Over de grenzen
Kerken bij de Strict Baptists
Het is altijd een moeilijke zaak iets objektief weer te geven. Een objektief verslag van een kerkdienst is wel haast onmogelijk, omdat daar de gehele persoon bij betrokken is. Betreft het dan nog een kerkdienst in het buitenland, dan mag u eerst wel eens weten wie het verslag geeft en onder welke omstandigheden de ervaringen werden opgedaan.
Mijn werk als verkoper van bloembollen brengt met zich mee, dat ik ieder jaar een 2V2 maand in Z.W. Engeland doorbreng en wel in de periode van half januari tot half mei. Dit doe ik al sinds 1951. U begrijpt dat ik zodoende heel wat kerkdiensten in allerlei kerken heb bijgewoond.
Die diensten onderging ik niet in een vakantiestemming. Ik was daar immers voor mijn werk en bovendien steeds alleen. En als zovelen in zo'n positie moet ook ik zeggen: wat heb ik onze eigen hollandse kerkdiensten gemist, de bediening van het Woord en het zingen van de Psalmen.
Baptisme, kerk en kerkscheuring.
Het Baptisme is in ons land nooit aangeslagen. Toch is het vanuit Nederland Engeland binnengekomen en daar tot grote verbreiding gekomen. Het independentisme — het onafhankelijk, het zelfstandig zijn van de plaatselijke kerk — heeft in Engeland zijn stempel gezet op de kerkelijke kaart, zodat die dan ook een onoverzichtelijk geheel geeft. Het zorgde voor splitsing op splitsing. De tekst 2 Kor. 6 : 17: Daarom gaat uit het midden van hen en scheidt u af" komt vele malen in de levensbeschrijvingen voor.
In het begin van de 19e eeuw waren er zo verschillende zelfstandige groepjes Baptisten, vaak ontstaan door het samenkomen van letterlijk twee of drie mensen. Aanleiding was soms dat iemand een „chapel" = kerkje gebouwd had en dit aan een bepaald persoon ter beschikking stelde. Die ging daarin voor en verzamelde zo een kring om zich heen. Uit de kring kwam dan vaak het verlangen op om een „Church", Kerk te vormen. Een of twee al elders door onderdompeling gedoopte personen legden verslag af van hun bekering. Zij werden door de prediker met de rechterhand der gemeenschap welkom geheten en waren daarmee lid. Met het aanwezig zijn van leden was meteen de Kerk aanwezig, de „Church" was gevormd. Zij die gedoopt wensten te worden dienden voor de Church hun getuigenis af te leggen. Zoals u wel begrepen hebt is de „Church" — laten wij daar maar Kerk met een hoofdletter voor gebruiken — heel iets anders dan ons begrip „plaatselijke gemeente". In de eerste plaats bestaat de Kerk uitsluitend uit mensen, die belijden dat zij door het geloof het eigendom van de Heere Jezus zijn, daarvan getuigenis hebben afgelegd voor de Kerk en na aanvaarding van dat getuigenis door onderdompeling gedoopt zijn„ De kinderdoop of ondergedompeld te zijn voor men tot bekering kwam, is voor hen geen geldige doop. In de tweede plaats is een Kerk volkomen zelfstandig, independent. Er is geen sprake van meerdere vergaderingen. Een predikant kan in onmin leven met de Kerk waar hij lid is, daar niet mogen voorgaan en toch blijven prediken in een naburige kerk van dezelfde groep.
Philpot.
Een deel van zulke groepjes en Kerken vond elkaar rond cle persoon van Philpot. Hij was predikant in de Anglicaanse Kerk. de Staatskerk, maar kreeg de overtuiging dat hij daar niet langer blijven mocht. Hij kwam in aanraking met Baptisten en sloot zich bij hen aan.
Na veel innerlijke strijd werd hij op 13 september 1835 in een rivier gedoopt door J. Warburton. De laatste is bekend door zijn boek „Mercies of a Covenant God" (Weldadigheden van een Verbondsgod).
Philpot was van 1849 - 1869 redacteur van het nu nog bestaande maandblad „The Gospel Standard" (De Evangelie Banier), dezer dagen 135 jaar oud. De groep Baptisten die zich rondom dit blad verenigde ontleende daaraan zijn groepsnaam van „Gospel Standard Strict Baptists".
De toevoeging „Gospel Standard" wordt eenvoudigheidshalve in het vervolg maar weggelaten. Hij is eigenlijk wel nodig, want er zijn ook nog andere Strict Baptisten, al liggen die dan buiten onze gezichtskring.
Van zegen en strijd.
In die tijd was er sprake van bijzondere
werkte krachtig. Er was allerwege groei, zowel in de breedte als in de diepte. Als wij zien hoe klein de groepjes nu zijn en dan lezen hoe het hij hen rond het midden van de vorige eeuw was, dan is het wel een pijnlijk kontrast. In Blunsdon b.v., een dorpje ten noorden van Swindon, is nog steeds een chapel van de Strict Baptists, waar de opkomst ongeveer 14 personen is, groot en klein inbegrepen. Maar op 2 juni 1867 werden in de rivier de Theems, die daar vlak bij stroomt, 20 personen gedoopt, op 8 aug. 1969 11 en daartussen nog 6 personen.
Onder de Strict Baptists 'is veel strijd gevoerd over het eeuwige Zoonschap van de Heere Jezus, Daaraan ontlenen de Gospel Standard Strict Baptisten wel hun aparte positie. Zij hebben zich steeds sterk verzet tegen elke afwijking van de bijbelse leer in deze.
U ziet hoe veel anders daar de problemen liggen. In Nederland is aangaande deze zaak nimmer strijd gevoerd; voor ons liggen hier geen problemen of verschillen van inzicht. Daartegenover zijn er bij ons afscheidingen ontstaan over onderwerpen die hen niet raken of als niet-wezenlijk worden afgedaan.
Chapels en voorgangers.
Veel van de chapels van de Strict Baptists vinden we in Kent en Sussex. In het laatste graafschap een dertigtal. Verder vrij veel in Wiltshire. In april 1969 waren er 223 plaatsen van samenkomst, in november 1970 was dit gedaald tot 213. Ieder jaar verdwijnen er Chapels. Het aantal leden en aanhangers wordt geschat op 5000 en het wordt ieder jaar minder. Als u het aantal chapels deelt op het aantal aanhangers, dan ziet u meteen hoe klein de kerkjes zijn.
Het aantal voorgangers is niet precies te geven. Er is wel een lijst met predikers, die de , , Articles of Faith" van de G.S. Strict Baptists hebben ondertekend en die aanvaard zijn door het G., S. Strict Baptist Committee, maar daarnaast gaat nog een aantal predikers voor. Van de laatster, worden in hun maandblad de predikbeurten niet vermeld. Dan vinden wij b.v. wel de kerk, de tijden van samenkomst, niet de naam van de voorganger. maar
Verwantschap en kontakten.
Bij veel wat verschillend is en ons van elkaar scheidt, is er toch altijd verwantschap geweest met de Strict Baptists. Zij kwamen en komen sterk op voor een bevindelijke prediking — experimental preaching — en dit is het wat ons aan elkaar verbindt: de aandacht voor en de noodzakelijkheid van het werk Gods in ons.
Verschillende jongelui gaan voor de taal naar Engeland en vinden bij de Strict Baptist vrienden onderdak. Het verschil in instelling maakt echter dat het overwegend eenrichtingsverkeer is. Wij zijn nu eenmaal sneller bereid of voelen ons eerder genoodzaakt een vreemde taal beter te leren spreken en naar het buitenland te trekken dan een Engelsman. Diverse malen kan men b.v. in de Saambinder een advertentie zien, waarin Hollandse meisjes gevraagd worden voor de rusthuizen van de Strict Baptists. Een advertentie „in omgekeerde richting" zullen wij niet gauw zien.
Herinneringen aan doopdiensten.
In 1947 maakte ik voor het eerst een dienst bij de Strict Baptists mee, en wel in hun
chapel in Stockwell Road, Londen. Het was een doopdienst, een zeldzaam gebeuren. Al is 1947 een hele poos geleden, ik herinner mij nog als de dag van gisteren, hoe mij het kleine aantal mensen trol', de hoge gemiddelde leeftijd, het ontbreken van alle jeugd, de jongste man was mischien 45. De dienst werd in de „Schoolroom" gehouden, in het sousterrain, omdat het kerkje tijdens de oorlog bij een bombardement zwaar beschadigd was.
De tekst was uit Psalm 119 , , Doe mij het pad van Uw geboden betreden". En wat was nu het betreden van het pad van Gods geboden? Wel, wat de te dopen vriendin straks zou mogen doen: het zich onderwerpen aan de doop door onderdompeling. Daar viel alle nadruk op.
Na de predikatie moesten wij allen naar boven, naar het kerkgebouw, want daar moest de doop voltrokken worden. Voor de preekstoel bevond zich n.1. de baptistry, een in de vloer uitgespaarde bak, nu met water gevuld. Ik zal niet gauw de sfeer vergeten. Een klein groepje mensen, schemerdonker, in de halfverwoeste kerk was uiteraard geen electrisch licht, het grootste deel van het dak was verdwenen, alle ramen er uit en overal puin. En onder die omstandigheden werd daar het Sacrament van de Heilige Doop bediend door onderdompeling.
De te dopen persoon had voor de „Church" verslag afgelegd van de hoop die in haarwas en van de reden waarom zij gedoopt wenste te worden. Hoe de Heere haar te sterk geworden was, en in haar zo'n liefde tot haar Heere en Zaligmaker Jezus Christus had gewekt, dat zij Hem nu ook wenste te volgen in de doop. , , Zijnde met Hem begraven in de Doop". Deze tekst is voor hen in dit verband van veel belang.
Nu brak clan voor de te dopen persoon het grote moment aan. De dominee begaf zich te water. Hij had heel hoge laarzen aan, zodat hij na de bediening de dienst op gewone wijze zou kunnen beëindigen. De dopeling volgde. Zij droeg een lang, wit gewaad. Na het uitspreken van de bekende formule: Ik doop u in de Naam des Vaders, des Zoons en des Heiligen Geestes, bracht de predikant met een snelle beweging de dopeling even horizontaal onder water. Daarna zong men „Praise God from whom all blessings flow", op de ons bekende wijze van Psalm 134. U begrijpt, ik zong in het hollands mee: Dat 's Heeren zegen op u daal'.
Sindsdien heb ik nog twee doopdiensten bij Baptisten bijgewoond, weliswaar niet bij Strict Baptists, maar noch bij de eerste, noch bij de laatste werd iets gezegd over de doop als Sacrament, als teken en zegel voor de gelovigen. Steeds werd gesproken over de noodzaak van de doop door onderdompeling, voorafgegaan door een persoonlijke geloofsbelijdenis. Immers, wie geloofd zal hebben en gedoopt zal zijn, zal zalig worden. Nimmer werd het bedienen van de doop mede gezien als versterking van het geloof van hen die de Heere vrezen.
Bevinding en doop.
Er kunnen vele jaren liggen tussen het ogenblik waarop de Heere een persoon te sterk wordt, deze geloven mag dat de Heere van hem weet en het komen tot de doop. Het komen tot de doop is voor de Strict
Baptists zeer zeker een „nadere gang". Er is nader onderwijs van de Heere nodig, een verdere geestelijke ervaring, om vrijmoedigheid te hebben de Heere Jezus ook in de doop te volgen.i Dit doet ons misschien vreemd aan, maar voor hen is dit werkelijkheid. U behoeft maar een tiental bladzijden te lezen uit een van de delen van „Further History of the Gospel Standard Strict Baptists" door S. F. Paul ') en u voelt hoe hier een van de wezenlijke zaken van hun bevinding aan de orde is. Wat bij ons de strijd kan zijn om de eerste gangnaar het Heilig Avondmaal te maken, is in veel sterkere mate voor hen de weg tot de doop. Ik weet van een geval waar er zeven jaar ligt tussen het aan de Heere beloven zich te onderwerpen aan de doop en het ogenblik dat de gang naar de „Church" gemaakt werd om gedoopt te worden. Wij zien hoe verschillend de geestelijke strijd en ervaring kan zijn en hoe dit alles sterk afhankelijk is van de in een kring heersende opvattingen.
De doop door onderdompeling is voor de Strict Baptists een teer punt, en niet alleen voor hen. Dit geldt voor alle Baptisten. Voor een deel is dit m.i. veroorzaakt door een verkeerde doopspraktijk in andere kerken. waar men het gedoopte kind veelal als kind van God beschouwt. De Strict Baptists kunnen zich dan ook niet zonder meer voorstellen, dat er kerken zijn, waar de kinderdoop gebruikelijk is en dit laatste toch niet geleerd wordt.
1) Zes delen, prijs per deel van £ 0, 30 tot 0, 90, verkrijgbaar bij Mr. O., G. Pearce, 15a Park Avenue, South, Harpenden, Herts.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 14 mei 1971
Daniel | 16 Pagina's