Homofilie in de tijd waarin wij leven

Blij ven we trouw aan de Bijbel?

Mijn leraar godsdienst was, meen ik, de eerste predikant die er een boekje over schreef (waarin hij zijn lezers probeerde wijs te maken dat zij de Bijbel altijd verkeerd begrepen hadden op dit punt).

Niet lang daarna vertelde een goede bekende van me dat hij 'zo' was. Toen werd homofilie voor mij een ingrijpend spanningspunt tussen wat God in Zijn Woord vraagt en hoe iemand zich voelt.

25 jaar later...

Nu, 25 jaar later, groeien mijn kinderen op in een maatschappij waarin homoseksualiteit in de meest letterlijke zin open en bloot gepresenteerd wordt: in tijdschriften, op radio en televisie, in het 06-circuit, op internationale computer-netwerken. Ambten in de kerk, trouwregisters, adoptiemogelijkheden, het dient alles open te staan, ongeacht iemands seksuele gerichtheid. Op het plein van de reformatorische basisschool behoort 'homo' tot het vocabulaire van stoerdoende jochies. (Misschien zijn er wel Daniëllezers die bij 'homofilie' alleen maar denken aan smerig gedoe dat zich via 06-lijnen verspreidt en waar je Aids van krijgt). Hoe dan ook, zouden er anno 1995 werkelijk lezers zijn die niet weten wat homofilie is? Zouden we ons dan wel vermoeien met overbodige bladvulling?

In welke context?

De dingen om ons heen bestaan niet op zichzelf. Zij komen voor in een context. Anders gezegd: dingen krijgen betekenis in het verband waarin zij voorkomen.

Neem bijvoorbeeld een olifant. Voor de inlander is dit dier een geliefd object om op te jagen en de ivoren slagtanden eivan te verkopen. In de ogen van de Nederlandse kinderen is hetzelfde dier een zeldzaam wordend verschijnsel in de natuur, dat via het Wereld Natuur Fonds zo goed mogelijk beschermd moet worden. Kijk, wat is een olifant eigenlijk? Een groot zoogdier met een slurf en flap-oren. Simpel. Punt uit. Nee dus. Niemand kan ontkennen dat de olifant een dier is met een dikke huid dat op vier logge poten staat. Desalniet-temin blijkt de betekenis van het begrip 'olifant' sterk af te hangen van hoe wij over een olifant hebben leren denken, als inlander of als Nederlander.

Ethische vraagstelling

Als wij over 'homofilie' nadenken, doen wij dat met het oog op de ethische vraagstelling: is homofilie goed of slecht? Mag het of mag het niet? Als iemand zou vragen: 'Is neger-zijn verkeerd of goed? ' zouden wij in de lach schieten. Je bént blank of je bént zwart. Dat is geen kwestie van zo doen, maar van zo zijn. Omdat je niets kunt doen aan je ras, is de vraag 'goed of kwaad? ' lachwekkend.

De manier waarop wij over een verschijnsel 'geschoold' worden, is dus medebepalend voor ons (ethisch) oordeel.

Homofilie wordt wel omschreven als een seksuele voorkeur. Daarin zou je kunnen beluisteren dat iemand ervoor kiest. Anderen beschrijven het als een aangeboren afwijking. Of als een ontwikkelingsstoornis. ]e hebt het of je hebt het niet. )e kunt er niet om heen, want vijf procent van de bevolking is 'zo'.

Welnu, overwegingen als 'je kunt er niets aan doen', of 'het is er alle eeuwen door steeds geweest', of vijf procent van de bevolking is 'zo', spelen, hoe dan ook, een rol in de ethische afweging.

Op één lijn met...

Wie hoererij ('prostitutie') veroordeelt en bij 'homofilie' de voorstelling heeft van Amsterdam - sauna, seks en aids - zal homofilie meteen de zonde van Sodom noemen. In dit geval terecht, overigens. Wie twee homofielen als goede vrienden jarenlang in trouw samen ziet wonen en ervan overtuigd is 'dat je nu eenmaal zo bent', zal wellicht geneigd zijn om homofilie weliswaar anders, maar zeker niet ontoelaatbaar te noemen.

Het is heel belangrijk dat we dit proces tussen kennis van het verschijnsel, maatschappelijke ontwikkeling en ethische beoordeling onderkennen. Wij staan daar immers middenin! En het peutert aan onze overtuiging dat de Bijbel homoseksualiteit afwijst.

Homofilie of homoseksualiteit

Aanvankelijk werd homofilie beschouwd als 'zo' dóen. En dat werd in de Bijbel verboden. Toen kwam het onderscheid tussen homofilie en homoseksualiteit. Homofilie duidt dan op het zich zo vóelen, homoseksualiteit op het in praktijk brengen. Vervolgens werd - terecht - onderscheid gemaakt tussen oprechte vriendschap en hoererij, tussen toegenegenheid en perverse prostitutie. En naarmate de overtuiging veld won dat homofilie een geaardheid zou zijn - je 'doet'geen neger, maar'bént' zwart - lieten theologen de Bijbel alleen spreken over Sodom en afgodenkultus, maar niet meer over trouwe vriendschap tussen mensen van hetzelfde geslacht; de rode draad in de Bijbel is immers de liefde, de trouw, het verbond?

Proef op de som...

Ooit werd een proef gedaan om te bewijzen hoe één persoon beïnvloed wordt door de mening van de massa en het (nare) gevoel datje alléén staat. Doordat de hele groep zei dat de stok die door die ene persoon op een halve meter lengte geschat was, toch duidelijk dertig centimeter was, ging die persoon wérkelijk geloven dat zijn goede schatting verkeerd was.

Bijbelse gegevens

Bij ethische vragen moeten wij ons steeds van twee dingen bewustzijn: wij kunnen vanuit het verleden een verkeerd begrip van bijbelteksten meegekregen hebben (hebben we de slavernij niet afgeschaft? ), maar evenzeer kunnen we zó door de tijdgeest beïnvloed zijn dat we daardoor de oude, vertrouwde en betrouwbare waarheid dreigen te verlaten. Naarmate we meer alléén komen te staan, is die laatstgenoemde verleiding groter. We staan alléén: met de afwijzing van 'mannenkleding' voor vrouwen, met de afwijzing van popmuziek, met de afwijzing van het regeerambt voor vrouwen in kerk en politiek, met de afwijzing van televisie, van samenwonen, van geslachtsgemeenschap voor het huwelijk, van praktisering van homofiele gevoelens.

Standpuntbepaling

Als er nu beweging in ons standpunt komt, is dat dan doordat we ons gevoel van alléén staan niet meer aanduiven? 'We moeten toch met de tijd mee? Dit is toch allang achterhaald? Het ligt toch veel genuanceerder? ' Of... of weten we ons ook door persoonlijk onderzoek van de Heilige Schrift overtuigd van ons belijden? Zijn we opnieuw teruggegaan naar het Woord, biddend om het licht van de Geest?

Al zóu homofilie - bij wijze van spreken!-erfelijk zijn, al zóu het bij 35 procent van de bevolking voorkomen, al zóu de wetgeving ons verbieden in het onderwijs aan onze kinderen homoseksueel gedrag af te wijzen... gaan we dan met de tijd mee, of blijven we de Schrift belijden het Woord van God te zijn?

Zonde... of niet?

Als we met onze toegenomen kennis van homofilie en met ons 'dieper inzicht' in de exegetische vraagstukken nog steeds niet ontkomen aan de slotsom dat het praktiseren van homofilie zonde is, blijven we als gemeente dan trouw aan het Woord, ondanks smalende blikken om ons heen?

Maar dan wel aan gehéél het Woord! Dus óók ten aanzien van de bejegening van onze naaste. Inklusief de homofiele naaste. Lees daarom ook de volgende twee bijdragen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen