Tweede fafe... Wat kovtdt dat in ?
Alle leerlingen van havo-4 en vwo-4 hebben dit jaar te maken gekregen met de zogenaamde Tweede Fase. Sommige scholen zijn er al een jaar eerder mee begonnen. Het is een heel andere vorm van studeren dan we gewend waren: minder klassikaal, meer zelfstudie. De start van de Tweede Fase is voor leerlingen, maar ook voor docenten, een spannende tijd. Het is erg ingewikkeld.
Eerste reacties
In de kaders staan de eerste reacties van leerlingen op de andere manier van werken. Het is nog erg vroeg, maar wellicht geven de reacties een aardige indicatie. Het betreft reacties van een school, die vorig jaar is begonnen en onze school, die in september 1999 is gestart.
De eerste periode zit er op. De herfstvakantie biedt gelegenheid voor de eerste reacties. Voor een definitief oordeel is er natuurlijk nog te weinig ervaring. Hoewel ik de situatie op het Wartburgcollege het best in het vizier heb, wil ik het toch algemeen houden. Ik heb ook een reactie van een andere school, die al een jaar eerder gestart is, gebruikt.
Waarom Tweede Fase?
De Tweede Fase is een vorm van onderwijs die een vervolg moet zijn op de basisvorming in de onderbouw van het voortgezet onderwijs. Waarom wordt het onderwijs anders opgezet?
* De Tweede Fase moet een betere voorbereiding zijn op het hoger onderwijs. Op de universiteiten en hogescholen zijn veertig tot zestig procent uitvallers geen uitzondering. Beter voortgezet onderwijs moet een garantie geven voor een steviger basis in het vervolgonderwijs.
* Het is de bedoeling dat leerlingen actiever en zelfstandiger worden. Steeds maar luisteren (consumeren) naar docenten moet ingewisseld worden voor meer productief gedrag. Maar... wanneer leerlingen meer zelfstandigheden krijgen, betekent dan ook meer verantwoordelijkheid. Leerlingen moeten ook 'leren leren'.
* De verschillen die er tussen leerlingen zijn, moeten niet de oorzaak zijn dat de een wel slaagt en de ander niet. Klassikaal zijn daar minder mogelijkheden voor. De Tweede Fase moet door een grotere variatie in werkvormen daar verbetering in brengen.
Vaardigheden
In de Tweede Fase spelen vaardigheden een belangrijke rol. Die vaardigheden hebben zowel met een bepaald vak te maken (proeven bij scheikunde, luisteroefeningen bij de talen, een discussie opzetten bij maatschappijleer of een brief bij Nederlands), of met vakoverstijgende vaardigheden, zoals het maken van een werkstuk, scriptie of verslag.
Nieuwe werkwijze
Op onze school wordt gewerkt met klankbordgroepen (uit iedere klas een vertegenwoordiger) die eens in de maand met een directielid de gang van zaken bespreken. Er zijn verder studiewijzers (een
agenda op lange termijn met per week de stof en per periode de overhoringen), Z-uren (zelfstandige uren), die weer op verschillende wijzen ingevuld worden, bijvoorbeeld door de mentor, of door een leerkracht, die in een bepaald vak 'bijles' en 'uitleg' geeft voor een kleinere groep.
Tijdens Z-stiluren werkt een groep in een bepaalde ruimte aan een opdracht.
De resultaten worden bijgehouden in het examendossier, een map met alle evaluatiemomenten, die meegaat naar het examen.
Cijfers
Globaal genomen worden er twee soorten cijfers gegeven. Voortgangscijfers voor overhoringen en repetities tellen alleen mee voor de overgang naar een andere klas. Examencijfers tellen mee voor de overgang en voor het schoolexamen en blijven geldig tot aan de beoordeling of je na het centrale examen in het laatste leerjaar, geslaagd of gezakt bent. De normen en gewichten van de verschillende cijfers zijn in het Programma van Toetsing en Afronding per vak nauwkeurig vermeld.
Maar een leerling mag niet gedegradeerd worden tot een verzameling cijfers. Naast de cijfers wordt er ook gekeken naar capaciteiten, inzet en zelfstandigheid. Naast de norm die voor de overgang van de ene naar de andere klas geldt, wordt hier ook naar gekeken. Deze beoordelingen kunnen van grote invloed zijn bij de besprekingen in de overgangsvergadering. Bij het landelijk examen heeft de school geen beslissende invloed, maar gelden meer objectieve normen.
PTA
Tenslotte iets over het PTA (het boekje waarin het Programma van Toetsing en Afsluiting staat). Alle wettelijke eisen en schoolregels staan daar in vermeld. Van absentie, inleveren van bepaald werk, herkansing tot verlenging van een bepaald examen toe. In het PTA staat ook duidelijk aangegeven welk soort toets je in een bepaalde periode moet maken: schriftelijke en mondelinge toetsen, praktische opdrachten, handelingsdelen (vaardigheden: het kunnen hanteren van schema's, luistervaardigheid, proeven) en het profielwerkstuk, een werkstuk rond de vakken die jouw profiel vormen. Bij Natuur en Techniek zijn dat bijvoorbeeld: wiskunde, natuurkunde, scheikunde.
Profielen
We werken in de Tweede Fase niet meer met vakken maar met profielen: Natuur en Techniek, Natuur en Gezondheid (met onder andere biologie), Cultuur en Maatschappij (met kunstgeschiedenis, maatschappijleer en geschiedenis), Economie en Management. Bij de nieuwe opzet onderscheiden we het profieldeel (dat behoort tot jouw eigenlijke 'pakket'), het gemeenschappelijk deel (dat doet iedereen) en het vrije deel (keuzevakken). Al met al een ' SSS3?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 5 november 1999
Daniel | 32 Pagina's