vraaggesprek met Ds. A. Elshout
Van Holland naar Amerika
In twee afleveringen willen we een interview plaatsen; het resultaat van een schriftelijk „onderhoud" met ds. Elshout. Tijdens zijn verblijf in Nederland was de agenda van de dominee overvol, zodat alleen de weg van een „schriftelijk interview" overbleef. Wij zijn dankbaar dat ds, Elshout zich zo ingespannen heeft om de vragen te beantwoorden. Trouwens, iedereen die hem kent, zou niet anders verwacht hebben!
In de plaats der vaderen zullen de zonen zijn
Hoe lang bent U al in Amerika? Sinds 20 juni 1968.
Heeft U tijdens uw verblijf in Nederland in februari '70 veranderingen opgemerkt sinds uw vertrek?
„Wat het maatschappelijke leven betreft, heb ik weinig verandering kunnen constateren. Misschien komt dat doordat ik de tijd die ik in Holland was, bijna uitsluitend bij familie en kerkelijke vrienden heb doorgebracht. Ten aanzien van het kerkelijk leven heb ik menen te kunnen constateren dat er een „verjonging" van kerkeraden heeft plaatsgevonden. Het heeft mij bijzonder getroffen en verblijd dat ik verscheidene jonge mannen, die blijkbaar het vertrouwen van kerkeraad en gemeente genieten, als ambtsdragers heb ontmoet, die ik heel goed als jongens heb gekend. Ik ben realist genoeg, om te weten dat niet elke „verjonging" verbetering inhoudt, maar ook realistisch genoeg om te weten dat „veroudering" uiteindelijk verdwijning betekent. Misschien zullen sommigen mijn blijdschap als te „goedgelovig" uitleggen, maar ik moet zeggen dat het zien van die jonge ambtsdragers, die in sommige gevallen de plaats van hun vader ingenomen hebben, op mij een bemoedigende indruk heeft gemaakt. Het heeft mij gesterkt in mijn geloof in de toekomst van de Gemeente des Heeren als vervulling van de oude verbondsbelofte, dat in de plaats der vaderen de zonen zullen zijn."
Extra uurtje s soms tranen e n
Kunt U iets vertellen over de problemen die ontstaan bij de aankomst in een nieuw „vaderland'', een nieuw werelddeel?
„De problemen verbonden aan de overschakeling van Nederland naar Amerika waren legio, zowel voor mijn vrouw en kinderen als voor mij. Sommigen van ons gezin kenden wat Engels van de scholen, sommigen (de jongere leden van het gezin) wisten zo goed als niets af van Engels. Je moet het eigenlijk zelf meegemaakt hebben om te weten wat dat betekent. Dank zij extra lessen gedurende de zomermaanden konden alle kinderen bij de aanvang van het ichoolseizoen in september in de „normale" klassen geplaatst worden. Dat betekende echter voor hen dubbel hard aanpakken. Ze kregen hetzelfde huiswerk op als de overige klasgenoten, terwijl ze enorme hinder ondervonden van hun onvoldoende kennis van de taal van het land. Dat heeft heel wat extra uurtjes en soms wel eens tranen gekost, maar na enkele maanden konden we waarnemen dat, langzaam maar zeker, de moeilijkheden minder werden. Ook de overschakeling van het hollandse op het amerikaanse schoolsysteem heeft eerst nogal wat extra werk met zich meegebracht, maar ook van deze problemen mogen we tot roem van Gods hulp en bijstand, zeggen dat ze zo goed als overwonnen zijn."
In elke gemeente twee gemeenten.
En kerkelijk?
„De overschakeling van het hollandse naar het amerikaanse kerkelijke leven was niet eenvoudig. Doordat er diensten, zowel in het Hollands als het Engels gehouden worden, zijn er praktisch in elke gemeente twee gemeenten. Dit brengt grote spanningen met zich mee, vooral voor een predikantsgezin. Over het algemeen is het kerkelijke leven in de gemeenten hier niet intiem. Men woont hier vaak ver van eikaar af, men heeft mensen van zeer uiteenlopende kerkelijke oriëntering met uiteenlopende kerkelijke tradities tezamen in één gemeenschap, en nog een groot aantal minder of meer belangrijke factoren zijn r verantwoordelijk voor, dat er nogal een „sfeerverschil" is tussen onze gemeenten in Holland en hier."
Hoe staat het met de materiële positie van uw gezin?
„Daarvan kan ik zeggen, dat we van onze
overschakeling van Holland naar Amerika noch rijker, noch armer geworden zijn.
We hebben alles wat we nodig hebben, ja meer dan dat, zoals dat ook in Nederland het geval was."
Amerika en de Amerikanen
Wat valt U op bij de kontakten met de „echte" Amerikanen?
„De doorsnee-Amerikaan is door-en-door „patriot", liberaal. De oude generatie is heel wat minder radicaal dan de jongere generatie, wat betreft het veranderen van het patroon voor het dagelijks leven. Ik meen echter dat je daarvoor niet naar Amerika behoeft te gaan om dat te constateren "
Zijn de Amerikanen werkelijk zo door en door materialist?
„Het materialisme is hier groot. Maar of het hier erg groot is, of het hier groter is clan in Nederland is een vraag die ik ter beantwoording moet overlaten aan Hem, Die de harten kent en de nieren proeft. Het heeft inderdaad op zijn minst de schijn alsof het Amerikaanse leven geheel wordt beheerst en overheerst door het materialisme, de dollar, de auto, de koelkast, de boot, het grote, luxueuze huis, het maal. Maar om te beweren dat alleen Amerikanen daardoor worden beheerst en overheerst, komt mij voor als een uiting van farizeïsme. Velen zouden gaarne de splinter uit het oog cler Amerikanen willen verwijderen zonder de balk te zien in eigen oog."
Alleen op godsdienstig en cultureel gebied
Vormen de Nederlanders in Amerika allemaal aparte groepen? Wordt de Amerikaanse mentaliteit gemakkelijk overgenomen?
„Er zijn Hollanders die wanneer ze eenmaal hun voet op Amerikaanse bodem gezet hebben, geen goed woord meer hebben voor Holland en zijn mentaliteit. Dat zij en hun nageslacht de Amerikaanse mentaliteit zeer spoedig overnemen, zal niemand verwonderen. Ik meen dat het al of niet overnemen van een andermans mentaliteit, en hoe lang het duurt voordat men en in hoe ver men de mentaliteit van een ander overneemt, voor een zeer belangrijk deel mede bepaald wordt door de karakterstruktuur van het individu. Dat kan zeer verschillend zijn zelfs voor leden van één en hetzelfde gezin en van dezelfde kerk. Momenteel is, voor zover als ik het bezien kan, er slechts Nederlandse groepsvorming, verband houdend met godsdienstig en/of cultureel leven. Ik zie hier geen economische-of politieke groepsvorming door Nederlanders."
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 18 september 1970
Daniel | 16 Pagina's