boeken

Toen de VPRO op 1 maart 1987 het geruchtmakende tvprogramma ..Beter dan God" de ether in stuurde, konden veel kijkers hun ogen en oren niet geloven. Centraal in het programma stond de genetische manipulatie. Journalist Wim Kaiser zette als het ware de deur van het wetenschappelijk laboratorium op een kier en liet de kijkers een blik naar binneti werpen. Tegelijk interviewde hij deskundigen over de gevolgen \an het genetisch onderzoek. Dn G00ren. specialist op het gebied van onvruchtbaarheid, schetste de toekomstige samenleving zo: ..Een uniforme samenleving met alleen maar gewenste mensen. Met mensen tussen dc 1.70 en 1.85 meter. 10 s van boven dc 120. bepaalde schoonheidsidealen. Wie zou dat niet wensen voor zijn kind. Ik praat mensen hier niets mee aan. maar ik denk wel dat het praktijk wordt." Een verschrikkelijk beeld. Geen wonder dat dit programma Nederland schokte. In de tijd na 1 maart is er heel wat over dit onderwer]-) geschreven. Ook in onze kringen. Onder andere door dr. R. Seldcnrijk. Behalve enkele losse artikelen schreef hij ook een boek over genetische manipulatie: ..Cjcnetische techniek en christelijke ethiek: sleutelen aan de erfelijkheid in de gezondheidszorg en landbouw". Kort geleden werd dil boek uitücizcven.

Zoals de ondertitel van het bock al aangeeft, behandelt .'•vSeldenrijk in zijn boek niet /alleen de genetische manipulatie bij mensen maar ook in de landbouw. Daarbij vat hij de landbouw in de breedst mogelijke zin op. dus in veeteelt, tuinbouw, bosbouw en akkerbouw.

Het boek is verdeeld in twee delen. In het eerste deel worden de genetische technieken en de ontwikkeling ervan beschreven. In het j andere deel geeft Seldcnrijk een ethische beoordeling van de genetische technieken zoals ze nu worden uitgej voerd en zoals ze ons in de toekomst waarschijnlijk slaan le wachten. In beide delen wordt de stof in korte hoofdstukken behandeld, leder hoofdstuk wordt afgesloten met een korte samenvatting. Wanneer je later weer eens iets over dit onderwerp wilt naslaan, kun je gebruik maken van de zaken-en personenregister achterin het boek.

De erfelijkheidsleer, cn daar gaat het voornamelijk otn bij genetische manipulatie, is geen gemakkelijk onderwerp om uit te leggen. Toch is hel Seldcnrijk gelukt de moeilijke materie van chromosomen. DNA en genen begrijpbaar uit de doeken te doen. Met de nodige fantasie schildert hij de bouwstenen van onze erfelijkheid door gebruik le maken van woorden als ritssluiting, wenteltrap en vure-en eikenhouten sporten. De basis van onze erfelijke eigenschappen, dc gcnclische code omschrijft hij als ..dc blauwdruk, dc software, het programma voor hel gehele organistne". Duidelijker kan niet.

Op dezelfde manier worden ook de genetische lechnieken. en erfelijke ziekten behandeld. Tevens gaat de schrijver in het eerste deel in op KI. het gebruik van hormonenpreparaten bij vee. het ontstaan van menselijk leven en hel prenatale onderzoek (het ..bekijken" van het ongeboren kind).

Normen en waarden

In hel tweede deel gaat Seldcnrijk dieper in op dc mogelijkheden die de genetische tecbnieken scheppen. Om die tnogelijk heden te beoordelen, wijdt hij ook een paar hoofdstukken aan clhiek in meer algemene zin cn kijkt hij wal dc Bijbel zegt over de mens en de schepping. Seldcnrijk ziet naast de vele gevaren aan de genetische technieken ook voordelen. Zo zegt hij dal een gentherapie, die bijvoorbeeld een defekt in het beenmerg wil herstellen, een verantwoord alternatief is VOOr been tnergtransp 1 anta ties. De therapie moet dan wel zo min mogelijk gevaren opleveren.

De grens voor het toelaatbare van genetische manipulatie bij mensen is volgens dc schrijver de menselijke identiteit. Aan organen die te maken hebben met het eigen van de mens (zoals de hersenen en geslacht.sccllen) mag niet gemanipuleerd worden. ..Wie de identiteit van de mens verandert, vergrijpt zich aan het beeld van God", aldus Seldcnrijk. Elet boek van dr. Seldcnrijk is zondermeer een aanwinst in de Kompasserie. Het moeilijke onderwerp van de genetische tnanipulatie wordt eenvoudig en helder behandeld. zonder het probleem zelf tc vereenvoudigen. Daarbij beoordeelt Seldcnrijk dc genetische lechnieken doordacht en met veel argumenten. Van harte aanbevolen voor iedereen die zich in dil onderwerp wil verdiepen. En wie wil dai niet? Het gaat ons tenslotte allemaal aan. Is het niet nu. dan straks wel.

Dr. R. Seldcnrijk: Genetisch technieken en christelijke ethiek; sleutelen aan erfelijkheid in «iczondheidszorj» en landbouw" (Kompas.serie deel 5). Paperback. 144 pag. Den Hertog. Houten, 1988.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen