‘Opwekking nu, een aktuele invulling’

Er wordt de laatste tijd veel gesproken en geschreven over het thema 'opwekking'. Opwekking wordt door het woordenboek van Van Dale onder andere omschreven als 'een beweging tot hernieuwde religieuze beleving'. Tevens wordt verwezen naar woorden als 'reveil' en 'rivival'.

De literatuur over dit onderwerp is erg omvangrijk geworden. Reeds vanaf de jaren '60 heeft dr. W. Aalders in vele publikaties min of meer op dit thema gewezen. Hij heeft aandacht willen vragen voor de nood van de kerk en de theologie in de huidige samenleving. Voorts kan gewezen worden op het boek van prof. dr. C. Graafland: 'Gereformeerden op zoek naar God' (Kampen, 1990) en het boek van drs. W. van Vlastuin: 'Opwekking' (Utrecht, 1991).

Er is een boekenreeks gestart door uitgeverij Groen in Leiden onder het motto: 'Opwekking, vroeger en nu'. In het engelse taalgebied is ook een overvloedige literatuur over dit onderwerp. Een man als dr. D. M. Lloyd Jones heeft indringend over dit thema geschreven en gesproken. Kennelijk brengt dit thema de gemoederen nogal in beweging.

Bij al deze aandacht voor dit onderwerp is een aantal vragen te stellen.

i. Waarom wordt er eigenlijk zoveel over de noodzaak van een opwekking gesproken?

De situatie in de samenleving (sekularisatie, materialisme, normvervaging, etc.) en de kerk (weinig werfkracht, weinig opgewekt geestelijk leven, sterke zuigkracht van het wereldse denken, etc.) is zorgelijk.

De samenleving is de laatste 25 jaar ingrijpend veranderd. De universele boodschap van de Schrift lijkt haar greep op de samenleving en haar invloed in de samenleving steeds meer te verliezen. Het christendom is een randverschijnsel geworden. De wetgeving rond euthanasie en diskriminatie bevestigen deze ontwikkeling.

De kerk vertoont een somber beeld. Het kerkbezoek is de laatste 20 jaar pijlsnel gedaald. De rechtzinnige, gereformeerde prediking is schaars geworden. De bijbelse prediking lijkt ook weinig beslag te leggen. Het wereldse denken heeft de kerkmensen in haar greep. Het profetisch getuigenis in de samenleving is zwak en vindt vrijwel geen weerklank. Het leven van de kerkmensen heeft geringe uitstraling en wordt gestempeld door een diepe geestelijke malaise. De zorgelijke omstandigheden van maatschappij, staat, kerk en samenleving verwekken de begeerte naar een opwekking.

2. Is een opwekking nodig? De zonde van land, volk en kerk neemt hand over hand toe. De zonde is een ernstige zaak. Verharding in de zonde is nog ernstiger. Dat is ernstig omdat God de zonde haat en straft. Hij straft de zonde met tijdelijke en eeuwige straffen. De lankmoedigheid van God neemt de straf niet weg. Op uitstel van de straf volgt bij God geen afstel. Slechts in de weg van waarachtige bekering en radikale omkeer is ontheffing van de straf op de zonde mogelijk. De grond voor deze verzoening is de genade Gods.

De zonden van land en volk zijn zeer groot. Daar zullen dus grote en ingrijpende straffen op volgen. De oordelen van God kunnen niet uitblijven. God zou ophouden God te zijn. Slechts een algehele en radikale bekering kan de dreigende oordelen Gods afwenden. Het voortbestaan van Nederland als natie is ten nauwste aan een dergelijke omkeer verbonden.

Zo bezien is een herleving van de christelijke religie onmisbaar. Het voortbestaan van Nederland als natie is ermee verbonden.

De zonden van de kerk zijn ook erg groot. Lauwheid, tweedracht en hoogmoed zijn volop aanwezig. Ook is het instituut van de kerk hopeloos verdeeld. Tevens wordt het gezag van het Woord van God en de gereformeerde belijdenis op allerlei wijze miskend en aan de kant gezet. Ook hier is dus een omkeer dringend noodzakelijk.

Het antwoord op de vraag naar een opwekking is dus bevestigend. Het ontwaken van kerk en samenleving is een zaak die begeerd mag worden. Daar mag naar worden uitgezien en daarom mag gebeden worden. Het bidden om een geestelijke verlevendiging is zelfs een eis van het Woord van God.

Toch past hier een kanttekening. Een opwekking is gave, geschenk en niet iets dat door mensen gemaakt kan worden. Er liggen hier grote gevaren. Onwillekeurig en veelal met de beste bedoelingen gaan we toch zelf aan de slag. Toegespitst op een zo begerenswaardige opwekking in de kerk merkt ds. G. H. Kersten in zijn catechismusverklaring op dat God in de eerste plaats Zijn eigen eer beoogd. De eer van God zal blinken in Zijn

barmhartigheid maar ook in Zijn rechtvaardigheid. „En zal de Heere te meer verheerlijkt worden in degenen, die verloren gaan, naarmate Hij door Zijn nu

Woord hun de weg des levens bekend maakte en het is de troost en blijdschap van Gods knechten dat de Heere verheerlijkt wordt zowel in degenen die verloren gaan, als in degenen, die worden. Al draagt de behouden prediking weinig vrucht; al worden onder de vervulling hunner bediening weinig of geen mensen bekeerd; al zouden ze met Jesaja moeten uitroepen: Wie heeft onze prediking geloofd, en aan wien is de arm des HEEREN geopenbaard? " (Jes. 53:1), het hindere hen niet in hun getrouwe arbeid, dewijl Paulus plantte en Apollos nat maakte, maar God de wasdom geeft. En die vrucht werkt God naar Zijn welbehagen tot Zijn verheerlijking.

Zo zijn zij slechts dienstknechten, om de last te volbrengen, hun door de Heere opgelegd en hij die plant en hij die natmaakt, beiden zijn niets. God met Zijn Woord, wat doet Hem behaagd en in de onvoorwaardelijke overgave aan dat welbehagen heeft de dienaar des Woords zijn blijdschap en moed en troost. Mist hij die overgave, dan loopt hij groot gevaar zelf mensen te bekeren en daarin zijn roem te stellen instêe dat God in hem verheerlijkt wordt", (cat. verkl. pag. 271).

Naar een opwekking mag worden uitgezien en verlangd maar voor ons doen en laten moet het geen beheersend uitgangspunt zijn. Getrouwheid, onvoorwaardelijke onderwerping aan het Woord van God en de eer van God zijn de beheersende motieven waar de Bijbel op wijst.

3. Komt er een opwekking? Is er verwachting en uitzicht op herleving in kerk en samenleving?

De geschiedenis van Jona te Ninevé en de geschiedenis van Gods Kerk geeft aan dat een opwekking mogelijk is. Bekering is nodig en ook mogelijk. Dat geldt voor landen, volken, kerken en mensen. Uit de Schrift en de historie zijn verschillende elementen op te sporen die samenhangen met een opwekking.

Doordenking van die elementen kan het begin van een antwoord zijn op de vraag of er ook daadwerkelijk een opwekking zal komen. Behoedzaamheid is hier echter wel geboden. Niet de mensen bepalen de loop van Gods kerk op aarde, maar het welbehagen van God.

Literatuur

1. Dr. W. Aalders: De grote ontsporing.

2. Prof. Dr. C. Graafland: Gereformeerden op zoek naar God.

3. Drs. W. van Vlastuin: Opwekking.

4. Dr. D. M. Lloyd Joncs: Toon mij uw heerlijkheid.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen