Aandacht voor schotland (slotartikel)

De predikanten Ebenezer en Ralph Erskine worden onder ons vaak samen „de Erskines" genoemd. Toch verschilden ze van elkaar. Ebenezer, de oudere broer, was minder begaafd dan Ralph. Hij was echter een sterker persoonlijkheid en verstandelij ker aangelegd. Als „vader van de afgescheiden kerk" (Secession Church) ging hij de Schotse kerkgeschiedenis in. Ralph was bijzonder begaafd. Hij had een scherp verstand maar ook een warm hart. Verder had hij een veelzijdige belangstelling, dichterlijke aanleg en een levendige verbeelding. Hij werd als prediker en ais dichter van „Evangelie-gedichten" (Gospel Sonnets) bekend. Deze verschillen hebben natuurlijk de stijl van hun prediking beinvloed.i Toch lijken hun preken inhoudelijk zoveel op elkaar, dat we die samen willen bespreken.

Opbouw.

Wanneer je preken van de Erskines hoort voorlezen in de kerk of je leest ze zelf, dan valt het je op dat ze allemaal ongeveer een gelijke opbouw hebben. Na de inleiding waarin de tekst in zijn verband aan de orde komt, wordt de leer (doctrine) die in de tekst begrepen ligt samengevat. Deze leer wordt in een aantal punten uitgewerkt. Hierna volgt de toepassing, die weer uiteenvalt in een aantal g e-bruiken b., v. van onderricht, beproeving of vermaning. Deze preken, die meer dan eens over dezelfde tekst gingen, groeiden uit tot hele verhandelingen. Zo verschenen een aantal ervan later ook in druk.

In hun methode van preken volgden de Erskines de „Aanwijzing voor de openbare eredienst van God", zoals die door de Synode van Westminster (1843-1648) was opgesteld. Deze methode gaf hun gelegenheid om de leer van de Bijbel uitgebreid te verklaren en om in de toepassing uitvoerig in te gaan op het menselijk hart en leven met hun vele vragen.

Inhoud.

Ongemerkt zijn we bij cle inhoud van hun prediking aangekomen. Deze is bijzonder rijk. Hun verklaring van de leer is niet dor en droog, maar heel Bijbels en levendig. Vooral in de toepassing geven ze er blijk van het menselijk hart met zijn vragen en tegenwerpingen goed te kennen. Zij zijn in hun prediking zowel herder als leraar. Uitgangspunt van hun prediking is, dat God in verloren mensen een welbehagen heeft. Met deze blijde boodschap komen zij tot alle zondaren van het menselijk geslacht, zonder onderscheid, tot de meest verharde toe. Zij nodigen hartelijk en dringend uit om tot Christus te komen en in Hem te geloven. Centraal staat in hun prediking de persoonlijke geloofsvereniging met de Heere Jezus Christus. De onmisbaarheid hiervan en de uitnodiging hiertoe nemen een grote plaats in„ Maar dat niet alleen. Ze geven ook aan hoe die geloofsvereniging als werk van de Heilige Geest tot stand komt en welk leven met Christus hieruit voortvloeit. Zij zijn dus niet eenzijdig, maar evenwichtig. Hun prediking ontdekt ons aan wie wij zijn en blijven voor Gods aangezicht. Maar hun prediking troost ook met Wie de Heere is en blijft voor zondaren zoals wij. Wanneer je hun preken leest valt het je steeds weer op hoe ze je willen afbrengen van jezelf en willen wijzen op het grote heil, dat de Drieënige God voor zondaren bereid heeft. „Komt, want alle dingen zijn gereed!". De ondertoon in hun hele prediking is de liefde van Christus, die hen dringt. Deze liefde maakt scherp tegen alle ongeloof, koudheid en. lauwheid.

Geheim.

Hoe hebben de Erskines zo kunnen preken? Wat was het geheim van hun prediking? Hun godvruchtige opvoeding? Of hun goede theologische opleiding? Was het soms hun christelijk gezinsleven of trouwe ambtsbediening? Was het hun strijd voor de zuivere leer en praktijk en de juiste kerkregering? Al deze dingen hebben ongetwijfeld bijgedragen tot hun vorming en kracht als dienaren van het Evangelie.

Toch lag het geheim van hun prediking in iets anders, n.1. in de omgang met God. Zij waren mannen van het Woord en van gebed. Ze beleefden vaak de gemeenschap met God en daarom konden zij zó vanuit het heil preken , Wat zij gehoord en gezien hadden, dat gaven zij door aan anderen.

Ds. Ralph Erskine aan het woord:

„Wat zal ik zeggen, o zondaar, o vijand en rebel! Wilt gij u niet onderwerpen aan Hem, door te geloven dat Hij alle macht heeft in hemel en op aarde? Wie kan zich tegen hem verharden en vrede hebben? Gelijk het een gevaarlijke zaak is, om het uit te houden tegen een machtig vorst, zo ben ik ook verzekerd, dat gij het niet een ogenblik langer zoudt kunnen uitstaan, indien gij gelooft dat Hem alle macht in hemel en op aarde gegeven was.

O, indien gij deze leer met toepassing gelooft, dat alle macht gegeven is aan en verblijf heeft in de Persoon van Christus en wel, zo, dat Hij macht heeft om u in het bijzonder zalig te maken dan zou uw zaligheid begonnen zijn. O, geeft clan deze machtige Koning der koningen en Heere der heren de eer, door aan Zijn macht te geloven tot uw zaligheid en voordeel. Zijt gij onder de macht van verharding des harten? O, wilt nochtans Zijn macht verheerlijken, door te geloven, dat Hij de rotssteen verbreken kan, door het stenen hart weg te nemen, en het geven van een vlezen hart aan u in het bijzonder en dan zal het geschieden".

(Uit een verhandeling over Matth. 28 : 18) 1)

1) Bij uitgeverij W. A. de Groot, Goudriaan zijn 12 delen met preken van de gebroeders Erskine verschenen. Volgens berichten uit de pers heeft N.V.; „De Banier", Vianen, het plan om hun „Schatkamers", ook 12 delen, opnieuw uit te geven.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen