ER NATUURLIJK BETER VAN WORDEN
ZIN EN ONZIN VAN ALTERNATIEVE GENEESWIJZEN
Misschien is het je al opgevallen dat de titel 'van dit artikeltje een merkwaardige dubbelzinnigheid bevat. Ik heib „beter worden" allereerst gebruikt in de betekenis van herstellen van ziekte, weer gezond worden, verbeteren. En wel op een „natuurlijke" wijze, met behulp van de natuur bereiken dat ziekte verdv-zijnt en dat de gezondheid weer terugkomt.
Aan de andere kant heb ik „beter worden" gebruikt in de betekenis van er beter van worden, er rijker door worden, jezelf verrijken ten koste van een ander. En dat weer op een natuurlijke wijze, op een onopvallende, argeloze manier.
Naar mijn gevoel heb je met al deize aspekten te maken als het gaat om de alternatieve geneeswijzen. Deze methoden van genezen zijn bedoeld om zieke mensen op natuurlijke wijze weer beter te maken, maar ze hebben ook heel vaak het effekt dat d'e geneesheer er beter van wordt door gebruik te maken van de argeloosheid en onwetendheid van de zieke. Zo worden ze er beide beter van, soms althans, zeker niet altijd.
Tot voor een tiental jaren was het regel dat je in geval van ziekte probeerde beter te worden door eerst een huismiddeltje te proberen. Hielp dat niet, dan ging je naar je eigen huisarts, die je onderzdcht, al of niet medicijnen, bedrust of ontspanning voorschreef. Hielp dat allemaal niet dan werd je na verloop van tijid of soms direkt al doorgestuurd naar een specialist, die op zijn manier je probeerde beter te maken. Zo'n specialist (chirurg, internist, keel-neusoorarts) heeft zich via studie aan de universiteit bekwaamd' in dat vak en hij weet de speciale methoden en technieken die aan de verbetering van de ziekte bijdragen. Zij bedrijven de kunst van het genezen = geneeskunde.
Zo was het! De laatste jaren komt het steeds vaker voor dat zieke mensen met klachten over hun gezondheid zich wenden tot zogenaamde beoefenaars van de niet-officiële geneeskunde, tot alternatieve (= anders dan de gangbare), geneesheren zoals magnetiseurs, homeopaten, kruidendokters, acupuncturisten, yoga-therapeuten, enz.
Wat is de oorzaak van deze verandering? Welke methoden gebruiken deze alternatieve geneeswijzen? Zijn alle methoden verantwoord? Zijn bijbels gesproken al deze methoden middelen in Gods hand ter verbetering van onze gezondheid?
Op een paar punten wil ik wat nader ingaan.
Komt liet veel voor ?
Zeer onlangs is er een onderzoek beschreven naar de mening over en de ervaring met alternatieve geneeswijzen. In 1979 hebben ruim 1 miljoen Nederlanders een bezoek gebracht aan alternatieve genezers. Per jaar betekent dat dat hiermee een bedrag gemoeid is van ongeveer 1 miljard gulden (ƒ 1.000.000.000, —).
Dat is 10®/o van'het totale bedrag van de nederlandse volksgezondheid. Zes van de tien Nederlanders staat zeer welwillend tegenover deze geneeswijzen, drie van de tien zijn neutraal en een is sterk afwijzend
in zijn oordeel. Bijna de helft van de patiënten ging naar een natuurgenezer omdat men bij de arts' geen baat gevonden had. Ruim 30% ging gelijktijdig naar een officiele arts en naar een natuurgenezer. In 20% van de gevallen ging men rechtstreeks naar een natuurgenezer. Een op de vier meldde dat die behandeling bij zo'n natuurmethode geen resultaat had gehad. 19% achtte zich volledig genezen, 16% ervaarde een lichte verbetering.
Er zijn diverse patiëntenverenigingen die zich inzetten voor de erkenning van andere methoden dan de officiële geneeskunde. Kranten en tijdschriften staan bol van dramatische verhalen over genezingen bereikt door alternatieve genezers. Ook onder artsen wordt druk gediskussieerd over de plaats en de betekenis van deze geneesmethoden. Er is zelfs een aktiekomité opgericht voor „gelijke rechten voor alle geneeswijzen". Op regeringsniveau is er in mei 1977 een kommissie ingesteld (de kommissie Muntendam) om een onderzoek in te stellen naar de betekenis van de alternatieve geneeswijzen voor de gezondheidszorg in Nederland en te 1 adviseren over eventueel te treffen maatregelen al of niet van wettelijke aard met betrekking tot deze geneeswijzen.
Waarom zoveel belangstelling?
Er zijn een aantal faktoren aan te wijzen die verklaren waarom deze natuurmethoden zo in de belangstelling staan. Hierbij mag niet vergeten worden dat het optreden van de onbevoegde genezers niet iets van de laatste tijd is. Al eeuwenlang zijn naast de min of meer officiële geneeskunde, geneeswijzen in omloop die uitgaan van andere denkwijzen voor de genezing van ziekten, zoals horoscoop-kijkers, koud-water-wrijvingen, steensnijders, piskijkers, iriskopisten, enz.
De officiële of universitaire geneeskunde is gebaseerd op de moderne: medische wetenschap. Die wetenschap gaat er vanuit dat ziekte te herleiden is tot: storingen in de normale levensprocessen, tot afwijkingen van de normale gang van zaken in het lichaam. Natuurlijk is dat een versimpeling van wat ziekte is. De wetenschap brengt echter deze vereenvoudiging aan om aanknopingspunten te hebben voor behandeling. Ik denk dat je mag" zeggen dat de' officiële geneeskunde niet zozeer de zieke mens behandelt als wel de zieke processen in de mens.
De laatste jaren wordt het steeds duidelijker dat. deze benadering van de zieke mens zijn beperkingen heeft. Er komen steeds meer aanwijzingen dat er een nauwe samenhang is tussen de geest en het lichaam, tussen het leefklimaat en de lichaamsprocessen, tussen stoornissen in de lichaamsprocessen en faktoren van buiten het lichaam. Deze samenhang onttrekt zich aan de methoden van dë officiële geneeskunde. Ik denk dat hier een van de belangrijksite oorzaken ligt waarom juist de 1 alternatieve geneeswijzen de laatste jai'en zo'n grote vlucht genomen hebben. Daar komt; bij dat we ook ontdekt hebben dat de natuurwetenschappelijke methode van genezen haar schaduwzijden heeft. Zoals wetenschap en techniek de schaduwkanten van hun ontwikkeling volop laten zien (energie-krisis, milieu-problemen, uitputting van grondstoffen) zo zijn de schaduwzijden van de moderne geneeskunde ook overduidelijk. Afgezien van de problemen als abortus en euthanasie, die hier ook mee samenhangen, is er ook het probleem van de ongewenste gevolgen van het. gebruik van geneesmiddelen. Per jaar worden ± 60.000 mensen in Nederland in een ziekenhuis opgenomen ter behandeling van ongewenste, schadelijke neven-effekten van het onverantwoord grote geneesmiddelengebruik („Het grote slikken", „Pillen bij het leven").
Een andere faktor is het verband tussen ziekte en wereldbeeld, tussen geneeswijzen en de tijd waarin wij leven.
Er is geen twijfel aan dat vroeger mensen van ziekten genezen werden door methoden die ons nu als belachelijk voorkomen (barrevoets lopen in na.t gras, koud-waterwassingen, knie-bespuitingen, gezondheidskleding). Dit is alleen maar te verklaren door aan te nemen dat de mens toen anders was. Er zijn nu aanwijzingen dat de officiële geneeskunde haar tijd gehad heeft. Haar methoden zijn nu niet meer zo succesvol. Natuurlijk mogen we nog steeds dankbaar zijn dat het bijvoorbeeld via ingrijpende operaties (hartoperaties!!!) mogelijk is mensenlevens te sparen.
Toch zijn er al diverse ziekten te noemen waarvoor de moderne geneesmethode geen middel tot verbetering heeft.
Een laatste faktor waar ik op wil wijzen is het kontakt met andere kuituren, en daardoor ook met andere geneeswijzen. In onze tijd is het mogelijk om direkt kontakt te
hebben met alle vormen van voor ons vreemde kuituren. In die kuituren worden ook heel andere methoden van genezen gebruikt, methoden die daar althans voor die mensen zeer succesvol zijn. Ik denk daarbij aan acupunctuur, yoga-therapie, transcedente meditatie, enz. Daar komt nog bij dat de moderne mens mondig is geworden, ook in zijn verhouding tot zijn behandelend arts. Die mondigheid heeft als gevolg dat er zonder belemmeringen openhartig gesproken wordt over het gebruik van alternatieve geneeswijzen.
Hoeveel alternatieve geneeswijzen zijn er en hoe werken ze?
Het is ondoenlijk om ook maar' puntsgewijs alle alternatieve methoden te beschrijven. De geïnteresseerde lezer verwijs ik naar het boek „Geneeswijzen in Nederland" door de arts Paul van Dijk (Uitgeverij Ankh-Hermes B.V., Deventer, 1979, eenmalige goedkope uitgave, ƒ 25, —). Dit boek bevat een voortreffelijk overzicht van vrijwel alle in Nederland in gebruik zijnde methoden. De auteur bespreekt van elke methode: geschiedenis, denkwereld, erachter, het onderzoek, de behandelingswijze, instrumenten en geneesmiddelen etc. Onthullend is het om te merken dat de genezing op het gebed gewoon gelijkgeschakeld wordt met alle andere methoden. Slechts 14 pagina's worden besteed aan wat het geloof belijdt als een gave van God, die de krankheden kent en liefderijk geneest (Psalm 103).
Zijn alle alternatieve methoden geoorloofd?
In plaats van alle methoden te noemen lijkt het me beter om te proberen om bovenstaande vraag te beantwoorden. Mag je alle middelen gebruiken?
Daarbij moeten we letten op wat ziekte eigenlijk is. We belijden dat ziekte ons niet overkomt als een blind toeval, als een samenloop van omstandigheden of als een ontsporing van lichaamsprocessen, maar als een situatie waarin Gods hand ons leidt. Dat is gemakkelijker neergetypt dan beleefd, dat besef ik ten volle. Toch geeft de Bijbel alle reden om het zo te zeggen. In Johannes 9 vers 3 legt de Heere Jezus de relatie tussen ziekte (in dit geval blindheid) en het openbaar worden van de werken Goid'S. God wil dat ook in ons ziek-zijn zijn Vaderlijke zorg over ons en in ons duilijk wordt. Nogmaals: dat is geien oppervlakkige konstatering waarmee je in alle situaties alle vragen zo maar oplost. Vaak is het extra pijnlijk als tijdens een periode van ziekte ook dezie vragen aan de orde komen.
Ik denk dan ook dat het bij ziekte niet alleen gaat om beter worden, maar vooral ook dat Gods daden in ons leven duidelijk worden.
In dit licht moet je ook het gebruik van de middelen zien, dus ook het gebruik van de officiële en alternatieve geneeskunde. Dat betekent dat niet alle middelen goed zijn die ons beter maken, maar dat alleen die middelen goed zijn die ons dichter bij God brengen. Die methoden, die onmogelijk een middel in Gods handen kunnen zijn omdat ze ons van God vervreemden, zijn voor een Christen verwerpelijk. Ik denk daarbij aan de anthroposofische geneeskunde, de Christian Science genezing, de konsekwente yoga-therapie, de medische astrologie. Deze methoden brengen ons buiten de geesteswereld van Gods Woord en brengen ons daarom in aanraking met „hét domein van de slang".
Moeilijker wordt het bij methoden als acupunctuur, cel-therapie, enzym-therapie, homeopathie, kruid en-geneeskunde. Hier is een grensgebied waarvan nog onvoldoende bekend is of het om puur zakelijke methoden gaat of dat voor het sukkesvol hanteren van deze methoden ook een. vorm van „alternatief" geloven gevraagd wordt. Ik wil hierover geen definitieve uitspraken doen.
Alleen nog dit. Daar waar alternatieve methoden, maar dit geldt ook onverminderd de officiële geneeskunde, nieit meer middelen zijn in relatie tot God, daar zijn ze verwerpelijk. Waar de methoden op zich komen te staan en niet meer middel (kunnen) zijn, daar is het levensgevaarlijk er gebruik van te maken. We belijden (en beleven!!!) toch immers dat God een God is die middellijk werkt en dus ook middelen gebruiken wil tot verbetering van onze gezondheid.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 21 maart 1980
Daniel | 28 Pagina's