boekbespreking
Kijk eens achterom!
J. C. Vleggeert: Kinderarbeid in de 19e eeuw. 112 pag. en 16 fotopag. Uitgeverij van Dishoeck N.V. Bussum. Fibulareeks. Prijs gebonden f 7, 25.
De uitgeverij van Disnoeck geeft de Fibulareeks uit: boekjes over historische onderwerpen. Het is de bedoeling, dat door deze werkjes de belangstelling voor de geschiedenis gestimuleerd wordt. De opzet en de uitvoering van deze boekjes zijn van de hoogste kwaliteit. Zij zijn verlucht met tal van foto's en illustraties, die de geschiedenis op een eigen wijze al uitbeelden. Daarom al, wat de uiterlijke kant betreft: de hoogste lof. Zowel oud als jong kan hier intens van genieten. Onderwerpen zijn bijvoorbeeld: De middeleeuwse stad, Floris V, Nederland in cle Romeinse tijd, Willibrord en Bonifatius, Kinderarbeid in de 19e eeuw enz.
Op dit laatste werkje willen wij even nader ingaan. In onze welvaartstijd denken wij er nauwelijks meer aan, dat een vroegere periode geen sociale voorzieningen, vacanties e.d. kende. Terwijl er werktijden waren van 5 uur 's morgens tot 8 uur 's avonds. Niet alleen volwassenen, maar ook kinderen werkten in de touwbanen, gaarspinnerijen, steenbakkerijen enz. Zo waren. b.v. in Moordrecht in 1849, 363 jongens en meisjes beneden de 12 jaar, voornamelijk in touwbanen werkzaam.
Onder hen waren er 55 in de leeftijdsgroep van 5 en. 6 jaar. Kinderen konden immers ook wel een paar stuivers verdienen. Dat dit ten koste ging van opvoeding, gezondheid en uiteindelijk ook van volkskracht werd nauwelijks opgemerkt. De staat achtte het niet tot haar taak om in te grijpen. De kerk predikte berusting. Over de ruggen van deze kinderen werd de industrie in ons land en elders in Europa gegrondvest. Pas na het midden van de eeuw kwam hier en daar wat verzet: uit Réveilkringen, maar vooral van jong-liberale zijde en later van Kuyper. Dit resulteerde tenslotte in een „kinderwetje", waarbij arbeid beneden de 12 jaar verboden werd. Pas langzamerhand kan hier de hand aan. gehouden worden. Heel geleidelijk drong het inzicht door, dat een schoolopleiding voor alle standen beter en rechtvaardiger zou zijn. De toenemende welvaart maakte dit ook mogelijk. Vanuit onze 20ste eeuw met steeds stijgende weelde en kansen voor iedereen, schijnt ons deze periode barbaars en wreed toe. Het is echter onhistorisch en onjuist onze maatstaven op een andere tijd toe te passen. De ontwikkeling tot de verzorgingsstaat, zoals wij die nu kennen, heeft ook bezwaren: toenemend materialisme en zorgeloosheid. Op uitvoerige en gedocumenteerde wijze wordt ons dit alles voor ogen geschilderd in. bovenstaand boekje.
Het is goed hiervan kennis te nemen. Daarom ook vanwege de inhoud van harte aanbevolen, voor een ieder, die in onze tijd van vooruitzien, nog eens achterom wil kijken. Het achteromzien kan hem ook beter vooruit doen kijken.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 26 december 1969
Daniel | 16 Pagina's