Tweede lezing winterconferentie

De eeuw waarin wij leven kenmerkt zich niet alleen door allerlei 'wind van leer', maar ook door allerlei stromingen die zich beroepen op de Geest.

Bewegingen rond de Heilige Geest

* Pinksterbeweging Aan het begin van deze eeuw ontstaat de Pinksterbeweging. Men zegt een tweede Pinksteren te beleven. Men brengt het 'volle Evangelie': jezus redt, Jezus geneest en Jezus doopt met de Heilige Geest. Deze Pinkstergemeenten en Volle Evangelie-gemeenten zijn buiten de historische kerken te vinden. Ze worden en werden dan ook dikwijls als 'sekten' aangeduid.

* Charismatische beweging In de tweede helft van de twintigste eeuw slaat het 'Pinkstervuur' over op de kerken. De charismatische beweging ontstaat. Ze heeft haar naam te danken aan het woord 'charisma', dat Geestesgave betekent. Deze beweging streeft naar de Pinksterervaring, maar wil niet gezien worden als ouderwets en naïef. Men wil binnen de bestaande kerken werkzaam zijn.

Zo ontstaan er charismatische gereformeerden en zelfs charismatische 'katholieken' die in tongen spreken en Maria meer dan ooit beminnen.

* Evangelische beweging De verwarring neemt toe als kort daarop de evangelische beweging om zich heen begint te grijpen. Evangelischen zijn zowel binnen als buiten de kerk te vinden. Men vindt elkaar in een 'opgewekt' geloof. De extreme uitingen van de Pinkstergemeenten en de charismatische beweging worden afgewezen. Maar ook hier beroept men zich op Jezus en Zijn Geest. Er is een afkeer van de ambten en van uiterlijke vormen.

* Toronto-beweging

De laatste jaren is er sprake van een beweging in Canada die soms wordt aangeduid als de 'Derde Golf', een derde Pinksteren. Vandaar de benaming 'Toronto blessing'. Toronto trekt veel 'pelgrims' aan uit kerken over heel de wereld. Wonderlijke dingen hebben plaats. Het is stuitend om te lezen van een 'vallen in de Geest' en zelfs een 'lachen in de Geest'.

De bewegingen die hier genoemd zijn, vormen een bonte verscheidenheid. Gemeenschappelijk kenmerk is het zoeken naar geestelijke kracht.

Men mist dat bij zichzelf en zoekt dat tevergeefs in de kerk, maar men meent het gevonden te hebben in deze nieuwe ervaring.

De doop met de Heilige Geest

Volgens de Pinkstermensen en charismatici is de doop met de Heilige Geest niets anders dan de oude ervaring die )ezus aan Zijn discipelen heeft beloofd.

* Waarop grondt men dit?

In Lukas 24:49 zegt de Heere jezus: En ziet, Ik zend de belofte Mijns Vaders op u; maar blijft gij in de stad jeruzalem, totdat gij zult aangedaan zijn met kracht uit de hoogte". In Handelingen 1:8 wordt die belofte herhaald: Maar gij zult ontvangen de kracht des Heiligen Geestes, Die over u komen zal; en gij zult Mijn getuigen zijn..."!

Op de Pinksterdag wordt dit alles werkelijkheid (zie Handelingen 2:1-4, maar ook 4:31, 5:1 7, 11:44, enzovoort).

* Hoe verstaat men dit? Deze Pinksterervaring ziet men als een extra, een tweede zegen

('second blessing'), waardoor een christen nieuwe kracht ontvangt. Lange tijd leefde hij als een arme zondaar en werd hij telkens weer teleurgesteld in zichzelf. Nu opent zich het overwinningsleven, het leven in de Geest. Nu heeft men de kracht om tot anderen te getuigen en de duivel te weerstaan. Volgens sommigen kan een kind van God die deze doop met de Heilige Geest niet heeft ontvangen, nog afvallen van het geloof. Na deze 'tweede zegen' zou dit onmogelijk zijn. Men is vervuld!

* Waaruit blijkt dit?

Het teken waaruit deze vervulling blijkt, is het spreken in nieuwe tongen (onze Statenvertaling noemt dit een 'spreken met andere talen'). De meeste Pinkstermensen zien deze tongentaai als 'je-van-het'. Het zou hier gaan om een hemelse taal die de Heilige Geest op de lippen legt, wanneer een gelovige begeerte om God te aanbidden en zijn eigen woorden te arm zijn om zijn gevoelens uit te drukken. Hij begint nu God te prijzen in klanken die onverstaanbaar zijn voor hemzelf en anderen, tenzij dat de Geest het Zelf verklaart.

De gaven van de Geest

* I Korinthe 12 als enige plaats? De tongentaai is één van de zogenaamde Geestesgaven of charismata, waarvan Paulus spreekt in 1 Korinthe 12-14. Deze hoofdstukken vormen het klassieke schriftgedeelte waar Pinkstermensen zich steeds weer op beroepen.

Gemakshalve gaat men voorbij aan het feit dat de apostel ook elders van 'charismata' spreekt (bijvoorbeeld in Romeinen 12). De negen gaven van 1 Korinthe 12 vormen dus maar een willekeurig aantal. Voor de Pinkstermensen zijn ze echter een 'must'.

* Alleen de zeer bijzondere gaven? Onder de negen bijzondere gaven die Paulus noemt in 1 Korinthe 12:8-10 richt men zich vooral op de 'zeer bijzondere gaven': enigerlei talen (tongentaai), profetie („zo zegt de Heere..."), gezondmaking (gebedsgenezing) en werkingen der krachten (volgens sommigen het uitdrijven van boze geesten).

Het is het spectaculaire waardoor de aandacht gevangen wordt. De duivel moet wijken 'in jezus' Naam', de handen worden opgelegd, een christen hoeft niet ziek te zijn, de Geest komt rechtstreeks met een woord tot de gemeente, enzovoort.

* Wat bedoelt Paulus eigenlijk?

Intussen gaat men geheel voorbij aan de werkelijke betekenis van 1 Korinthe 12-14. Deze hoofdstukken moeten nauwkeurig en eerbiedig gelezen worden. Dan vallen drie dingen op.

In de eerste plaats zet Paulus de tongentaai helemaal onderaan de lijst van de genoemde gaven. Hij doet dat bewust!

In de tweede plaats zet hij 'het lied der liefde' midden in zijn verhandeling. Hoofdstuk 13 staat niet los van hoofdstuk 12 en 14. Met andere woorden: de gaven zijn er ten dienste van God en de naaste.

De profetie wordt zodoende tot de belangrijkste gave. Dat is het derde waarop Paulus wijst. Wie in tongen spreekt, sticht zichzelf, maar wie profeteert, sticht de gemeente!

Wat zeggen wij?

* De klok en de kerkdienst In de reformatorische traditie kijken wij anders tegen deze gaven aan dan in de Pinksterkringen. De geestesgaven hebben een functie gehad in de begintijd van de christelijke kerk. Ze zijn typerend voor de zogenaamde kindertijd (zie 1 Korinthe 1 3:8-11). Deze bijzondere verschijnselen mag je gerust vergelijken met het luiden van de klok vóór de kerkdienst. Die klok roept mensen om te komen en naar het Woord te luisteren. Zodra de kerkdienst begonnen is, moet de klok echter zwijgen. Het gaat om het Wóórd des Heeren, het Woord dat inmiddels geopenbaard is en te boek gesteld is in het Oude en het Nieuwe Testament.

Langzaam aan zijn toen de bijzondere Geestesgaven weggenomen en zijn de ambten naar voren gekomen. Deze ontwikkeling is reeds aan te wijzen in het Nieuwe Testament zelf (zie de brieven aan Titus en Timotheüs). Inderdaad, het is 'stiller' geworden in de kerk. Is dat nu zo'n groot verlies? Bedenk het maar: 'stille wateren hebben soms diepe gronden'; en anderzijds: 'holle vaten klinken het hardst'! Zie maar in Korinthe.

* Ds. Honkoop en ouderling Potappel Gebeuren er dan geen bijzondere dingen meer?

jazeker, daarvan zijn vele voorbeelden te geven. Zo mocht de oude ds. Honkoop weten dat zijn zoons na de Tweede Wereldoorlog uit Duitsland zouden terugkeren. De Heere had het hem bekend gemaakt. Dikwijls vond hij kennelijk verhoring op het gebed, bijvoorbeeld wanneer hij een zieke opdroeg aan de Heere.

Van ouderling Potappel is bekend dat hij aan de vooravond van de februari-ramp in 1953 een preek las over Psalm 119:120 (zoek dat eens op!). Hij voelde zich gedrongen om vóór het uiteengaan de gemeente zeer ernstig te vermanen, nog eenmaal. In die nacht kwam het water...

De Heere doet bijzondere dingen. Zoek het echter niet daarinl De Heere maakt geen bijzondere mensen. Er wordt meer 'geprofeteerd' dan gebeden. En... Saul was ook onder de profeten!

* Algemeen en zaligmakend De gaven van de Geest horen bij Zijn algemene werk. je kunt er in delen en toch buiten het werk van Gods bijzondere genade staan.

De Heere Jezus waarschuwt daarvoor in Mattheüs 7:22, 23. Die waarschuwing is blijvend actueel. Van diezelfde ouderling Potappel is bekend dat hij gebed kreeg voor een meisje dat ongeneeslijk ziek was. Ze mocht beter worden... Een wonder?

Jazeker! Maar toen ze groot werd, brak ze met heel de dienst des Heeren... Wat kan het ver gaan! Wie zou niet vrezen?

Het zaligmakende werk van de Geest

Misschien denk je nu: wat is dan wel het echte, het blijvende? Waaraan kun je weten dat de Heilige Geest aan het werk is op een zaligmakende wijze?

Het antwoord is: de liefde. „De liefde vergaat nimmermeer; maar hetzij profetieën, zij zullen te niet gedaan worden; hetzij talen, zij zullen ophouden; hetzij kennis, zij zal te niet gedaan worden."

Het zijn woorden van Paulus uit 1 Korinthe 13, het hoofdstuk dat we al eerder genoemd hebben. Zonder die liefde kun je ver komen: de talen der mensen en der engelen spreken, diepe verborgenheden weten en profeteren, bergen verzetten door het geloof, al je goederen uitdelen en zelfs je lichaam laten verbranden. Maar zonder de liefde is het alles

tevergeefs. Liefde is het kenmerk van de waarachtige bekering. Liefde als vrucht van de Heilige Geest (Galaten 5:22).

* Liefde tot God Het is de Heilige Geest Die in het uur der wedergeboorte Zijn liefde uitstort in het hart. Door die liefde wordt je hart gebroken en zinkt de wereld in het niet. Door die liefde ontstaat er een onuitsprekelijk heimwee naar God en een innerlijke droefheid over de zonde.

Ken je daar iets van? Dan ga je een God liefkrijgen Die je niet kent en toch niet meer missen kan. Dan valt er een innerlijke betrekking op de Heere en op Zijn volk.

Het is door die liefde dat Gods kinderen de zonde gaan bewenen, maar ook gaan haten en vlieden. Het is door diezelfde liefde dat ze de

Heere gaan toevallen in Zijn heilig recht.

Dit is wezenlijk in elke bekering. Let daarop! Er zijn wel eens mensen die een afkeer hebben van het spreken over Gods recht. Het maakt ze onrustig. Ze zeggen: ik ben anders geleid, ik ben door de liefde getrokken.

Maar als die liefde ware liefde is, dan krijg je God ook lief in Zijn heilig recht. Dan word je zondaar voor God, een zondaar die de hel heeft verdiend.

* Liefde tot Christus

Zo'n mens kan de Heere niet meer missen en toch moet hij Hem missen. Dat wordt de nood in je leven. De breuk wordt ingeleefd, de breuk die wij geslagen hebben in het Paradijs. Je wilt heilig voor de Heere leven. Je wandelt op het pad van zelfverbetering. En ook daarin kun je een heel eind komen, maar de Heere gaat ont-dekken wat verborgen ligt in je hart. Daar wordt al je deugd een wegwerpelijk kleed. Daar moet je inleven in zonden ontvangen en geboren te zijn.

Hoe groot is het als de Heere dan Zijn woord gaan openen en een belofte van goedertierenheid met kracht doet komen tot je hart. Het is alsof een deur der hoop geopend wordt in het dal van je leven. Je kunt nog zalig worden!

In wie? Dat is een verborgenheid. Dat gaat de Heere je leren door Zijn Heilige Geest. Zoals ook Johannes, de apostel der liefde, dat geleerd heeft. Onder de prediking van de wet was hij afgebroken, had hij leren uitzien naar de Zaligmaker. Hij zag Hem niet, totdat God Hem openbaarde. Toen mocht hij Jezus leren kennen in Zijn Persoon. „En het was de tiende ure." Om nooit te vergeten!

En toch, wat wist johannes en wat wisten de andere discipelen nog van Zijn kruislijden? Na drie jaar onderwijs waren ze nog blind, ja zelfs geërgerd. De Heere brengt Zijn volk in de dood, Hij snijdt ze af van hun eigen leven. Maar dan het wonder! Dan wordt verloren gaan door God niet toegestaan! Dan wordt het Lam geschonken door de Vader en omhelsd in de armen van het geloof. Dan is het: „Ik voor u, daar gij anders de eeuwige dood had moeten sterven"!

Zie je hoe de Heilige Geest de zondaar vernedert en Christus verheerlijkt? Het is die Geest Die liefde ontsteekt in het hart en met Christus verenigt.

* Liefde tot de Heilige Geest De Heilige Geest is de Eerste Die werkt en de Laatste Die gekend wordt. Hij is de stille Werker op de achtergrond. Hij maakt geen overgeestelijke mensen, maar Hij doet ons zien dat we vleselijk zijn, verkocht onder de zonde.

Hoe gelukkig zijn ze die het geheim mogen leren dat vijanden met God verzoend worden door het bloed van Christus. Die de stem des Vaders mogen horen: „Ik zal niet meer op u toornen, noch u schelden". Die door de Heilige Geest verzekerd worden van hun deel aan Christus en van hun kindschap.

We noemen dat wel eens: de bewuste verzegeling met de Heilige Geest. Dan wordt het Pinksteren in het Ie-en van Gods kind.

Oppervlakkig gezien lijkt dat een beetje op de zogenaamde 'doop met de Heilige Geest' waar we het daarstraks over hadden. Het is echter wezenlijk iets heel anders. Maar dat is stof voor een ander artikel!

De grote vraag voor jou en mij is tenslotte: „Wat geloof je van de Heilige Geest? ".

Rust niet eer dat je met de kerk van alle eeuwen mag zeggen: „Dat Hij mij van de Vader door Christus gegeven zijnde, wederbaart, in alle wa-rheid leidt, mij troost en in eeuwigheid bij mij blijven zal".

Hij wil woning maken in het vuilste hart!

Veenendaal ds. C. Sonnevelt

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen