Da Costa en zijn bijbellezingen

Isaac da Costa is in onze dagen bijna vergeten. Zijn naam prijkt hier en daar nog op een schoolgebouw en de opmerkzame lezer in reformatorische kring treft in kerk-of gezinsblad zo nu en dan een gedicht aan van zijn hand. Ik ben echter bang dat veel jongeren (en ouderen) de naam Da Costa nauwelijks een plaats kunnen geven in onze vaderlandse kerkgeschiedenis. En dat is erg jammer. De christen-jood Isaac da Costa, - die zo'n belangrijke plaats heeft ingenomen binnen het vaderlandse Reveil, heeft ons ook vandaag nog iets te zeggen. Da Costa (1798-1860) was een veelzijdig man die van God rijke gaven kreeg. Op 22-jarige leeftijd kwam deze zoon van het Joodse volk tot het geloof in de Christus der Schriften. Hij vertelt er zelfvan: In het jaar 1820 onderhielden wij ons, Bilderdijk en ik, zeer ernstig over Goddelijke zaken en waarheden. In de loop van ons gesprek zei Bilderdijk tot mij: e oude Joden hebben een meervoud van personen in de onuitsprekelijke eenheid van God erkend. God, Zichzelven ziende, Zichzelven beschouwende (...) bracht van eeuwigheid af Zijn Zoon voort. Deze Zoon is dezelfde, welke de Christenen in de persoon van Jezus Christus, de Gekruisigde, aanbidden." Da Costa vervolgt dan: Nu werden mijn ogen door de eerste stralen van het nieuwe licht beschenen. Ik begon in het Nieuwe Testament te lezen. Ik las de onuitsprekelijk gezegende woorden: n den beginne was het Woord, en het Woord was bij God, en het Woord was God (Joh. 1 : 1-14). Ook maakte een gevoel van afschuw van de zonde zich van mij meester, van de zonde om welker wil de Heiland zelf in het vlees was verschenen en de kruisdood had geleden." De 'Jood Da Costa werd door genade een christen, een aanbidder van Christus, de Gekruisigde. Hij dicht er van:

„Mijn Redder, mijn Goël, mijn Zondenvernieler,

Mijn Meester, mijn Heiland, mijn Heer en mijn God,

Mijn Onheilverwinnaar, mijn Levensbezieler!

Gezegend, geheiligd, beslist is mijn lot." Da Costa ziet het ook als zijn roeping om te waarschuwen tegen de geest van de tijd. In 1823 verschijnt het boekje „Bezwaren tegen de geest der eeuw", dat veel verzet oproept. Toch laat Da Costa zich daardoor niet afschrikken. In verschillende publikaties en in

zijn gedichten komt hij op voor de echtheid en de onfeilbaarheid van de Schrift. Hij heeft de Schriften lief gekregen. Daarvan getuigen wel in hetbyzonder de bijbellezingen die Da Costa jaren achtereen zondagsavonds in zijn huis heeft gehouden. Aandachtig luisterden de aanwezigen, rijken en armen, geleerden en eenvoudigen naar de indringende stem van de kleine joodse man. Een dankbaar toehoorder was wel I. F. Schimsheimer, een boekhouder die, als hij thuiskwam, het gehoorde opschreef. En zo zijn Da Costa's bijbellezingen bewaard gebleven. Ook voor ons. Van Isaac da Costa's bijbellezingen uit het Oude Testament verschijnt nu zelfs een driedelige heruitgave. Uit de reeds verschenen delen blijkt dat Da Costa uit een aantal hoofdstukken de belangrijkste teksten uitwerkt. De „Bijbellezingen" zijn dus geen doorlopende bijbelverklaring, maar meer een parafrase van gekozen schriftgedeelten.

De uitleg van de bijbelgedeelten is helder en steeds weer trof mij de heenwijzing naar Christus en de nadruk die Da Costa legt op de geestelijke betekenis van het Oude Testament. Dankzij de duidelijke inhoudsopgave kan de lezer gemakkelijk overzien welke bijbelgedeelten behandeld worden. De „Bijbellezingen" kunnen voor persoonlijk gebruik (en bij de voorbereiding voor een bijbelse inleiding of bijbelstudie) hun waarde hebben. Bovenal hoop ik dat ook vandaag deze bijbellezingen voor jongeren en ouderen tot zegen mogen zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen