Regionale vergadering te Beekbergen

Met het zingen van Psalm 119:45 opende ds. A. Schreuder dit samenzijn, las vervolgens |eremia 6:1 - 16 waarna hij ons voorging in het gebed. Ds. Schreuder stond in het kort stil bij Jeremia 6:16 „Staat op de wegen en ziet toe, en vraagt naar de oude paden, waar toch de goede weg zij, en wandelt daarin; zo zult gij rust vinden voor uw ziel".

Hoewel de tempeldienst weer in ere was hersteld, moest Jeremia het volk Israël erop wijzen, dat de Heere met de vorm geen genoegen neemt, maar dat het om de inhoud gaat. De oordelen Gods zullen daarom komen en de wegvoering naar Babel is aanstaande. En terwijl hij zo de oordelen voor dat volk uittekent, klinkt daar opeens het: „Zo zegt de HEERE". Dan mag Jeremia het volk temidden van de oordeelsaankondigingen toch nog oproepen tot bekering. „Staat op de wegen en ziet toe, en vraagt naar de oude paden, waar toch de goede weg zij, en wandelt daarin; zo zult gij rust vinden voor uw ziel". In dit vers wordt in vijf woorden getekend wat de waarachtige bekering inhoudt. Als God een mens tot bekering roept, dan worden we stilgezet op onze levensweg. Dat goddelijke halt is het eerste wat er plaatsvindt als God een mens gaat bekeren. Wat er dan volgt? Dat staat er ook: „Ziet toe". Dan gaan we onze staat voor de eeuwigheid overzien. Dan gaan we zien waar we vandaan komen, namelijk uit het verloren paradijs. En in dat licht gaan we ook zien waar we naar toe reizen: naar een allesbeslissende eeuwigheid en dat we straks zullen staan voor die grote Rechter van hemel en aarde. Maar dan zien we ook dat we verloren liggen, dat we niet anders zijn dan dwaas en blind. En daar volgt een vragen op. „Vraagt naar de oude paden, waar toch de goede weg zij". Iemand, die van zijn zonden en schuld overtuigd wordt, gaat vragen, en weet het niet meer. Het volk Israël was vergeten, wat God had gedaan. Daarom roept Jeremia op, om toch te vragen naar de oude paden. Dat zijn die beproefde wegen, waarlangs God al Zijn volk leidt. De weg waarlangs God een mens bekeert, verandert niet omdat God niet verandert.

En daartoe moeten we elkaar gedurig oproepen, om toch die oude paden niet te vergeten. Als Jeremia hier zegt: „Vraagt naar de oude paden" dan staat er letterlijk: de paden der eeuwigheid. Dan komen we terecht in de nooit begonnen eeuwigheid bij die weg, die God in het genadeverbond heeft geopenbaard, waardoor een verloren zondaar nog met een drieënig God verzoend kan worden. Jeremia mag het volk hier oproepen om te vragen waar toch de goede weg zij. Want God heeft dat genadeverbond van eeuwigheid geopenbaard in het paradijs, maar tenslotte vervuld in de komst van Zijn enig geliefde Zoon. En Hij is toch de Middelaar van verdienste, Die voor Zijn Kerk de prijs heeft opgebracht om weer een weg vanuit de eeuwigheid te openen. Hij is opgevaren ten hemel, om vanuit de hemel de Heilige Geest dat verdiende werk te laten toepassen, zodat in die weg een volk zal kunnen zalig worden. Jeremia roept op om in die weg te wandelen, want „zo zult gij rust vinden voor uw ziel". Als die weg gevonden mag worden, dan gaat de Heilige Geest plaats maken voor die dierbare Heere jezus Christus Die de Weg, de Waarheid en het Leven is. In die weg wordt de ware rust geschonken, het vette van Gods huis gesmaakt. Een volle beek van wellust maakt hier elk in liefde dronken.

Al exa rider Peden

Nadat ds. Schreuder nog liet zingen het 67e vers van Psalm 119 sprak de heer j. van 't Hul uit Apeldoorn met ons over Alexander Peden. Wie was toch eigenlijk Alexander Peden? Het is niet belangrijk hoe bekend zijn naam was. Het ging er hem in zijn en maar om zijn naam geschreven te zien staan in het Boek des Levens. En daarmee is tevens zijn leven getekend, want daarmee werd hij een vreemdeling hier beneên. Het was iemand die zijn leven gesleten heeft als een veldhoen op de bergen; zijn hele leven is hij op de vlucht geweest voor de vijand. Hij kon met David instemmen: „Zie hoe ik ben omringd van alle kant, zie hoe de mens zijn boze netten spant om mij daarin te jagen". Peden werd geboren in 1626 in Auchinleck. Hij was de oudste zoon van welgestelde ouders, waardoor hij in staat gesteld werd aan de universiteit van Glasgow theologie te studeren. Hij is nooit getrouwd geweest. Indertijd was het landschap doordrenkt met het bloed der martelaren. De bisschoppen van de koning probeerden het werk van de Hervorming te verhinderen. De kerk werd beroofd van haar vrijheid en getrouwe predikanten werden afgezet, verbannen of onthoofd en zo werd Sions heiligdom ontluisterd door het Schotse Sanhedrin.

Aanvankelijk groeide de kerk nog tegen de verdrukking in en wel 60.000 mensen maakten een plechtig, nationaal verbond voor des Heeren aangezicht

om Hem na te wandelen en om Zijn geboden te onderhouden. Dit verbond staat nog altijd bekend als het 'Covenant'. Velen doopten de pen in hun eigen bloed en schreven achter hun naam de woorden: 'tot in de dood'.

Maar ook het Schotse volk verliet haar eerste liefde. Koning Karei ging als een tiran tekeer en wat er nog van de ware kudde was overgebleven, werd als een losgelaten hinde opgejaagd. En in deze strijd op leven en dood, in dat bloedige geweld zien wij Alexander Peden terug. Voor hij zijn studie in Glasgow aanving, was hij in Tarbolton, een dorpje in de buurt van zijn geboorteplaats, een poosje onderwijzer, voorzanger en wat later scriba van de kerkenraad. Hier zat hij regelmatig onder het geboor van ds. John Guthry. Deze leerde hem wat de uitgangspunten van 'the Covenant' waren. Deze Guthry was een van de eersten die naar de galg werden geleid. Peden begeerde predikant te worden. Omstreeks eind 1659 werd hij predikant in de kleine gemeente van New Luce in Wigtownshire. Peden nam in zijn prediking geen blad voor de mond. Honderden voorgangers vluchtten in 1662 de wildernis in en Peden volgde; slechts drie jaar had hij zijn eerste en tevens laatste gemeente mogen dienen. Die laatste zondag duurden de diensten bijna tot middernacht; hij kon maar niet scheiden van zijn kudde, 's Morgens sprak hij over Handelingen 20; 31 en 's avonds over het 32e vers. Hierna kreeg Peden een zwen'end leven en omdat hij bleef preken, werd hij als een oproerling beschouwd, ja hij werd de ergste van alle misdadigers genoemd. Men had het op zijn leven begrepen. Maar hij ondervond merkwaardige bevrijdingen uit de handen van de vijand. Peden preekte waar hij maar kon: op een rots, tussen de heuvels, in het open veld of in een oude schuur en heftig waren zijn waarschuwingen. Zijn preekstijl was altijd typisch, eenvoudig, boeiend en overtuigend.

In 1673 werd Peden opgepakt om in Edinburgh veroordeeld te worden. Vandaaruit werd hij gevangen gezet op het eiland Bass Rock, een staatsgevangenis voor dieven, rovers, boeven en veertig dominees. Maar de Heere was hem daar een Schuilplaats en een Toevlucht. Bijna vijf jaar bracht Peden door op deze rots en zelfs in deze barre omstandigheden was hij anderen tot zegen en sommigen tot een oordeel. Hij zou uiteindelijk verbannen worden naar de plantages van Noord-Amerika, maar Peden voorspelde reeds dat het schip helemaal niet was gemaakt om hun naar Amerika te brengen. En op wonderlijke wijze werden alle gevangen aan het begin van de tocht in vrijheid gesteld en keerden zij naar Schotland terug.

Tweemaal verbleef Peden sindsdien nog in Ierland, waar hij onder verschillende vermommingen in zijn levensonderhoud wist te voorzien. Maar toch moest hij naar zijn geboorteland terug. Als in een profetisch vergezicht zei hij: „Laten we inpakken en naar Schotland teruggaan, laten we van het ene verterende zwaard naar het andere gaan; de arme, oprechte jongens in Schotland zie ik zwerven over de heuvels en zij hebben weinig eten en drinken bij zich. Het bloed stroomt als water op de schavotten en op de velden". Eenmaal thuis voelde Peden het einde van zijn pelgrimstocht naderen. Hij begaf zich naar een familielid in zijn geboorteplaats en vanuit die schuilplaats gaf hij de laatste opdrachten aan zijn vrienden betreffende het lijden van het vervolgde overblijfsel.

Begin 1686 voorspelde Peden dat hij binnen enkele dagen zou sterven. Hij sprak tot zijn vrienden: Als de vijand mijn lijk laat rusten in het graf waarin gij het leggen zult, dan ben ik een bedrieger geweest en dan heeft de Heere niet tot mij gesproken. Maar als de vijand mijn lijk opgraaft en wegvoert en het op een schandelijke plaats opnieuw begraaft, dan hoop ik dat gijlieden gelooft dat God Almachtig door mij gesproken heeft en zo zal bij gevolg niet één woord ter aarde vallen". Hij wenste begraven te worden naast zijn vermoorde vriend Ricbard Cameron, die in de stille velden een laatste rustplaats had gevonden. Maar het zou toch anders lopen. Op 26 januari 1686 stierf Alexander Peden, 60 jaar oud. Hij werd door zijn vrienden begraven op het kerkhof van een klein dorp. Veertig dagen ter kwam een troep huurlingen van de koning; omdat ze Peden levend hadden willen vangen, groeven ze zijn ontzielde lichaam op en voerden het naar een galgenveld en begroeven het daar opnieuw. Deze begraafplaats is een van de meest indrukwekkende plaatsen in Schotland, want hier ligt het lichaam van Alexander Peden, meestal genoemd 'Peden de profeet'. Met het zingen van Psalm 17:3 en 4 beslootde heerVan 't Hul zijn indrukwekkende inleiding.

Na de pauze las mevrouw Van der Craats nog een toepasselijk gedicht over 'Gods trouwe zorg' en beantwoordde de heer Van 't Hul de vele aan hem gestelde vragen. Vervolgens maakte ds. Schreuder de opbrengst van de collecte bekend; na aftrek van de gemaakte kosten zal er ƒ 865, 30 worden overgemaakt aan de Commissie Vakantieweken Gehandicapten. Na het zingen van Psalm 18:1 en 9 besloot ds. C. A. van Dieren deze avond met gebed.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen