Een kleine kerk in een groot land

Brazilië is een religieus land. De Rooms-Katholieke Kerk heeft veel invloed en de Pinksterkerken groeien snel. Veel van de godsdienstigheid is echter vermengd met heidense invloeden zoals het spiritisme, het in contact treden met overledenen. Hier en daar kom je echter ook kleine kerken tegen waarmee we ons verwant voelen. Zo hebben we kennis gemaakt met het zendingswerk in de sloppenwijken van Curitiba waar ds. P. Unruh werkt. De eerste contacten met deze predikant zijn gelegd in het kader van de aktie 'Een wereld in nood'. Het was voor ons een bijzondere ervaring om mee te maken hoe een klein zendingskerkje in een grote stad functioneert. Tot een getuigenis! We hebben in Brazilië ook kennis gemaakt met een kleine presbyteriaanse kerk, de IPC. Over deze ontmoeting willen we iets vertellen.

Igreja Presbiteriana Conservadora do Brasil

In de omgeving van Sao Paulo, in het stadje Riacho Grande, werden we hartelijk verwelkomd doords. Alves dos Santos, rector van een theologische opleiding. We kregen een gastvrij onderdak in het seminarie waar jonge mensen opgeleid worden tot predikant, evangelist of zendeling. Dominee Alves behoort tot een kleine orthodoxe presbyteriaanse kerk, de Igreja Presbiteriana Conservadora do Brasil (IPC). De kerk is ontstaan in 1940 dooreen afsplitsing van een grote presbyteriaanse kerk. Directe aanleiding was het feit dat een theologisch student openlijk twijfel uitte aan de eeuwige straf voor de goddelozen. Bij het kerkelijk overleg hierover adviseerde een commissie deze student niet toe te laten tot het predikambt. De rector van de opleiding verzette zich daar tegen en omdat de kerk niet duidelijk stelling nam, trad een aantal predikanten en gemeenten uit het kerkverband.

Ook was er verschil van mening over de vrijmetselarij, een genootschap waaivan in Brazilië veel roomskatholieken, maar ook wel protestanten lid zijn. De vrijmetselarij is een secte waar verdraagzaamheid hoog in het vaandel staat. Men gaat er van uit dat ieder op z'n eigen wijze kan zalig worden. Deze geheime organisatie staat ver van de bijbelse boodschap van zonde en genade en verdraagt zich niet met de belijdenis van een presbyteriaanse kerk. In de grote presbyteriaanse kerk werd de vrijmetselarij niettemin oogluikend toegestaan. Maar de conservatieve presbyteriaanse kerk (IPC) wil onverkort vasthouden aan de Westminster Confessie en de 'five points of calvinism', vergelijkbaar met de hoofdpunten van de Dordtse Leerregels. Voorts wordt binnen de IPC benadrukt dat tot het wezen van de kerk behoort: de rechte prediking van GodsWoord, de zuivere bediening van de sacramenten en de uitoefening van de tucht.

Een kleine kerk

De Igreja Presbiteriana Conservadora telt ongeveer 45 gemeenten met zo'n 3200 leden en 1800 doopleden. Het is dus maar kleine kerk, die in grote delen van Brazilië totaal onbekend is. Er zijn ongeveer vijftig predikanten, de emeritus-predikanten meegeteld. Sommige predikanten hebben geen eigen gemeente, maar werken als zendeling of evangelist in een gebied waar nog geen geïnstitueerde gemeente is. Bijna de helft

van de predikanten wordt slechts gedeeltelijk door een gemeente onderhouden, omdatze te klein zijn. Het ontbrekende deel komt vanuit het kerkverband. De veelal kleine gemeenten brengen echt offers om het werk te ondersteunen. Daarbij komen dan nog de kosten voor de theologische opleiding en het zendingswerk waarin een flink aantal zendingswerkers werkzaam is.

En hoewel de kerk maar klein is, is toch sprake van een actief kerkelijk leven; er zijn vrouwen-en mannenverenigingen. Er zijn 43 verenigingen voor jongens en meisjes beneden de zestien jaar die samen ruim 650 leden tellen en er zijn 29 jeugdverenigingen voor+16 met circa 480 leden. Er leeft binnen de gemeenten van de IPC een sterk zendingsbewustzijn. Men ziet uit naar uitbreiding van het zendingswerk in gebieden waar het Woord van God niet gehoord wordt.

Blij in de verdrukking

Het was voor ons een bijzondere ervaring om in de steden Sao Paulo en Goiania ontmoetingen te hebben met de jongeren van de gemeenten. We willen daar graag iets oververtellen en je meenemen naar een jeugdbijeenkomst in Sao Paulo.

Het is zaterdagavond. Wij zijn uitgenodigd door de jeugdvereniging van een van de IPC-gemeenten in Sao Paulo. Als we bij de kerk aankomen, blijken er honderden jongeren aanwezig te zijn. Er is een brief gestuurd naar alle gemeenten in de regio Sao Paulo om te komen voor de ontmoeting met jongeren uit Holland. Maandenlang is uitgezien naar deze avond. En van heinde en verzijn ze gekomen! Nadat we verteld hebben wie we zijn en waar we vandaan komen, zingen we als groep een aantal psalmen en andere liederen. Natuurlijk besluiten we met een Portugees lied (de taal van de Brazilianen) dat we als groep ingestudeerd hebben. Het maakt op ons allen indruk als de Braziliaanse jongeren spontaan het derde couplet met ons meezingen. In verband met de bijbelstudie lezen we samen Handelingen 5:24-42 over de vervolging van de apostelen. Moeten wij ook lijden om Gods Naam? Is het moeilijk om christen te zijn? Eén van de jongeren gaat staan, en zegt: Ik heb al mijn vrienden verloren toen ik christen werd". Een jonge vrouw vertelt: Mijn roomskatholieke familie accepteert het niet dat ik protestant ben". Uit de reacties blijkt dat er vroeger meer vijandschap was. Door de sterke groei van de pinkstergemeenten is het haast 'mode' om christen te zijn. Veel christenen eren echter de mensen meer dan God, terwijl we Gode meer gehoorzaam moeten zijn (vers 29).

In Handelingen 5:41 lezen we dat de apostelen, ondanks het lijden om Zijn Naam toch verblijd waren. Hoe kan dat? Eén van onze Braziliaanse vrienden antwoordt: God geeft kracht dat lijden te ondergaan. En het lijden van deze tegenwoordige tijd is toch niet te vergelijken met de heerlijke toekomst die Gods kerk wacht!" Een ander vult aan: Het is beter om jarenlang met God te leven en vijandschap te ondervinden, dan zonder God te leven!"

Christen-zijn in het dagelijks leven

Uit de gesprekken met jongeren werd ons duidelijk dat de invloed van de samenleving op de jongeren van de kerk groot is. Als voorbeelden werden genoemd: de muziek, de televisie, kleding, zondagbesteding en het voetballen. Allemaal zaken waar de Braziliaanse samenleving mee doortrokken is. Belangrijke voetballers worden als (af)goden vereerd. En ook de kerkelijk jeugd is niet ongevoelig voor deze dingen. Toen we met één van de voorgangers spraken over de dagelijkse praktijk van het leven met de Heere, reageerde hij, beschaamd: „Daarzou wat van te zien moeten zijn, maar dat is niet altijd zo. Dit is een van de grote problemen van onze kerk. We leven in een land waar zoveel verkeerde invloeden zijn en waar satan zo machtig is".

Verschillende jeugdleiders stelden ons de vraag: „Hoe leer je de jongeren het christen-zijn gestalte te geven in het leven van elke dag? " De godsdienstige vorming van de jongeren is minimaal. Het bijbels onderwijs op de scholen mag alleen verzorgd worden door rooms-katholieke geestelijken. Vanwege het grote gebrek daaraan is er in veel gevallen geen godsdienstonderwijs meer op de scholen. Er rust dan ook een grote taak op de schouders van de ouders en van de kerk.

Gods Woord is het wapen...

We brachten tijdens onze reis nog een bezoek aan de gemeente van Goiania. Ook door deze gemeente werden we gastvrij ontvangen, 't Was ontroerend te merken met hoeveel liefde alles voor ons gedaan werd. Goiania ligt in een zendingsgebied. Er komen veel jonge mensen tot de gemeenten. Helaas vertrekken er ook regelmatig gemeenteleden naar een pinkstergemeente. De predikant van een gemeente in Goiania vertelde dat nog niet zo lang geleden een grote groep uit zijn gemeente vertrokken was naar een pinksterkerk. Ook hier kregen we vragen van jeugdleiders. Bijvoorbeeld: „Hoe wapen je de jonge mensen tegen de invloed van de pinksterbeweging? Hoe gaan jullie om met muziek en zang? Het ritme van eigentijdse muziek doet een appèl op jongeren. Wat kun je daar tegenover stellen? "

tegenover stellen? " Het is ons wel duidelijk geworden dat de gemeenten in Brazilië die vast willen houden aan Schrift en belijdenis ons gebed en ook onze bemoediging nodig hebben.

Een wereld in nood

Tijdens ons bezoek in Goiania was er nog een verrassend moment. We werden meegenomen naar de consistorie. Daar lag op een tafel een stapel Bijbels, die de kerkeraad zojuist ontvangen had van de Braziliaanse afdeling van het Trinitarian Bible Society in Sao Paulo,

Een geschenk uit Holland; betaald uit de opbrengst van de actie 'Een wereld in nood' die we als Jeugdbond enkele jaren geleden gehouden hebben. Zo mag het zaad van Gods Woord worden gestrooid in een groot land. En dat zal nooit te vergeefs zijn. De Heere zegt: Hetzal niet ledig tot Mij wederkeren, maar hetzal doen hetgeen Mij behaagt en hetzal voorspoedig zijn in hetgeen waartoe ik hetzende" Oesaja 55:11). En nog zendt de Heere verkondigers van deze zeer blijde boodschap. Ook in Brazilië. Laat het ons gebed zijn dat in dat grote land zondaren gebracht mogen worden tot het geloof in Jezus' Naam.

Kamerik/ Kapelle-Biezelinge J. H. Mauritz/Winy Knuist

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen