Over de grenzen

De Chape te Swindon,

In 1955 bracht ik voor het eerst een weekend door bij Strict Baptist kennissen. Zij woonden in de buurt van Swindon, Wiltshire, een stad van een 100.000 inwoners. Toen ik met de familie zondagmorgen naaide chapel — kerkgebouw — reed, stelde ik mij dan ook voor straks een goed gevuld kerkgebouw aan te treffen. Wel had ik al een vier jaar in Engeland gereisd en zodoende genoeg gezien om te weten hoe pover in het algemeen het kerkbezoek was, maar hier had ik betere verwachtingen. Ik dacht dat bijbels-bevindelijke prediking ook daar de mensen zou weten vast te houden. Wat viel dat tegen. Uit die flinke stad en wijde omgeving waren niet meer dan 25 mensen aanwezig. Het kerkje — Rehoboth Chapel — was voor Strict Baptist begrippen niet oud, het is n.1. gebouwd in 1882. De Church at Rehoboth is betrekkelijk jong. Zij werd in 1874 gevormd door enkele personen, die zich hadden afgescheiden van een andere Strict Baptist

Chapel in Swindon.! Zij hadden een eigen predikant, Mr. C. H. Frost. (Mr. = de heer, een aanduiding als ons ds. ontbreekt meestal in Engeland).

Deze was hun „pastor" = herder. Hij was al jaren hartpatiënt, en sprak daarom zittend zijn preek uit.

De sfeer in de kerk was heel anders dan wij gewend zijn: wat gedrukt. Mogelijk dat het interieur er toe bijdroeg. Alles was als het ware nog als in 1882. Een orgel ontbrak. De aanwezigen lazen in hun bijbeltje of keken stil voor zich uit. Van een binnen stromen van kerkgangers was geen sprake. Voorin zaten de beide „deacons" — ouderlingen. De predikant bevond zich in ae „vestry", de consistorie^

De deacon en de gemeentezang.

Toen de klok half elf aan wees, ging een van de deacons achter de tafel staan, die zich voor de preekstoel bevond. Hij gaf een „hymn", een gezang op. Men gebruikt het „Gadsby's Hymnbook". Er is keuze genoeg, want deze bundel telt 1156 gezangen!

Met het opgeven van het gezang werd gelijk het nummer van de melodie vermeld. Ook daarin heeft men variatie. Allen gingen staan, de deacon zette zelf in en tweestemmig werden alle verzen van het opgegeven lied gezongen. Het tempo lag niet hoog, er werd zeer bescheiden gezongen.

Tijdens het zingen kwam de dominee binnen. Hij las daarna een bijbelgedeelte, dat hij besloot met de woorden „Moge de Heere het lezen van Zijn Woord aan ons zegenen en ons bidden leren", waarna hij voorging in gebed. Gedurende het gebed bleef iedereen zitten.

Na het gebed gaf de dienstdoende deacon weer een gezang op. Zoals u ziet had de predikant hierin geen stem. In Swindon. geeft steeds de deacon het gezang op, waarbij hij in de keuze vaak geleid wordt door het voorgelezen bijbelgedeelte of een bepaalde zaak in het gebed aangeroerd.

De preek: toepassing.

De preek was zeer bevindelijk, en in een ons vertrouwde spreektrant. Van een ver-

klaring van de tekst als zodanig was geen sprake, , Wij zouden zeggen: het was van begin tot eind toepassing.

Men is dat zo gewend. Als de ervaringen van het geestelijk leven worden beschreven, wordt veel de vraag gehoord: kent u dit, zondaar? Veel aandacht krijgt de vaderlijke zorg, die de Heere voor de Zijnen heeft, ook wat de zaken van dit leven betreft. Wat dat betreft weet men het geestelijke en het natuurlijke zeer goed te verbinden.

Zoals gezegd was de preek toepassing, maar dan alleen voor hen die de Heere vrezen en met een gebroken hart en verslagen geest tot Hem vluchten. Tot dc onbekeerde wordt het woord niet gericht. Men is er van overtuigd, dat de preek alleen gericht kan, mag en moet worden tot de bekeerde. Dit staat dan ook duidelijk in hun „Articles of Faith". Van een „open offer", het aanbod van genade tot allen die Het Woord horen, kan volgens hen geen sprake zijn. Men stelt zich in dit opzicht dan ook bewust tegenover b.v. Bunyan, ook al was hij Baptist en al acht men zijn werken hoog. Ook Calvijn en Luther zouden huns inziens hierin gedwaald hebben. Na de preek ging de predikant weer vcor in gebed, waarna de dcacon het slotgezang opgaf. De predikant sprak de zegenbede uit, waarmee de dienst van anderhalf uur ten einde was.

Om zes uur begon de avonddienst, die hetzelfde verloop had als de morgendienst.

Van een catechismuspreek is in heel Engeland geen sprake, mi. een groot gemis. Het brengt met zich mee, dat kernzaken als de 12 artikelen, de sacramenten, de Wet, het gebed, nimmer in hun noodzakelijke veelzijdigheid ter sprake komen en dat hun onderling verband niet wordt gelegd of gezien.

Het Heilig Avondmaal: een „restrictecl communion”.

Eenmaal per maand wordt na de avonddienst „the Lords table", het Heilig Avondmaal gehouden. Dit is in veel kerken gebruikelijk. Van een vcorbereidingspreek of - week is geen sprake. De dienst wordt dan normaal ten einde gebracht, waarna zij, die niet willen of niet kunnen blijven, het kerkgebouw verlaten. Zij die deel zullen nemen, gaan in de voorste banken zitten, de overige aanwezigen in de achterstc banken. Op een kleine tafel staat brood en wijn klaar. De predikant gaat voor in gebed en geeft een gezang op. Een deacon geeft na het zingen de schaal met brood en de beker met wijn. Weer zingen, waarna met gebed gesloten wordt. De viering zal ongeveer vijftien minuten in beslag nemen. Als de predikant aan het begin van dc bediening van het Avondmaal nodigt om

deel te nemen, dan is die uitnodiging stilzwijgend beperkt tot de Kerk, tot de „Church". Immers, wij zijn hier bij „Strici: Baptists", waarbij strict niet zeggen wil, dat wij bij Baptisten zijn, die het strikt, die het nauw nemen — hetgeen zij overigens wel doen —, maar bij Baptisten, die een „restricted communion" hebben, een beperkte viering van het Avondmaal. N.l. beperkt tot de leden van de Kerk, dus tot de gedoopten ter plaatse.! Er zijn n.l. ook Baptisten, waar de tafel open staat voor allen die de Heere Jezus liefhebben. Daar is dan sprake van „open communion" — voor allen, of „mixed communion" — voor gedoopten en niet-gedoopten.

Na deze eerste zondag bij Strict Baptist vrienden zijn er nog vele gevolgd en ik zal inmiddels een 100-tal diensten in hun kring hebben bijgewoond.

Onderlinge verschillen.

De vorm van de eredienst was in de verschillende kerkjes waar ik kwam, wel gelijk. Het in het oog lopende verschil is het al of niet gebruiken van een harmonium of elcctronisch orgel bij de begeleiding van het zingen. Ook Swindon voegde zich later in d.e rij van hen, die noodgedwongen voor een instrument plaats inruimden.

De kerken onderling kunnen sterke verschillen hebben in sfeer en ligging. Ik heb de indruk dat in zo'n kleine groep als de Strict Baptists de nuanceringen sterker zijn dan bij ons. Dit wordt voor een belangrijk deel mede in de hand gewerkt door het al eerder gememoreerde zelfstandige bestaan, dat iedere plaatselijke kerk leidt.

Omdat van vorming tot het predikambt geen sprake is, komen de individuele aanleg, ligging en wijze van voordracht nog sterker naar voren dan b.v. bij ons het geval is.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen