Veranderende wereld

Nog niet zolang geleden kwam er bij „De Banier" een boekje uit, dat als titel droeg: „Veranderende wereld". In onze kring is dat tot nu het enige boekje dat over dit onderwerp verschenen is. Maar als men de bibliotheken nagaat, dan bemerkt men al heel spoedig, dat juist de laatste tijd geweldig veel over dit en soortgelijke problemen geschreven wordt. Dat is ook wel te begrijpen. Moeten vooral de ouderen onder ons niet toegeven, dat zij in een buitengewoon sterk veranderende wereld leven, vergeleken met vroeger? Verandert ze niet nog dagelijks?

Ik noemde zoeven de ouderen; waarschijnlijk ondergaan zij de veranderingen hoofdschuddend. Maar de jongeren beleven ze daarentegen veel intenser. De jeugd heeft dan ook veel meer nog met de moderne wereld te maken. Zij moet leven in de wereld van vandaag, ook, ja juist als christen. Dit roept problemen op < en vraagt om beantwoording. Ook de jeugd van de Gereformeerde Gemeenten leeft niet in een isolement. We worden allemaal gekonfronteerd met een wereld, die ons uitdaagt. En wéé, wanneer we het antwoord schuldig blijven, gevestigd op de Bijbel, Gods Woord....

Enkele punten willen we hieronder aan de orde laten komen.

Het eerste wat opvalt is, dat in onze over eigen tijd zoveel onze tijd geschreven wordt. Nog nooit is de mens zó zeer met zichzelf bezig geweest als juist nu. Een Frans schrijver zegt: de mens is zichzelf een vraagstuk. Daar moet je even over nadenken: zichzelf een vraagstuk. De mens weet eigenlijk niet meer wie hij is, waar hij staat en in wat voor een wereld hij leeft. Dit klinkt wat kras; is de mensheid dan zo verbijsterd? Als

we prof. Huizinga moeten geloven, is het oog veel erger met ons gesteld, dan leven we in een bezeten wereld! Prof. Iluizinga, een eminent geleerde, doceerde voor de oorlog te Leiden geschiedenis. Hij was er de man niet naar om losse kreten te slaken. We doen er daarom goed aan zijn warschuwing ernstig te nemen. Bezeten: dat heeft iets met de duivel te maken. Heeft Huizinga dit zo sterk geladen bedoeld? We weten het niet Anton Bülim, de schrijver van liet boek „De eeuw van de duivel" in ieder geval wél! Deze schrijver noemt in zijn boek verschijnselen, waarvan we zonder meer moeten toegeven, dat ze een demonische inslag vertonen. Houden we wel genoeg rekening met de duivel? Onderkennen we zijn invloeden in de moderne maatschappij wel voldoende?

Een tweede opmerking: in beschouwingen over onze tijd valt nogal eens het woord „crisis". Een woord uit de medische wereld, dat we allen w r el ongeveer begrijpen. Bij een crisis kan het twee kanten op: ten goede of ten kwade. Hoe staan wij in dit opzicht tegenover onze tijd: verwachten we er nog iets van? Is er nog een betere tijd dan die waarin wij leven, mogelijk? Of staan we als christenen dichter bij de ondergangsstemming? In ieder geval hopen we, dat je niet te optimistisch tegenover je eigen tijd gaat staan. Het wordt soms wel eens wat gemakkelijk gezegd: We beleven donkere tijden; zó gemakkelijk, dat het niet meer aanslaat. Toch is het voor een groot gedeelte waar. Laten we in ieder geval trachten onze eigen tijd te verstaan.

Hoe is dat allemaal zo gekomen, waardoor is onze tijd zo'n vreemde, razende, drukke, jachtige, bezeten wereld geworden? Er zijn nogal wat oorzaken te noemen: In de eerste plaats: de mens is langzamerhand ook het historisch, geloof in God kwijt geraakt. Dat is al in de tijd van de reformatie begonnen. De reformatie had het niet alleen voor het zeggen; het humanisme was er ook nog. liet humanisme rekent in de eerste mens van de mens plaats met de en gaat uit. Aanvankelijk ging dit nog wel met godsdienst gepaard, maar dit werd minder en minder. Plet humanisme mondde atheïsme na enkele eeuwen in uit. Dan is God er niet meer, Hij mag niet meer bestaan. Karl Marx, de vader van het communisme zei: God heeft de mensen niet gemaakt, maar de mensen God. En oen ander — Nietzsche — hamerde het zijn lezers steeds weer in, als 't ware met de vuist op tafel: God is dood! En in onze tijd leeft in Frankrijk de filosoof Sartre, die met een glimlachje vraagt: God? Over wie heb je 't eigenlijk? — Voel je het verschil? Ontzettend, om zo over de heilige God te spreken! Heel veel mensen zijn ook het historisch geloof in. God kwijt, en daarom voelen ze zich zo ellendig, zo triest, zo eenzaam, verlaten, zo angstig! Dit zijn allemaal woorden om de moderne mens mee aan te duiden. Wil je er nog enkele? Twijfel, zinloos bestaan, vermoeidheid, berusting, vertrooiing in een leeg vermaak, verslaving aan allerlei vormen van nacrotica. Deze woorden duiden werkelijkheden aan!! Dit is het beeld van de moderne mens, die meent zonder God te kunnen leven. In de tweede plaats: als een mens God niet meer ziet als de bron en de zin van zijn leven, dan weet hij tegelijk ook niet meer, wat nu eigenlijk mag en wat niet. Een ieder doet, wat goed is in zijn ogen! Alles kan immers? Neem een kijkje op het strand. Schreeuwen de lichtreclames van de bioscopen je het niet toe? Schaamte ten opzichte van elkaar? Och kom! En wat doet de kleding er nog aan toe? Veel moderne mensen, heel veel jongeren voelen zich niet meer gebonden aan normen die het leven een zekere richting geven, een vaste lijn. Wanneer de regels, de normen in jc leven gaan ontbreken, dan sta je losgeslagen en ontredderd in dat leven. Dat is erg! Daar kun je mee te doen hebben.

Provo's zijn geen gelukkige mensen! Wees dankbaar, dat jij een opvoeding gekregen hebt, die de regels voor dit leven zoekt in het Woord van God.

In de derde plaats moet nog genoemd worden: de technische ontwikkeling. Daar kan heel veel over gezegd worden. Dat willen we echter niet doen. We leven in een tijdperk van kunstmanen, raketten en bemande ruimteschepen, en we zijn eraan gewend geraakt. De techniek, als resultaat van de wetenschap, is oppermachtig. Niemand ontkomt aan haar greep. Zou de techniek de mensen ook niet anders gemaakt hebben? Van de mens wordt aanpassing gevraagd bij de machine; het is niet andersom. Het hoeft niet, maar je kunt slaaf worden van de machine. Bovendien: de ervaring leert, dat ieder, die met zekere technische apparatuur omgaat, bewust of onbewust in de jacht ervan wordt opgenomen! De techniek heeft de neiging de rust, de geestelijke rust, aan de mens te ontnemen. Het is belangrijk, dat we op deze dingen letten!

Het wordt nu echter hoog tijd, dat een ander aan het woord komt. We hebben getracht in enkele hoofdlijnen iets over de moderne tijd én de moderne mens te zeggen, als achtergrond voor het eigenlijke thema. Achtereenvolgens zal belicht worden: veranderingen in de kerk, veranderingen in het gezin, en veranderingen bij de jeugd.

We hopen, dat het geheel een goede bijdrage mag zijn, om klaar te komen met de problemen die deze tijd ons stelt!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen