jacco niet het één en het al. Net als voor de gebroeders Van Horssen is zondagswerk voor hem taboe. "Voor ik bij het bedrijf kwam, werd er wel op zondag gewerkt. Sommige klanten vinden dat plezierig: dan is het bedrijf leeg en lopen wij de mensen die daar werken niet in de weg. Aan die klanten moet je zo goed mogelijk uitleggen waarom je het toch niet doet. Dat je God daarmee verdriet doet en dat de Bijbel ons anders leert. In bepaalde gevallen hebben we het zo op kunnen lossen dat we van vrijdag op zaterdagnacht gingen werken. Daar heb ik geen probleem mee. Soms help ik dan zelf ook mee."

Open sfeer

Hard werken en streven naar optimaal resultaat betekent voor de directeur van 'Westplant' ook niet dat hij er bij zijn werknemers voortdurend de zweep over legt.

"Ik hecht enorm aan een goede, open en ontspannen sfeer. Misschien heeft dat met mijn christelijke levensovertuiging te maken. Het houdt in elk geval verband met mijn karakter. Ik houd het mijn werknemers altijd voor: wees open en eerlijk. Als je in een verkoopgesprek zit met de gedachte: ik moet en zal zus of zoveel van mijn product aan de man brengen, dan wordt het niets. Je moet uitgaan van de wens van de klant. Die wil in de eerste plaats een betrouwbaar product, zodat hij de komende tijd van alle kopzorgen af is. Smeer een klant geen zeven plantenbakken aan, als je er eigenlijk zelf van overtuigd bent dat hij er aan vier genoeg heeft. Een klant moet ook op lange termijn nog tevreden over ons zijn."

Een open sfeer op het bedrijf doet wonderen, weet Jacco. "Zo werkt er bij 'Westplant' een man die een paar jaar geleden christelijk is geworden. Het is een wat ruige figuur met tatoeages die er een enigszins wilde levensstijl op nahield. Hij heeft zich nu aangesloten bij een evangelische gemeente, maar kwam daar tot voor kort niet voor uit. Dat is nu anders geworden. In het personeelsblad heeft hij een stukje over zijn verandering geschreven. Blijkbaar heeft hij het gevoel gekregen dat daar nu ruimte voor is."

Dat werken en geld verdienen niet alles zijn, heeft Jacco ervaren toen hij vorig jaar met zijn gezin een moeilijke tijd doormaakte.

"Daardoor leer je relativeren. Je ziet weer eens te meer hoe zwak je bent en hoe teer. Dan zijn de problemen in het bedrijf opeens niet zulke grote problemen meer."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen