Scholier in een ontkerkelijkte wereld

Als je, zoals Gerard, op een openbare school zit, kun je zulke vragen verwachten. In jouw werkkring worden wellicht ook kritische en niet-begrijpende opmerkingen gemaakt. Wat kun je je dan eenzaam voelen; zeker als het gepaard gaat met een ondertoon van spot! We willen hier in dit artikel over nadenken; en ook hoe op reformatorische scholen met deze dingen wordt omgegaan. Drie jongeren uit Rijssen hebben wat persoonlijke gedachten hierbij aan het papier toevertrouwd.

Hoe nepaal je ja houding?

Vervreemd van Gód

Misschien beginnen we er zo langzamerhand wel wat aan te wennen dat verreweg de meeste mensen in Nederland zich niet meer door Gods Woord willen laten leiden. We zien de gevolgen immers dagelijks om ons heen! Toch blijft het verschrikkelijk dat mensen niet onder de invloed van Gods Woord willen leven. Gods Woord is immers een lamp voor de voet en een licht op het pad! Dat geldt voor het gewone alledaagse leven. Maar bovendien maakt Gods Woord wijs tot zaligheid.

Vee] ouderen in onze samenleving hebben zelf nog een christelijke opvoeding gehad. De meeste jongeren van vandaag echter niet meer. Ze hebben een heel ander leefpatroon dan wij vanuit het leven met de Bijbel gewend zijn. Denk maar aan vrijetijdsbesteding, omgaan met geld en goed en de gewoonten op het gebied van huwelijk en gezin. Daarbij komt dat zulke jongeren zijn opgegroeid in een heel andere denkwereld. De moderne mens ziet zichzelf immers als autonoom? "Ik leef, en ik wil er wat moois van maken! Wat een ander doet, moet hij weten. Wat ze vroeger deden, interesseert me niet zo veel. Ik leef nu. Hopelijk leef ik lang, en kan ik veel genieten."

De moderne mens leeft materialistisch; gericht op het hier en nu, op

wat je kunt zien en pakken. Het is voor de moderne mens niet in te denken dat er een almachtig God is. Dat de Heere gediend wil worden en daarbij van ons gehoorzaamheid vraagt, is voor de meeste Nederlanders vreemde taal geworden.

Als op een openbare school zit, of als je in een omgeving werkt waar men God niet dient, dan word je met je neus op de feiten gedrukt. Je zult het merken aan de levensstijl. Je zult moeten aangeven of je mee gaat met het avondje-uit. Je zult moeten kiezen of je vrij vraagt voor bid-en dankdag. Wat zeg je als het TV-programma van gisterenavond besproken wordt? Over verke-ring, huwelijk en onze opvattingen over seksualiteit zul je op z'n minst onbegrip kunnen verwachten. Vaak wordt dan met een schuine grap de sfeer getekend; en jij... staat er buiten.

Je kunt het mee maken dat er moeilijke vragen aan je worden gesteld. Vragen over het leven met de Heere, waar je zelf misschien geen antwoord op durft te geven. Er kunnen soms stevige gesprekken worden

gevoerd. "Is het wel nodig dat je zo stipt naar de Bijbel leeft? je bent toch zelf baas over je eigen leven? " Jan had eigenlijk maar medelijden met Gerard. In zijn ogen hadden zulke gereformeerden maar weinig levensverwachtingen. Het kan ook zijn dat je alleen staat. Dat er geen gesprekken en discussies meer zijn. Dat men niet meer benieuwd is naar je eigenlijke idealen. Je hoort er gewoon niet bij. Men laat je links liggen. Het enige dat je soms hoort, is een spottende opmerking. Bedoeld om jou of, erger nog, de Heere te kwetsen.

Ben je voorbereid?

Gerard had eerst op een reformatorische school gezeten. Op die school kende iedereen de Bijbel van huisuit. De Bijbel werd daar gezien als norm voor leven en denken. De leraren probeerden zo ook hun vak over te brengen. Soms kon je wel eens merken dat een leraar of lerares ook heel persoonlijk bij de dingen van Gods Woord betrokken was. Dat

maakte dan indruk. Maar verder praatte je daar meestal niet over. Toen Jan vroeg of hij wel gelukkig was, heeft Gerard heel eenvoudig iets verteld over zijn levenswijze. Die is helemaal niet zwaar. En zeker als

Gods genade waarde krijgt in je leven, is het zo goed om de Heere te dienen. Dan krijg je juist levensverwachting! jan had wat onbegrijpend staan kijken. Daarna waren ze weer uit elkaar gegaan. Later had jan nog wel eens vragen gesteld. Of je dan nooit voor jezelf op mocht komen, of zo. Telkens vond Gerard het fijn dat hij een stevige ondergrond had. Het hielp hem om in zulke gesprekken voor zijn mening uit te komen.

Klimaat waarin je je thuisvoelt

Zulke gesprekken had Gerard op de reformatorische school nooit gevoerd. Daar is iedereen immers met de Bijbel vertrouwd! Misschien wordt daar door sommigen wel eens

minderwaardig gedaan over andersdenkenden. De wereld kan soms te gemakkelijk worden afgeschilderd als alleen maar slecht. Maar we moeten altijd bedenken dat wij in wezen dezelfde verlangens hebben als de wereld. Wij zijn niet beter! Daarom zullen we, ook in het reformatorisch onderwijs, moeten leren onze naaste met respect tegemoet te treden. Er is inderdaad een klimaatverschil tussen een reformatorische school en openbare scholen of het bedrijfsleven in zijn algemeenheid. Het is juist goed als je dat ook beseft. Probeer je winst te doen met wat men je aanbiedt vanuit Gods Woord en de dingen die daarop gegrond zijn. Zorg dat je weet waar het in Gods Woord en in de kerk nu werkelijk om gaat. Eigenlijk moet je als jongere net doen als jonge plantjes. Die gebruiken het aangename klimaat in de kas om wortel te schieten, zodat ze tegen een stootje kunnen als ze in de volle grond worden overgezet! Dat betekent dat een positieve sfeer op onze scholen heel belangrijk is. Er zullen wel verschillen in opvatting tussen jou en andere leerlingen bestaan, maar maak die niet groter dan ze zijn. De school heeft dezelfde uitgangspunten als je thuis en in de kerk gewend bent. Durf daar vanuit te gaan! je hoeft je er niet voor te schamen dat je iedere avond de Heere bidt of Hij je bekeren wil.

Erj|< Nieuwenhuis zit momenteel in MAVO 4. Zijn ervaringen in het reformatorische onderwijs zijn positief. "Ik denk dat iedereen het wel met

elkaar eens is over wat echt belangrijk is in het (kerkelijk) leven. De éne leraar zegt het misschien anders dan de ander, maar iedereen gaat uit van dezelfde leer."

Erik heeft de indruk dat dit ook voor de leerlingen geldt. In zijn klas is er veel openheid. "Ook bij de godsdienstlessen zijn er soms goede en leerzame discussies. De sfeer is goed: iedereen durft mee te doen aan een eerlijk gesprek in de klas. Maar per klas is dat natuurlijk verschillend." Erik kan zich niet zo goed voorstellen

dat leerlingen buiten de groep vallen omdat ze wat serieuzer zijn. "Zeker naarmate je in een hogere groep komt, zal dat minder voorkomen. Vol-

gens mij wordt iedereen bij ons in de groep opgenomen. Ik denk ook dat je karakter hierbij een rol speelt. Als je jezelf sneller aangesproken voelt, kun je mis-

schien wel eens denken dat je alleen staat: bijvoorbeeld als ze je een mietje noemen of over dingen praten waar jij geen verstand van hebt. Maar dat hoeft nog niet zo te zijn. Ik zou zeggen: trek je er weinig van aan. De meesten doen denk ik zo om stoer te doen. Kom maar gewoon eerlijk voor je mening uit!"

Werk eraan mee dat de sfeer zo is, dat ook anderen zich hiervoor niet hoeven te schamen.

Toch alleen staan

Ook op een reformatorische school kunnen jongeren wel eens alleen staan, je kunt meemaken dat je klasgenoten zelf een klassen-

avond of verjaardags-feestje organiseren. Er wordt een videorecorder gehuurd en voor lekker eten en (vooral) drinken wordt gezorgd. Natuurlijk word jij ook verwacht. Maar je bent bang dat je je er niet zult thuis voelen. De leerlingen die het organiseren laten wel vaker merken dat ze de school eigenlijk te zwaar vinden. Waarom moeten meisjes nu persé een rok aan? Waarom wordt er zo moeilijk gedaan over TV? En je kunt als christen toch wel een pittige video bekijken? Als je eenmaal voor God gekozen hebt, kun je voortaan zelf voor het goede kiezen. En wat het geloof betreft: je mag best wat meer blijheid uitstralen... In een andere klas zijn de meeste jongens weg van voetbal. Veel meisjes zijn helemaal op de hoogte met allerlei idolen uit de wereld van popmuziek. Dit kan betekenen datje alleen staat. Hopelijk vind je medeleerlingen voor wie het allemaal ook niet zo hoeft. Toch kun je hierdoor altijd een minderheid blijven in de klas. Dit kan helaas realiteit zijn. Zulke situaties kunnen het je best moeilijk maken. Durf jezelf te zijn. Wees eerlijk. Probeer op een bescheiden manier aan te geven hoe jij denkt. Je hoeft je niet afhankelijk van je klasgenoten te voelen. Probeer wel met ze in contact te blijven. Er zijn vast ook dingen die je gemeenschappelijk hebt. Soms zie je dat na verloop van tijd de sfeer in de groep opener en hopelijk ook wat serieuzer wordt. Probeer daar dan ook op in te haken. Vaak zijn er meer leerlingen die eigenlijk hetzelfde denken als jij, maar die er niet voor uit komen.

Je houding bepalen

Misschien kunnen er in jouw klas wel eens pittige discussies zijn over bijvoorbeeld de EO-jongerendag of moderne muziek. Helaas hebben ("refo-")café's en discotheken ook aantrekkingskracht op jongeren als jij. Daarover zal vast en zeker wel eens gepraat worden. Hopelijk wordt er op catechisatie en vereniging, maar ook tijdens de lessen op school

Corine Baan kijkt met plezier

op haar HAVO-jaren terug. "Op een reformatorische school ben je "veilig" voor de "harde wereld". En dat is fijn, je beseft het eigenlijk pas

als je eraf bent." Ze denkt dat de sfeer op school en in de klas erg afhankelijk is van de samenstelling van de groep. Altijd is er wel een groepje dat serieus wil zijn. "Zij maken wel gewoon hun huiswerk. Ze proberen op tijd in de les te zijn. Ze spijbelen niet. Gewoon allemaal praktische dingen. Zo

hoort het." Corine denkt dat de sfeer vaak maar door een enkeling op het spel wordt gezet. Die vinden dan dat het maar een duffe, saaie boel is. "En ze slepen zo een hele groep met zich mee! Als er meer klasgenoten zijn die niet mee willen doen, is het niet zo moeilijk. Maar als je de enige bent, kun je het knap moeilijk hebben!" "Je kunt er door klasge-

noten best wel eens op aan-

gekeken worden als je serieus naar de Bijbel wilt leven. Ik sprak eens iemand die het daar moeilijk mee had. Hij zei: "Op school probeer

ik als christen te leven, maar dan vinden ze je een "vrome". Ze begrijpen me niet. Ze vinden dat je daar dan nog veel te jong voor bent." Toch heeft Corine niet het idee dat ze wat gemist heeft op de reformatorische school. "Nee, echt niet. Natuurlijk zijn er altijd din-

gen die beter of anders kunnen. Maar we hebben overal met mensen te doen. En alle mensen zijn zondig. Dat geldt ook voor de mensen die op een reformatorische school leiding geven, les geven en les krijgen. Toch heb ik duidelijk gemerkt dat men gezamenlijk probeerde de sfeer op school te laten aansluiten bij Gods Woord." j

wel eens aandacht besteed aan zulke praktische dingen. Vaak zie je dan dat er groepsvorming ontstaat. Het kan heel moeilijk zijn om dan je houding te bepalen. Het kan pijnlijk zijn om al op jonge leeftijd ingrijpende keuzes te moeten maken. Wel is het heel goed dat je in een vertrouwde omgeving hierover van gedachten leert wisselen en een houding leert bepalen. Raak er niet te veel van ondersteboven, als je daarbij ook andere meningen ontmoet. Zoveel hoofden, zoveel zinnen. Dat geldt in de wereld, maar ook in de kerk. En helaas stopt de wereld niet bij de muur van de kerk en de reformatorische school. De wereld sluit aan bij ons aller hart. Geef daar niet aan toe, speel niet met de wereld, maar breek met de zonde! Het is zo belangrijk dat we van

jongsaf-aan biddend onze weg gaan: "Heer' ai maak mij

Uwe wegen, door Uw Woord en Geest bekend!" juist als je zo je weg leert gaan, zal de overstap minder groot zijn als je daarna in een omgeving gaat werken of verder leren, waar met God minder of geen rekening wordt gehouden. De bescherming die een reformatorische school biedt, is beperkt. Maar de Heere vragen

om wijsheid en kracht kun je overal. En de Heere hoort het gebed; Hij is niet aan tijd of plaats gebonden!

Naar bijbels voorbeeld

Soms kun je als jongere in een moeilijke situatie verkeren, je durft anderen niet om raad te vragen. "Ze zien me aankomen!" denk je dan. je wilt immers niet zielig doen. Het kan ook zijn dat je geweten zegt dat je fout zit. Maar voor je eigen gemak houd je het maar stilletjes zo. "Er zal toch wel geen haan naar kraaien." Als we Gods Woord lezen, moet het ons opvallen dat daar allerlei situaties in beschreven worden, die uit het leven gegrepen zijn. Ze zijn opgeschreven tot lering, ook voor ons! Denk eens aan jozef en z'n broers, jozef was een serieuze jongen. Waarschijnlijk heeft hij in zijn jonge jaren de Heere gezocht. Toch stond deze jongen open voor hoogmoed. Of was hij niet een beetje trots op die bijzondere rok die hij van zijn vader had gekregen?

Zijn broers brachten het er zeker niet beter van af. In plaats van dat ze eerlijk en open waren, deden ze hatelijk

ten opzichte van Jozef en hun vader. En Ruben voelde wel dat hij verantwoordelijk was. Maar hij schipperde overal een beetje tussendoor en maakte het zo nog erger. En voor Jozef was het niet makkelijk om tus-sen deze "godsdienstige" jongeren zijn weg te vinden. Van de jonge Samuël staat een heel mooi voorbeeld beschreven. Hij was in de tabernakeldienst. Hofni en Pinehas waren wel priesters, maar wat hebben ze Gods dienst ontheiligd. Nu lezen we van Samuel niet dat hij waarschuwde. Wel lezen we dat hij groot werd bij God en de mensen. De jonge Samuël mocht de Heere dienen, dwars door alle onmogelijkheden heen. Samuël klampte zich vast aan wat het belangrijkste is.

Tot zegen gesteld

Ten slotte denk ik aan het dienstmeisje in het huis van Naaman. Ze deed daar, ver van huis, haar werk. Of ze veel gesproken heeft over de Heere, is niet bekend. Maar toen er grote nood kwam, kon ze niet zwij-

gen. De Heere wilde haar gebruiken om Naaman gelukkig

te maken. Deze voorbeelden roepen ons op om biddend onze weg te gaan. Wees eerlijk en oprecht. Laat de boodschap van Gods Woord centraal staan in je leven. De Heere zegene het tot je eeuwig welzijn. Ik wil eindigen met een vraag aan Gerard - als hij dit leest. Weet je nog van de eenvoudige gesprekken die je voerde met

Jan? Bid je nog wel eens of de Heere die

woorden gebruiken wil? Hij kan ze immers, ook na jaren, nog tot zegen stellen. En niemand kan Gods genade missen!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen