De situatie van christenen in Egypte

"Eten jullie elke dag warm? ", riep ze toen uit. De familie van Mirjam is zo arm dat er vaak maar net voldoende is voor brood, rijst en bruine bonen. De broodprijs wordt door de Egyptische overheid zo laag gehouden dat de meeste armen die nog wel kunnen betalen. Groenten en fruit, zuivelproducten en zeker vlees zijn voor de armen veel te duur waardoor ze dat zelden eten en kinderen met uiterst eenzijdige maaltijden opgroeien. Dat er daardoor veel ziekten en groeistoornissen zijn, is niet vreemd.

Mirjams moeder (37) trouwde al toen ze dertien was en heeft nooit een opleiding gehad. Vader stierf drie maanden geleden op 55-jarige leeftijd. Hij was gehandicapt doordat hij jarenlang als kelner in een druk café had gediend. Het werk werd slecht betaald, waardoor er niet veel eten op de plank kwam. Het eenzijdige werk werd daarom te zwaar voor zijn al zwakke lichaam. Hij knapte af en kwam in een rolstoel terecht. En dat was het einde van zijn werk en inkomen. Sociale voorzieningen zijn er niet.

Mirjams moeder werkte als schoonmaakster, maar ook dat wordt niet best betaald. Er zijn te veel ongeschoolden die maar wat graag iets verdienen om maar in leven te kunnen blijven.

Mirjams oudste broer, Zaki, is direct na de lagere school gaan werken. Er moest geld verdiend worden. Hij kreeg een baan als winkelbediende en verdient nu ƒ 90, - per maand. Malak (16) houdt niet van leren. Hij is niet verder gekomen dan de tweede klas van de lagere school en heeft geen werk. Af en toe verdient hij een paar centen als dagloner.

Mirjam gaat naar de middelbare school. Maar nadat ze een zomer als kinderoppas had gewerkt, vond haar moeder dat ze daarmee maar door moest gaan. Dat verdiende tenminste en de school kost alleen maar geld. Het lukte niet haar te overtuigen dat dat niet goed voor Mirjam zou zijn en pas nadat we hadden beloofd elke maand een bedrag voor Mirjam te betalen, kon ze op school blijven. Ook Mirjams jongere zusjes (13 en 10) zitten op school maar die kunnen op hun leeftijd toch nog niet ergens gaan werken.

Onderwijs

De familie van Mirjam staat niet op zichzelf. Ouders die zelf nooit naar school zijn geweest, zien maar zelden het belang van onderwijs in. De gedachten gaan alleen naar het verdienen van geld om morgen brood op tafel te krijgen. Maar daarmee blijven ook de kinderen in dezelfde vicieuze cirkel zitten. Zaki zal nooit verder komen als winkelbediende en met dat inkomen zal hij nooit een gezin kunnen onderhouden. Met Malak is het nog droeviger gesteld.

Overgang naar islam

Vaders broer is zes jaar geleden moslim geworden. Hij verkeerde in dezelfde ellendige omstandigheden en een paar moslimvrienden boden hem hulp aan. Maar dan moest hij wel eerst moslim worden.

Daar is hij voor gezwicht. Zijn vrouw en kinderen gingen mee. Wat er van hem geworden is, weet Mirjam niet. Na zijn overgang naar de islam is hij verhuisd en uit het gezicht van de familie verdwenen.

Ook dat is heel normaal bij bekeringen naar de islam. Mensen worden uit hun sociale milieu weggehaald. Moslims doen dat omdat ze niet graag zien dat zulke mensen nog contacten onderhouden met hun vroegere christelijke vrienden of familie, want dat zou ze wel eens aan het twijfelen kunnen brengen. Andersom moedigen de meeste priesters het contact met familieleden die tot de islam zijn overgegaan af, omdat die

misschien wel meer familieleden naar de islam zouden kunnen trekken.

De kerk

Armen die overgaan naar de islam doen dat niet uit overtuiging. Ze doen dat omdat ze vaak al bij de kerk hebben aangeklopt maar daar niet de hulp hebben gekregen waar ze op hadden gehoopt. Anderen proberen de kerk onder druk te zetten door te dreigen naar de islam over te gaan als ze geen geld krijgen. Toen Mirjams tante, de vrouw van een andere broer van vader, hoorde dat haar zwager naar de islam was overgegaan, ging ze naar de kerk en vroeg geld omdat ze anders ook naar de islam zou overgaan. Wat kon de kerk anders doen dan iets geven? Het geloof van Mirjams tante stelde duidelijk niet veel voor maar als ze haar stap had gezet had ze haar kinderen ook meegenomen, die, doordat ze die stap niet heeft gezet, later toch door de kerk bereikt konden worden.

Armoede

De kerk in Dar es-Salaam doet alles wat zij kan om de allerarmsten te ondersteunen. Van de 1400 christelijke families zijn er 225 die vrijwel volledig afhankelijk zijn van steun van de kerk. 85 families hebben helemaal geen inkomen en zijn dus nog slechter af dan de familie van Mirjam. In 140 families is het inkomen gemiddeld ƒ 60, - per maand en daarmee is er vaak zelfs niet voldoende voor het kopen van gesubsidieerd brood.

Het gemiddelde christelijke gezin in Dar es-Salaam heeft een inkomen tussen de ƒ 60, - en ƒ 180, - per maand. "Het probleem is dat als mensen iets meer gaan verdienen doordat ze een betere scholing of training hadden, ze al snel naar een betere wijk weg proberen te trekken", zegt ir. Moefid, de rechterhand van de Koptisch Orthodoxe bisschop Daniël die voor deze omgeving verantwoordelijk is. "Het gevolg is dat alleen de kanslozen achterblijven en dat is voor zo'n wijk niet goed", vervolgt ir. Moefid.

Sloppenwijken

Zoals zoveel sloppenwijken is Dar es-Salaam in de afgelopen twintig jaar als een paddestoel uit de grond geschoten. Enkele decennia geleden was het nog agrarisch gebied. Projectontwikkelaars hebben in korte tijd duizenden flats uit de grond gestampt die dicht tegen elkaar staan, waardoor de meeste straatjes zo nauw zijn dat er geen zonlicht in komt. De kamers in de flats zijn al even klein en benauwd.

Voorzieningen als water en sanitair zijn vaak niet aangebracht om de prijzen laag te houden. Electriciteit is vaak aangebracht door maar wat draden door te trekken. De flats voldoen beslist niet aan de normen van de overheid maar door de grote aantallen is er ook maar weinig aan te doen. De meeste sociale activiteiten in de wijk gaan uit van de moskeeën die voor hun activiteiten geld werven bij rijke families binnen en buiten Egypte. Daar zijn klinieken, bibliotheken, gelegenheden voor kinderopvang, enzovoort. De voorzieningen van de overheid zijn maar heel beperkt.

Naast de vele moskeeën in de wijk is er maar één kerk. Moslims hebben met fondsen van buiten de wijk een aantal huizen naast de kerk opgekocht en daar nu een kolossaal grote moskee neergezet. Dat maakt christenen angstig. Tot nu toe zijn er geen problemen tussen moslims en christenen in de wijk geweest. Alles wordt gedaan om moslims vooral niet tegen het hoofd te stoten.

Jeugdwerk

jeugdwerk is in een omgeving als Dar es-Salaam niet alleen heel moeilijk maar ook heel noodzakelijk. Hoe overtuig je mensen ervan dat de stap 'naar de islam niets oplost?

Alleen aandacht voor evangelieverkondiging zonder dat de magen gevuld worden, helpt niet. Andersom is het ook niet goed om alleen bij de sociale problemen stil te staan. Aandacht voor sociale nood en evangelieverkondiging kunnen hier niet anders dan hand in hand gaan. Maar de kerk heeft niet voldoende middelen om aan de overweldigende sociale nood het hoofd te kunnen bieden. Daardoor worden de Orthodoxe priesters overladen met vragen over het lenigen van sociale problemen. De mensen klampen zich als het ware wanhopig aan ze vast om nog niet verder weg te zakken in het moeras van ellende. Maar daardoor komt ook de verkondiging van Gods Woord onder druk te staan, want ook daar moet tijd voor kunnen worden vrijgemaakt. De kerk organiseert zondagsscholen die vaak geleid worden door onervaren meisjes die zonder veel na te denken een boekje van de kerk volgen. Ze hebben zelden overwicht op de kinderen waardoor de klasjes makkelijk ontaarden in een wanorde waardoor de kinderen ook niet veel meer oppakken. Toch is die zondagsschool ontzettend belangrijk omdat er thuis zelden of nooit uit de Bijbel wordt gelezen.

Voor jongeren vanaf 18 jaar zijn er jeugdbijeenkomsten. Anders dan op de zondagsschool wordt daar ook over de dagelijkse problemen gesproken waar jongeren mee te maken hebben. Hoe kun je in zulke omstandigheden toch als christen blijven leven? Maar het gebrek aan inkomen kan de kerk niet oplossen.

Christenen in Egypte mogen dan ook zeker een plaats in het gebed hebben van jongeren in Nederland.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen