boekbespreking

Bilderdijk, een overzicht van zijn leven en een keuze uit zijn werken - Martien J. G. de Jong / Wim Zaai. Boeketpocket 21. J. H. Kok N.V. Kampen 1960.

Het is bepaald niet te vroeg om 9 jaren na verschijning van een boek tot recensie over te gaan. De enige verontschuldiging is, dat de uitgeefster nog niet zo lang geleden dit boekie ons toezond.

Het is dus kennelijk nog niet uitverkocht. Wel een typerende situatie: voor Bilderdijk lopen niet meer zóveel mensen warm. Toch is zijn betekenis voor het protestantse volksdeel in de eerste helft der 19e eeuw groot geweest.

Het is dan ook een goede greep geweest van beide schrijvers/samenstellers aan een belangrijke figuur als Bilderdijk was enige aandacht te besteden.

U komt in dit boekje geen uitvoerige levensschets tegen. De opzet is zodanig, dat telkens nadat een bepaalde periode uit Bilderdijks leven kort is samengevat, literaire teksten nader licht werpen op die periode. Hierdoor ontstaat een wat speels geheel, dat mede daardoor aantrekkelijk en boeiend wordt. De wijze waarop men de maaltijd krijgt voorgeschoteld is mede van belang voor het met smaak verorberen! U behoeft hier niet bladzijde na bladzijde verveeld de bombastische galmen van onze Bilderdijk over u heen te laten gaan. maar u wordt uitgenodigd hier eens te ruiken en daar eens te proeven. En dan ineens zegt u — om de keuken-beeldspraak nu maar te laten varen —: Ja, dat treft me nu toch, dat vind ik mooi! Overigens zult u dat niet om de andere bladzij uitroepen, want eerlijk gezegd is veel van Bilderdijks poëzie voor ons ongenietbaar geworden.

Bilderdijk: de mens en de dichter. Zijn leven is (zacht uitgedrukt) niet zó voorbeeldig geweest. Als dichter voelde hij zich onbetwist genie, ver verheven boven de volksmassa. De ware christelijke ootmoed komen we bij Bilderdijk maar zelden tegen, toch moet op een kleine kring van geestverwanten de vonk van inspiratie en profetische verbeelding (óf wat daarvoor doorging) zijn overgesprongen. Denk aan figuren als Groen van Prinsterer (Ongeloof en Revolutie!) en Isaac da Costa.

Zij droegen de fakkel van verontwaardiging tegen een revolutionaire tijdgeest verder, en met minder persoonlijke rancunes! Ongetwijfeld is er een lijn te trekken van Bilderdijk naar het Réveil.

Conclusie: het gaat niet om bewondering of verguizing van Bilderdijk. Ook als hij ons niet aanstaat, bij bestudering van de geestelijke wortels der 19e eeuw, lopen we 'ergens' toch tegen hem op. Dit boekje zij ter eerste kennismaking dan ook hartelijk aanbevolen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen