Principiële voorlichting over moderne literatuur

Doelgroep

Hel hoek is in de eerste plaats bedoeld voor leerlingen uit de bovenbouw van havo en vwo. Daarnaast hopen de schrijvers dal ook ouders van genoemde leerlingen dil boek gaan lezen, zodat zij hun kinderen lot steun kunnen zijn bij hel lezen van moderne literatuur. In het boek worden de jongeren overigens niet zelf aangesproken. Als jongere zul je je hier en daar behoorlijk moeten inspannen om de draad van het betoog Ie kunnen volgen. Deze inspanning wordt ruimschoots beloond, want de schrijvers zijn er mijns inziens heel goed in geslaagd een dwarsdoorsnee Ie geven van de moderne literatuur.

Inhoud

Op goede gronden laten Bregman en Schipper de moderne literatuur beginnen bij Vlultaluli. die zijn christelijke opvoeding hartgrondig verwierp. Zijn tijdgenoot, de Duitse filosoof Friedrieeh Nietzsche. verklaarde God dood. Hel christendom was in zijn ogen verachtelijk. In vijl" hoofdstukken worden de stromingen in de moderne literatuur helder en overzichtelijk behandeld. Geboeid las ik hoe ze bijvoorbeeld hel egocentrische klimaat in de literatuur van de jaren tachtig aantonen in hel boek 'Havinck' van Marja Brouwers. Zetle men zich in de jaren zeslig en zeventig sterk af tegen God en godsdienst, in de jaren tachtig is God in de moderne literaiuur (en op nagenoeg alle levensterreinen) de grote afwezige. De motieven uil de jaren tachtig, zoals drank, seks. ontrouw en overspel, feminisme en zelfdoding worden in dil boek nadrukkelijk beschreven.

Standpuntbepaling

Bregman en Schipper laten in dil boek de zondige geaardheid van de mens zwaar wegen. Daarom konkluderen ze dat we ons zieleleven ernstig beschadigen bij hel lezen van godslasterlijke en zinneprikkelende literatuur. Bij de vraag in hoeverre we ons moeten/mogen inlaten met moderne literatuur gaan ze te rade bij Gods Woord. Niet de esthetiek (de stijl, kompositie en de beeldende vorming) is bepalend, maar de ethiek (de inhoud, de boodschap). Boeken, hoe knap ook geschreven, die erotische genoegens opwekken of die (ver)leiden lol innerlijke vertwijfeling jegens God en Zijn Woord wijzen ze radikaal af. Voor sommigen - waaronder ook reformatorische kollega's - te radikaal. Ikzelf waardeer dit duidelijke slandpunl.

De leer van de gemene gralie (de wereld ingaan met een brede kuituuropdracht) van A. Kuyper en k.. Schilder sluipt ook onze kring binnen. Daartegenover willen Bregman en Schipper graag Calvijn volgen, die spreekt over de vreemdelingschap, de pelgrimage van de christen. Inderdaad moetje bij deze opvatting veel boeken van moderne auleurs dichilaten. Misschien heb je het gevoel dal we. door zo'n houding aan ie nemen, kiekeboe spelen. Je moei toch weten hoe onze gcsekulariseerde samenleving in elkaar steekl. bn juist literatuur geefi bij uitstek weer wal er zoal loos is. Moderne literatuur is dikwijls een krachtig protest tegen de onmenselijkheid in de samenleving. Meedogenloos worden misstanden aan de kaak gesteld. Dit mag waar zijn, maar geeft je nou geen v rijbrief voor hel grijpen naar schunnige en zedeloze romans. De schrijvers wijzen erop dat de moderne auteur dikwijls maar een halve waarheid brengt. Hij beschrijft via zijn hoofdpersonen ingrijpend wal er mis is. maar hij draag! geen oplossing aan. F.n zo hij er al naar zoekt, dan blijft hij steken in een beetje medemenselijkheid. waar hij zelf eigenlijk niet meer in gelooft. Dat Christus de Iïnige is Die in de troosteloosheid van ons menselijk beslaan kan uitredden, zoeken we vergeefs bij de meeste moderne auteurs. Gelukkig zijn er enkelen (onder andere B. Nijenhuis) die wel naar Boven wijzen.

Beweren Bregman en Schipper met dit boek dal je moderne literatuur hel beste maar ongelezen kunt laten? Zover gaan ze niet. Midden in de wereld staand, kan het nuttig zijn gekonfronleerd Ie worden met die wereld. Ga cellier nooii zo n konfrontatie aan zonder de Bijbel als leidraad.

Je hebt het al begrepen, ik ben blij met de verschijning van dil boek. Ouders, studenten en leerlingen wil ik graag aanraden deze principieel doordachte uitgave aan le schaffen. Van een aantal besproken werken krijg je nog een goed uittreksel op de koop toe.

N.a.t. C. Bregman en drs. .1. Schipper, Moderne literatuur gewikt en gewogen. Ken kritische analyse. Den Hertog, Houten. 1990; 168 blz., prijs ƒ 19.50.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen