EEN BELANGRIJKE VERGADERING
Als ik, zoals dat vorig jaar nog het geval was, vanuit m'n flat in de richting van Dordrecht keek, had ik altijd een mooi uitzicht op de Dordtcs Dom, met d.e daarbij behorende kerk. In 1618/'19 zijn in deze kerk zeer belangrijke besluiten genomen. Met onze gedachten gaan we even naar deze jaren terug.
Het is enorm druk in Dordrecht. Het lijkt wel alsof er meer vreemdelingen clan Dordtsnaren in de stad zijn. Waarom toch zoveel mensen? In Dordrecht zal de „nationale synode" gehouden worden. Een kerkvergadering, waarin predikanten en professoren uit de hele Republiek en zelfs uit het buitenland bijeen zijn om belangrijke kerkelijke dingen te bespreken. Er is veel te behandelen dit keer. Sinds 1586 was er n.1. geen nationale synode meer gehouden!
Het belangrijkste punt is wel de behandeling van de leer der Remonstranten. Beslist zal worden wie gelijk krijgt, de Remonstranten of de Contra-Remonstranten'.
In Leiden waren twee professoren, de een heette Arminius, de andere Comarus. Beiden dachten diep na over het wonder van Gods genade voor een arme zondaar. Maar ze waren het helemaal niet met elkaar eens. In hun colleges (lessen aan studenten) spraken Arminius en Gomarus over hun verschil van mening.
Ook begonnen de predikanten er over mee te praten. Het werd weldra een felle twist. Een dominee in Amsterdam verkondigde van de preekstoel dat de arminianen grote ketters waren, die eigenlijk de doodstraf verdienden. De arminianen schrokken hevig. Ze schreven een brief aan de Staten van Holland. Daarin stond wat ze geloofden over de zaligmaking van de zondaar: de mens kan door eigen werken meehelpen aan de zaligheid. Remonstrantie, noemden ze het stuk, d.w.z. bezwaarschrift. De Staten van Holland beloofden dat ze hen zouden beschermen. Verder vroegen ze of de dominees nu maar wilden zwijgen over hun verschil van mening. De gomaristen zonden nu ook een brief aan de Staten. Daarin stond wat zij geloofden: de mens kan alleen uit genade zalig worden. Hun stuk heette contra-remonstrantie. De partijen werden in het vervolg genoemd de remonstranten en de contra-remonstranten. Een felle strijd laaide op tussen beide partijen.
Oldenbarneveldt koos uiteindelijk voor de remonstranten. De stadhouder koos nu ook partij, maar voor de contra-remonstranten. Nu stond Maurits tegenover Oldenbarneveldt en de Staten van Holland. En kort daarna werd het duidelijk dat de Staten-Generaal ook de zijde van de contra-remonstranten zouden kiezen. Zo was de godsdiensttwist een politieke twist geworden. Na allerlei verwikkelingen — Oldenbarneveldt werd gevangen genomen en ter dood veroordeeld, Hugo de Groot werd gevangen genomen, maar wist te ontsnappen — werd in 1618/'19 de Dordtse synode gehouden. Onder voorzitterschap van Ds. Johannes Bogerman, een bekwaam en godvrezend predikant te Leeuwarden — op zeven verschillende universiteiten had hij gestudeerd — wordt de leer der remonstranten op grond van Gods V/oord veroordeeld en verworpen. De neerslag van deze besprekingen zijn te vinden in de vijf artikelen tegen de Remonstranten. Deze Dordtse leerregels, vormen samen met de Nederlandse Geloofsbelijdenis én de Heidelberger Catechismus, de „drie formulieren van enigheid". Nog andere dingen kregen de aandacht: de formulieren: formulier van de Heilige Doop, voor het Heilig Avondmaal, bij de huwelijksbevestiging e.a. zijn daar vastgesteld. De Dordtse Kerkorde werd opgesteld. Overal in de hele maatschappij, maar zeker in de kerk moet orde en regel heersen. Een punt ter bespreking was ook, hoe ze het beste Gods Woord onder de heidenen verkondigen konden. De zending kwam daar ook al ter sprake. Eert heel belangrijk synodebesluit was wel dat de Bijbel opnieuw in het Nederlands moest worden vertaald. Besloten werd, de Bijbel geheel opnieuw uit de grondtekst te vertalen. Dat is een groot werk geweest Geleerden, in de Hebreeuwseen Griekse taal hebben er jaren aan gewerkt. Pas in 1637 kon het eerste exemplaar, gebonden in rood fluweel, aan de Staten-Generaal worden aangeboden. Omdat de Staten-Generaal opdracht gegeven had tot die vertaling en ook al de kosten daaraan verbonden betaald had, werd die nieuwe vertaling de „Statenvertaling" genoemd.
Vandaar de naam „Statenbijbel". Na 180 maal vergaderd te hebben, gingen de afgevaardigden van de synode uiteen. Ze konden terugzien op bewogen maar constructieve vergaderingen, waarvan we het resultaat nog dagelijks onder ogen kunnen nemen. Ze mochten werken tot zegen van de kerk.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 16 februari 1973
Daniel | 16 Pagina's