Over wel trouwen en niet samenwonen
Ongetwijfeld heb je wel gehoord van de geruchtmakende Margriet-brochure „Over trouwen en samenwonen". Met overheidssubsidie is dit „boekje voor mensen die hun leven met een ander delen" aan de gemeentebesturen ter verspreiding aangeboden. Terecht tekenden christenpolitici daar protest tegen aan. Immers de heilzame geboden van Gods Wet worden hier met voeten getreden. Dit komt o.a. hierin tot uiting dat trouwen en samenwonen zonder meer op één lijn gesteld worden. Helaas komen we in onze maatschappij steeds meer met dit verschijnsel in aanraking. Je hoort het op je werk van je kollega's, je ziet het bij je in de straat, je leest er over in de krant......
Misschien vraag je je wel eens af, watje hier nu tegen kunt inbrengen. Daarvoor moetje de argumenten voor het samenwonen kennen en ook een bijbels antwoord kunnen formuleren. Dit artikel wil je hierbij helpen.
Huwelijk en sexualiteit
Een van de eerste vragen die je bij dit onderwerp kunt stellen, is die naar de verhouding tussen huwelijk en sexualiteit. Bij samenwonen worden die twee immers geheel losgekoppeld. Je bent er niet klaar mee het tegenovergestelde te poneren, namelijk dat huwelijk en sexualiteit helemaal bij elkaar horen. Ongetwijfeld zal de een of ander je dan tegenwerpen dat de verlangens die je tot een huwelijk doen geraken ook tot het gebied van de sexualiteit behoren en die zijn er immers vóór het huwelijk. De vraag dringt zich dan aan ons op welk gedeelte van de sexuele beleving tot het huwelijk beperkt dient te worden. Laten we om te beginnen naar het Woord van de Heere luisteren. „Daarom zal de man zijn vader en zijn moeder verlaten en zijn vrouw aankleven; en zij zullen tot één vlees zijn". Luther heeft eens over de en Bijbel gezegd datje brieven van koningen drie keer moet lezen. Hij bedoelde daarmee in het bijzonder de bekende tekst uit Markus 10 : 7 en 8. De geciteerde tekst komt letterlijk drie keer in de Bijbel voor. Dat wijst duidelijk op het grote belang van dit schriftgegeven. Let bij deze tekst ook eens goed op de volgorde van de onderdelen: erst vader en moeder verlaten, dan zijn vrouw aanhangen (dat wil zeggen een hechte totale gemeenschap gaan vormen) en tenslotte tot één vlees zijn (weer die totale gemeenschap, maar nu met een extra aksent op de lichamelijke eenheid).
Dit gegeven van de lichamelijke eenheid van man en vrouw binnen de totale (huwelijks)gemeenschap kom je door heel de Bijbel tegen. In de israëlitische wetgeving o.a. in Exodus 22. Daar wordt de man die een meisje verleidt, verplicht om, als de vader een huwelijk weigert, toch als straf de bruidsschat te betalen. Het Nieuwe Testament spreekt in dezelfde geest. Met name in 1 Kor. 6 en 7 wordt gewaarschuwd voor sexuele relaties buiten het huwelijk. De ernst van deze zonden wordt door de apostel Paulus duidelijk aangetoond door een vergelijking te maken met andere zonden, namelijk met die zonden die buiten het lichaam geschieden.
En een proefhuwelijk dan?
Mogelijk zegt iemand: „Ik begrijp wel dat samenwonen zonder getrouwd te zijn eigenlijk niet goed is, maar als je nu alleen maar voorlopig samenwoont en je echt van plan bent na enige tijd te gaan trouwen? " Wie eerlijk tegenover Gods Woord wil staan, moet erkennen dat het voorgaande ook in dat geval volledig van kracht is.
Er zijn echter ook nog wel enkele andere argumenten te noemen. Je kent ongetwijfeld de begrippen „liefde" en „trouw".... Deze zijn nauw aan elkaar verwant. We zouden „trouw" zelfs kunnen definiëren als „liefde op langere termijn". Als je gaat samenleven, haal je deze zaken echter uit elkaar. Je bouwt althans de mogelijkheid in om dat te doen. Wat is het eigenlijk voor een liefde die trouw niet wil aanvaarden? Bij de Heere God is dat gelukkig zo niet. Dezelfde God Die liefde is, is ook de God die trouwe houdt in der eeuwigheid. En wat moet het christen-zijn anders zijn dan navolging van God in Christus door het geloof?
Nog een ander punt kan hier genoemd worden. Sommigen bepleiten een proefhuwelijk om risiko's uit te sluiten. Je moet elkaar immers geheel en al leren kennen voor je een definitief huwelijkskontrakt sluit? Kijk maar naar de vele echtscheidingen die tegenwoordig vóórkomen. Een aantal daarvan kan dan misschien voorkómen worden, zo wordt wel gezegd. In bijna dezelfde sfeer ligt het als een jongen van een meisje als bewijs van haar liefde sexueel verkeer eist. In dat geval is in ieder geval één ding duidelijk: de desbetreffende jongen weet nog niet wat liefde is, althans hij heeft die totaal niet. Liefde, echte liefde dan, is niet in de eerste plaats eisend, maar gevend van aard. En wat het niet willen dragen van risiko’s in het leven betreft, getuigt dat niet van onvolwassenheid? Ook op andere terreinen draagt men immers wel risiko's. Trouwens ook in dit opzicht weet een christen van een uitnemender weg dan de wereld. Je begrijpt hopelijk wat daarmee bedoeld wordt. Als het hart voor elkaar opengaat, onstaat daar de ruimte voor (gezamenlijk) gebed, waarbij valse schaamte verdwijnt.
Dat doetje de moeilijkheden niet ontgaan, maar in die weg kun je wel kracht krijgen, samen de moeilijkheden van het leven te overwinnen.
Waarom woont men samen?
Het ongehuwd samenwonen gebeurt lang niet altijd om dezelfde reden. Als je je oren en ogen goed de kost geeft, kun je diverse argumenten opmerken waarmee men het samenwonen verdedigt.
Over het proefhuwelijk hebben we het al gehad.
In toenemende mate kun je mensen tegenkomen die principieel bezwaar tegen het huwelijk hebben. Ze wijzen er dan op dat het „huwelijk" een strikt persoonlijke zaak is. Niemand, ook de ambtenaar van de burgelijk stand niet, heeft daar ook maar iets mee te maken, zo zeggen ze. Misschien zeg je: daar zit wel wat in, want wat is er nu persoonlijker dan de keuze om (een tijd lang) samen door het leven te gaan? Wie zo spreekt of denkt, moet echter wel bedenken dat hij of zij de weg van het anarchisme opgaat. Immers om onze verdorvenheid (vergelijk art. 36 van de NGB) moet er een overheid zijn om de maatschappij te ordenen. Tot die ordening behoort ook het officiële huwelijk. Zonder dat paradijsbloempje wordt de weg tot sexuele losbandigheid geopend.
Met het begrip „losbandigheid" zijn we bij een volgend argument voor samenwonen aangekomen. Velen beweren autonome,
vrije mensen te zijn. Ze zullen zichzelf de regels wel stellen. Reeds Petrus wist ervan dat de vrijheid gebruikt kan worden als een deksel der boosheid (1 Petrus 2 : 16).
Niet alleen onder jongeren, maar ook onder ouderen komt ongehuwd samenwonen voor. Misschien ken je ze wel:65plussers, die ongehuwd gaan samenwonen om een hogere AOW-uitkering te kunnen ontvangen. Ook onder eigenaars van een eenmanszaak komt ongehuwd samenwonen om financiële redenen voor. Hier heeft de overheid zeker een taak. Als Gods dienaresse mag ze ongehuwd samenwonen beslist niet door haar belastings-en uitkeringspolitiek bevorderen. Juist in deze tijd van ekonomische teruggang is de kwestie van de tweeverdieners aktueel. De gelegenheid is nu duidelijk aanwezig om misstanden op dit gebied aan te pakken. Want een misstand is ongehuwd samenwonen. Dat zal duidelijk zijn.
De moderne theologie
Hoewel het moeilijk spreken is over de moderne theologie (ook daarin zijn diverse richtingen), is bij de meeste aanhangers daarvan toch duidelijk de tendens aanwezig voor het ongehuwd samenwonen een lans te breken. Misschien vraagje je af hoe dat kan, de Bijbel spreekt toch immers duidelijke taal in dat opzicht!
Laten we dat eens nader bezien. Het principe van de liefde is ongetwijfeld een van de belangrijkste bijbelse gegevens. Ook moderne theologen is dat niet ontgaan. Staat er niet geschreven: De liefde doet de naaste geen kwaad. Zo is dan de liefde de vervulling der wet" (Rom. 13 : 10)? Vervolgens maakt men het begrip liefde los uit de bijbelse verbanden en stelt: lles wat met de liefde in overeenstemming is, is in principe goed. En wie zou alle ongehuwd samenwonenden alle liefde willen ontzeggen? Je mag toch niemand ongehoord veroordelen? Dat er wordt gedaan alsof de liefde de verwerping van de wet zou betekenen, verliest men gemakshalve uit het oog. Immers, de wet is in de Heere Jezus Christus tot zijn grootste vervulling gekomen, dat wil zeggen dat Hij in alles aan die wet heeft voldaan. Hij schafte echter die wet niet af (vergelijk Matth. 5 : 17 e.v.)! Laatje nooit door moderne theologieën in de war brengen. Blijf bij de eenvoudigheid van Gods Woord.
Niet samenwonen, wel trouwen
Mogelijk werpt iemand na het voorgaande gelezen te hebben, nog tegen: in de tijd waarin de Bijbel geschreven werd, was er
Omslag van de beruchte Margriet-brochure toch niet het burgerlijk huwelijk zoals we dat tegenwoordig kennen? Inderdaad is dat zo. Maar als je dat opmerkt, moetje wel bedenken dat de kern van het burgerlijk huwelijk wèl aanwezig was, namelijk de openbaarheid die aan het huwelijk gegeven werd door de officiële funktionarissen in de toenmalige samenlevingsverbanden, zoals het hoofd van de familie. Ook toen behoorde het huwelijk tot de wettelijke (niet al het recht is in we/boeken vastgelegd, ook nu niet) ordeningen van de samenleving. Men moest immers weten: die en die behoren bij elkaar.
In dit artikel heb ik het huwelijk een paradijsbioempje genoemd, dat wil zeggen iets dat overgebleven is uit de staat der rechtheid. Wel wordt het huwelijk door de zonde bezoedeld. Daarom is het zo'n groot wonder dat de Heere het huwelijk vaak ook neemt als het teken van Zijn verbondsomgang met mensen. Denk bijvoorbeeld aan Efeze 5 : 25: Gij mannen, hebt uw eigen vrouwen lief, gelijk ook Christus de gemeente liefgehad heeft en Zichzelf voor haar heeft overgegeven.”
Als je bij dat Woord gaat leren leven, zou je dan voor ongehuwd samenwonen durven kiezen?
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 3 februari 1984
Daniel | 32 Pagina's