JBGG cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van JBGG te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van JBGG.

Bekijk het origineel

„Naar de kerk gaan is voor mij geen traditie, maar een eis van de Heere”

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

„Naar de kerk gaan is voor mij geen traditie, maar een eis van de Heere”

12 minuten leestijd

Op 20 december j.l. hadden we een vraaggesprek met een zestal jonge mensen over de waarde van de traditie voor jongeren. Annemarie de Jong, Corina Blankenstijn, Anja Kareis, Erik Olislagers (havo-5-leerlingen), Leendert van der Ham (Lerarenopleiding) en üion van Steensel (Agrarische Hogeschool) gaven hun mening over vragen met betrekking tot deze materie. Vooraf hadden zij een stencil met vragen gekregen met een korte omschrijving van wat traditie nu eigenlijk inhoudt. Van Dale geeft de volgende omschrijving:1. overlevering, mededeling van mond tot mond en van geslacht tot geslacht; 2. oude gewoonten van een (grote) groep mensen; 3. in het rechtswezen: vergave, overlevering. Die middag hebben we een paar vragen met elkaar nader bekeken en besproken. Dr. G. van der Hoek, rektor van 'De Driestar' te Gouda, geeft kommentaar op dit interview en voorziet een en ander van kanttekeningen, vanuit zijn praktijk als ambtsdrager en rektor.

Diskussiein ter view met jongeren over naar de kerk gaan en traditie

Is naar de kerk gaan een traditie voor jon of is het iets meer'.' Is het af te wijzen om uit traditie naar Gods huis te gaan?

Gorina: Hel is nooit af te wijzen om uit traditie naar de kerk te gaan.

Leendert: Het is voor mij geen traditie, maar een eis van de HttKt om naar Gods huis te gaan.

Anja: Je kunt aanvankelijk uit traditie met je ouders mee naar de kerk gaan. maar dit kan uitgroeien tot een behoefte.

Annemarie: Aan de ene kant uit traditie, je ouders gaan. dus jij gaat van kindsaf vanzelf ook mee. Maar aan de andere kant. naarmate je ouder wordt, ga je ook om echt wat te horen.

Dion: Ik vind het af te wijzen om uit traditie - dat is uewoonle - naar de kerk te gaan. Het moet voor mij een behoefte zijn.

Erik: Als je uit traditie gaat. kan het ook goed zijn. omdat het gezegend kan worden.

Dion: 'k Vind overigens dat je zeker naar de kerk moet gaan. ook al is het louter traditie. Het moet mijns inziens wel meer dan traditie worden.

Allen: We vinden traditie meer dan gewoonte. Een gewoonte komt uit jezelf. Een traditie komt van buitenaf en wordt je opgelegd of die neem je over.

Traditie met een hoofdletter wordt toch bepaald door wat God in Zijn Woord ons zegt en voorhoudt: ' 'Tradities die in onze kuituur bepaald zijn. zijn tradities met een klein letter.

Dion: Dat is onjuist taalgebruik. Tradities met een hoofdletter moeten wc geboden van God noemen. Daarmee zijn ze niet langer onderworpen aan ons oordeel.

Maar tradities met een kleine letter kannen in onze kult made status gekregen hebben van tradities met een hoofdletter. Ik herinner me een uitspraak van ds. P. I km koop op een gezinskamp: ..Gods wet is tot menselijke inzettingen gedegradeerd en menselijke inzettingen zijn tot Goddelijke wel verheven." We moeten wel weten, wat wc onder deze woorden (en hun inhoud) verstaan. Duidelijk is in ieder geval, dat jullie naar de kerk gaan een plicht, een gebod van God vinden en geen traditie van mensen zonder meer.

Vinden jullie tweemaal naar de kerk gaan een goede gewoonte.' Corina: Twee keer op een zondag naar de kerk gaan. vind ik een gewoonte, door mensen ingesteld.

Maar hoe zit het dan met het bidden van Daniël driemaal daags mei open vensiers naar Jeruzalem.'

Anja: Wat Daniël deed. kan als een gewoonte bij de Joden gezien worden.

Erik: Het is belangrijker hoe je naar de kerk gaat (uit behoefte) dan hoeveel keer je naar de kerk gaat.

Anja: Als je in de eerste dienst 'goed' gekerkt hebt. /ul je de tweede dienst niet zo gemakkelijk meer verzuimen. Het aantal keren wordt mede bepaald door de behoefte, die je zelf gevoelt.

Dion: Ik vind. dat dit niet helemaal juist is. Er kan ook een bepaalde vorm van verzadiging optreden. Daarbij denk ik in het bijzonder aan de diensten (drie keer) op bid-en dankdagen.

Toch dienen deze drie diensten in de eerste plaats om iedereen (vader, moeder, kinderen) minstens twee keer in de gelegenheid le stellen om de diensten bij te wonen. En wat de twee diensten op zondag betreft, daar is onze Heide/berger niet onduidelijk over: ..naarstiglijk lot cle gemeente Gods kome. om Gods Woord te horen ". De sabbat/ zondag is juist apart gezet om op deze dag in het bijzonder bezig te zijn met de dingen van Gods Koninkrijk. Mijns inziens geen traditie, maar een instelling Gods.

Hoe denk je in dit verband over catechisatie en verenigingswerk.' Corina: Catechisatie is verplicht, de JeV niet. Ik zou het verkeerd vinden om door mijn ouders verplicht te worden om naar de JeV te gaan.

Anja: Kerk en catechisatie zijn eenrichtingsverkeer. Op de JeV is er sprake van een dialoog.

Annemarie: Op tic JeV leer je naar eikaars mening luisteren en die respekteren. Je leert bovendien je eigen mening vormen tegenover andersdenkenden.

Erik: Ik kan dat beamen, de JeV is een goede oefenschool.

in Rutli 4:16 lezen uc van Naomi, dat zij her kind (Obed) nam. en zette hel op haar schooi, en werd zijn voedster. We zien hier drie elementen: anvaarden, beschermen en verzorgen.

De kerk lieeft in zekere zin deze drie zaken ook: aanvaarden (bij de doop), beschermen (tegen dwalingen) en verzorgen (door catechisatie, het jeugdwerk, huisbezoek en natuurlijk dooide prediking).

Corina: Ik vind catechisatie een waardevoller traditie: belangrijker dan dc JeV.

Anja: Ik onderschrijf dat: op de catechisatie worden zaken verduidelijkt, die in de prediking niet voldoende duidelijk begrepen worden.

Annemarie: Maar op de catechisatie is meestal sprake van eenrichtingsverkeer, terwijl je op de JeV met elkaar in gesprek kunt komen. Dat mis ik weieens op catechisatie. Maar ik heb inhoudelijk niets tegen op de catechisatie, dit is mijn persoonlijke ervaring met beide.

Dion: Achteraf vind ik het nuttig, dat ik destijds door m'n ouders verplicht werd om naar catechisatie te gaan. anders was ik nu 'nergens meer geweest'. Nu pas ervaar ik. dat het zeer nuttig is geweest.

Jullie denken niet alle zes eender over de verhouding catechisatie-JeV. waarschijnlijk speelt de plaatselijke situatie en persoonlijke ervaring een grote rol.

De een heeft positiviere mei betrekking tol het ervaring jeugdwerk, de ander kon op catechisatie zijn/haar vragen kwijl. Daarnaast is er op de vereniging natuurlijk meetruimte voor ontmoeting.

Vinden jullie de duur van de preek ook traditioneel bepaald.'

Moet een kerkdienst anderhalf uur duren.' Wat denk je van de uitspraak van wijlen ds. G. II. Kersten: .. Wanneer een predikant (of student) liet de gemeente in anderhalf uur niet kan zeggen, dan lukt het ook niet in twee uur”?

Erik: Het maakt in feite helemaal niet uit hoelang een preek duurt.

Annemarie: Hen dominee kan best de ene keer meer dan anderhalfuur nodig hebben en de andere keer minder.

Anja: Waar ik wel moeite mee heb. dat een dominee de anderhalf uur vol wil 'preken', terwijl de preek eigenlijk af is. waardoor hij in herhaling valt en de kracht van de boodschap verloren gaat.

Annemarie: Een predikant kan het beste de preek beëindigen, als hij 'klaar' is. ongeacht de tijd. De anderhalf uur-dienst is voor mij traditioneel bepaald.

Anderen: De tijdsfaktor is voor ons iets. dat niet terug te voeren is tot de Bijbel.

Is hij ons de eredienst (liturgie) ook bepaald door tradities (voorlezen door ouderling/ diaken, bepaalde volgorde, tussenzang, koliekteren)'.'

Erik: In elk gevat is er sprake van een goede traditie om orde in de dienst te bevorderen en te bewaren. We spreken toch van orde van dienst.

Vinden jullie, dal hei lezen van de Wei moet gebeuren? Corina: Ik vind het niet juist, wanneer de Wet niet gelezen wordt, zoals in sommige kerken wel gebeurt.

Anja: Daar ben ik het mee eens. 'k Vind zelfs, dat de Wet aan het begin van de dienst gelezen moet worden, om dc mens bij zijn zonden te bepalen, voor de preek wordt gehouden. Het is ccn waardevolle traditie. Wel vraag ik me af. waarom "s avonds alleen dc apostolische geloofsbelijdenis gelezen wordt en bijvoorbeeld niet ccn artikel uit dc N.G.B.?

Dion: In sommige kerken gebeurt dat wel op bid-en dankdagen of op bijzondere feestdagen. Dan wijken wc wel af van die traditie en wordt een ander belijdenisgeschrift gelezen.

Dai hangt samen met het universele karakter van de A poslo I isel i e Geloofsbel ij dei i is. De andere belijdenisgeschriften zijn polemisch van aard (tegen bepaalde dwalingen geschreven).

Erik: Ik vind het zelfs traditioneel bepaald, of een ouderling, diaken of predikant dc Wet en het schriftgedeelte leest.

Corina: Huther heeft eens gezegd, dat met het zingen de duivel kan worden uitgebannen. In ieder geval is het voor mij een zeer waardevolle traditie.

’t Kan zelfs gebeuren, datje aan de Psalmen al kunt zien. welke tekst de predikant zal nemen voor zijn overdenking. Psalmen hebben dus wel degelijk een funklie in de eredienst, die verder strekt dan een goede traditie.

Dion: De liturgie in haar uiterste soberheid is toch wel .••een reaktie van de reformatie •.op de praktijk in de Rooms-Katholieke kerk. volgens mij. Ik vind de liturgie op sommige punten weleens wat te sober. Waarom zou er niet meer gezongen kunnen worden, bijvoorbeeld gezangen? Het beperken van onze kerkzang lol de psalmbundel is ook traditioneel bepaald. In onze Canadese en Amerikaanse kerken is er volgens mij een veel grotere liederenbundel in gebruik, hel zogenaamde Psalter.

Anja: Als je vanuil dc behoefte van het hart zingt - en zo hoort het toch - is het zingen van Psalmen niet zomaar als een traditie te bestempelen, dacht ik.

Dion: We moeten in de liturgie wat soepeler zijn en de dominee meer vrijheid geven bij het bepalen van de inhoud.

Toch is hel gevaar van alternatieve liturgieën niet denkbeeldig: we hebben daar diverse voorbeelden van bij andere kerkgenootschappen. De aanpassing van de liturgie heeft niet blijvend voor meer mensen in de kerk gezorgd, integendeel. Waar de liturgie nog sober is en de prediking eentraai slaat, is de opkomst nog steeds vrij hoog. juist ook onder jongeren.

Dion: Het gaal mij er om. dat we moeten voorkomen om het oude en vertrouwde op een voetstuk te zetten, omdat het altijd zo geweest is.

De anderen onderschrijven deze gedachte.

Dion: Een ander punt in dc eredienst vind ik het staan van mannen onder het grote gebed (op zich goed). Maar waarom niet iedereen? Dil is inconsequent.

Leenden: Het staan van de mannen tijdens het gebed wordt in Gods Woord voorgesch reven.

Anja: Indien mogelijk. moeten mijns inziens alle mannen onder het gebed gaan staan.

Corina: Voor mij hebben alle elementen in een kerkdienst waarde voor de totale eredienst. Je moet het als geheel zo nemen en er niet iets speciaals uitlichten.

Wat zou kerkverlating met traditie te maken kunnen hebben. Zien jullie verband lussen deze twee grootheden.'

Anja: Jongeren zoeken naar vastheid, waarop zij kunnen vertrouwen. Missen zij die vastheid, dan kan dil leiden tot kerkverlating.

Corina: Voor een gemeente is verbondenheid aan elkaar belangrijk. Dus met elkaar meeleven. Een heleboel mensen leven langs elkaar heen. Men weet niet van elkaar wat er precies aan de hand is.

We raken wel even van ons 'echte' onderwerp af. maar praten jullie maar verder. Probeer wel kerkverlating in relatie te zien met traditie.

Dion: Wc kunnen van minder traditioneel bepaalde kerken wel wat leren (zij van ons overigens ook). We moeten ons meer bezinnen op het 'waarom' van onze tradities. Wat zit er achter.

wat is het doel? ! Jongeren verlaten de kerk omdat ze zich niet meer aangesproken voelen ten aanzien van de zaken, waarmee zij zitten. De dominee spreekt vaak over de hoofden van de jongeren heen.

Anja: Maar dan vraag ik me af. of de jongeren dan nog wel uit behoefte luisteren. Als je bijvoorbeeld ziet. dat anderen wel zegen verkrijgen onder de prediking, zoals bij het Heilig Avondmaal kan worden waargenomen, moet je de oorzaak eerst bij jezelf zoeken, als je geen zegen ontvangt. Ik ben het wel met je eens. dat het taalgebruik in een preek ook wcleens een oorzaak kan zijn. waarom jongeren de preek niet helemaal begrijpen.

Corina: Ik denk. dat de oorzaak van kerkverlating niet perse te maken hoeft te hebben met het niet meer geloven in God ol iets dergelijks, maar dat ook allerlei nevenoorzaken een rol kunnen spelen.

Anja: Als iemand in de eigen kerk geen antwoord meer krijgt op de vraag hoe men bekeerd moet worden, zal men naar een andere kerk gaan. Je laat je keus toch niet bepalen door uiterlijke dingen, maar veelmeer door wezenlijke zaken? !

Annemarie: Als we de preek niet begrijpen, of iets in de preek missen, moeten we naar de dominee of de kerkeraad gaan (of op huisbezoek). Ik weet zeker, dat de dominee, dc ouderling of de diaken hierop in zal gaan.

Dion: Toch denk ik. dat uiterlijke dingen van invloed zijn op hel verlaten van de kerk. zeker door jongeren. We moeten daarom minder strak vasthouden aan bepaalde uiterlijke dingen.

Anja: Ik denk. dat mensen de kerk verlaten, doordat men van het Woord vervreemdt.

Dion: Zowel in de preek, als bij de gekozen catechisatiemei h ode komt de bekering vaak over als een systeem. Daarom pleit ik voor een eigentijdse catechisatiemethode.

Een meiliode is altijd ondergeschikt aan de catechiseermeester. Hij catechiseert en maakt daarbij gebruik van een methode. Een methode mag nooit overheersen. En.... bekering is niet gebonden aan een bepaalde wijze van catechiseren. Dat is Gods werk.

Dion: Dat erken ik. wanneer er een eigentijdse methode is. waarom wordt die dan niet gebruikt?

Annemarie: Uit ervaring weet ik. dal er niet zoveel verschil is tussen de verschillende methodes. Of er nu uit de een of de ander gecatechiseerd werd. maakt niet uil. Wel degene, die catechisatie geeft.

Jougelui, tenslotte iets over huisbezoek, als een goede traditie. Vinden jullie dat wel een goede traditie '

Corina: Ik vind hel erg belangrijk, omdat de kerkeraad moet weten, wat er onder de mensen leeft.

Annemarie: Toch wordt er wel eens teveel op dezelfde zaken ingegaan.

Anja: Ik vind. dat de oorzaak bij de mensen zelf ligt. omdat zij nauwelijks een aktieve bijdrage leveren aan een goed huisbezoek. Jij moet je vragen en problemen aan de ambtsdragers voorleggen.

Corina: Ja. maar jongeren zien dikwijls tegen het huisbezoek op. omdat ze er niet goed raad mee weten.

Dion: Huisbezoek is heel goed. maar de funktie van huisbezoek is onderzoek en gesprek. Niel het houden van een preek.

Leenden: Maar het kan nuttig zijn. dat ouderlingen op huisbezoek iels uil hun eigen leven vertellen. Dal kan jaloers maken.

Jullie hartelijk bedankt voor je bijdrage en we hopen en bidden, dat ook deze zaken jullie niel onberoerd zullen laten. Het gaai tenslotte niet om de traditie van mensen, maar om het eettwigblijvend Woord van God. dat ook in 1992 nog hoogst aktueel is. omdat liet nooit veroudert.

H. I. Ambacht.

A. Verhoeven

B. S. van Groningen

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 31 januari 1992

Daniel | 32 Pagina's

„Naar de kerk gaan is voor mij geen traditie, maar een eis van de Heere”

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 31 januari 1992

Daniel | 32 Pagina's