boekbespreking

De serie „Dichterbij" is al eerder ter sprake gekomen in Daniël. Zie maar het nummer van 14 juni. Het is een reeks boekjes (in brochurevorm) over historische onderwerpen. Als je op de middelbare school zit, zul je ze al wel kennen. Maar als je nu „gewoon" werkt of op een andere school zit, moet je niet denken: dat zal voor mij wel veel te moeilijk zijn. Wil je de wereld waarin wij leven beter begrijpen? Wil je het wereldgebeuren beter kunnen volgen? (En is dat niet aan te bevelen? ) Dan zou ik je op deze serie van de fa. Kok te Kampen willen wijzen. Vooral ook op het volgende tweetal boekjes.

C. M. H. Bosch, Van Wilson tot Johnson; Prijs ƒ 2, 45, uitg. J. H. Kok N.V., Kampen.

Wie president Johnson is hoeft niemand je te vertellen. Wilson was president van de V.S. tijdens de eerste wereldoorlog. Dit boekje gaat dus over de laatste vijftig jaar van de Amerikaanse geschiedenis. Maar het eerste hoofdstukje neemt er de hele vóór-geschiedenis bij. Alles natuurlijk in vogelvlucht. Maar wie zo hoog vliegt ziet de hoofdlijnen beter. En dat is hier ook zo. Mij viel vooral de lijn van de vrijheid op. De vrijheid die gevluchte Protestanten er gingen zoeken. De vrijheid die deze oorspronkelijke koloniën toen zelf bevochten hebben op het moederland. De vrijheid van overheidsbemoeiing, die leidde tot een keihard kapitalisme, dat met moeite door Wilson en Roosevelt ingeperkt is. De vrijheid die maakte dat de V.S. zich heel lang niet wilden bemoeien met andere werelddelen: het z.g.n. isolationisme, dat door diezelfde presidenten met moeite doorbroken is — om in Europa de vrijheid veilig te stellen tegen Duitse dictatuur. De vrijheid die ook aan voormalige koloniën gegund wordt (pijnlijk voor ons in Europa! denk aan Ned. Indië en aan het Egypte van Nasser, toen die het Suez-kanaal nationaliseerde). De vrijheid die men bedreigd ziet door het opdringend communisme (soms uitgerekend in die voormalige koloniën!). De vrijheid (in Amerika zelf) ook voor de negers, die Lincoln hen al gaf, maar die Kennedy echt waar wilde maken. De vrijheid die ook het geweld de kans gaf dat Amerika beroofde van zijn edelste zonen, zoals Kennedy en King.

Ik noemde maar een hoofdlijn. Er zijn er meer. Wie een beetje studiezin heeft zal veel hebben aan dit boekje — èn aan het boekje dat erbij hoort: een verzameling teksten uit de Amerikaanse geschiedenis, veelal gekozen uit redevoeringen van verscheidene presidenten (prijs ƒ 2, 90). Slechts enkele zinnetjes Engels komen erin voor. Verder staat alles in het Nederlands. En de Engelse titels van de hoofdstukjes worden duidelijk verklaard.

Twee boekjes — nee, niet over een godsdienstig onderwerp. Het kerkelijk leven in Amerika komt zelfs niet ter sprake. Het is echt een stukje wereld-geschiedenis. Maar ook als wij de wereld bestuderen bemoeien wij ons met iets waarmee ook God in de hemel Zich bemoeit — maar Hij op Zijn wijze.

C. M. H. Bosch, George Washington; Prijs ƒ 2, 35, uitg. J. H. Kok N.V., Kampen.

Dezelfde schrijver heeft ook een boekje geschreven over het ontstaan van de V.S.: Engelse koloniën komen in conflict met het moederland en 'benoemen de planter Washington tot opperbevelhebber. De koloniën verklaren zich onafhankelijk en van dit nieuwe land wordt dezelfde Washington straks de eerste president.

Het boekje is niet zonder meer een leesboekje, maar eerder een werkboekje. Hoe bestudeer je zo'n onderwerp? Welke literatuur kun je het best gebruiken? Pas op voor boeken die meer de held vereren dan zijn leven betrouwbaar beschrijven. Maar ook als je er geen diepere studie van wil maken blijft dit boekje leesbaar voor ge-. 'interesseerden.

Op één punt laat dit boekje verstek gaan. In welk geestelijk klimaat speelt dit belangrijke gebeuren zich af? Ik ben geen enkele verwijzing tegengekomen naar de Verlichting. En die Verlichting kleurde toch de 18e eeuw en m.n. ook de Amerikaanse opstand. Vooral voor onze beoordeling van deze revolutie is dat van belang. Dr. Kuyper meende dat de Am. revolutie consequentie was van de Reformatie.

Dit is zeer aanvechtbaar. De Verlichting heeft er meer mee te maken. En de Franse revolutie — die Kuyper zag als consequentie van het ongeloof — is duidelijk geïnspireerd door de Amerikaanse! Met beide revoluties staan we aan de wieg van de democratie. En over die democratie zijn wij in onze kringen nog niet uitgedacht... of uitgelezen!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen