Diskussiehoek

Noodlottig. Onze vriend uit 13e Bilt heeft met zijn reaktie, geplaatst in „Daniël" nr. 6 wel heel wat stof doen opwaaien. Er zijn heel wat brieven op zijn schrijven binnengekomen. De vorige keer heb ik er al wat geplaatst en daar moet ik nu nog even mee doorgaan. Voor mij ligt een brief uit Utrecht, waarin ik o.m. het volgende lees:

„Als reaktie op het thema „noodlottig" geeft u de inhoud weer van een schrijven, afkomstig uit De Bilt (zie „Daniël" nr. 6, Gespr.1.) Deze schrijver uit in forse bewoordingen zijn kritiek op dit thema. Al is deze m.i. te fors, met de gedachte op zich ben ik het evenwel zeker eens n.1. al stelt het thema „noodlottig" een probleem aan de orde, het zal ongetwijfeld duidelijk zijn, dat dit een sub-subprobleem is, ook al vindt de schrijver uit Tholen — en meerderen — dit woordgebruik misplaatst en problematisch. Ook de mate van belang, die de heer Kuyt ergens aan meent te moeten hechten, is zeker niet zodanig normatief, dat hiermede dit schrijven valt te „kraken".

Als u tenslotte eindigt met te stellen, dat u, gezien uw werkzaamheden, heus wel weet wat er onder de jeugd leeft, dan zult u ongetwijfeld begrip hebben voor dit schrijven en alsnog voor de gedachte uit De Bilt. U zult dan begrijpen, dat, wil het gesprek voor ons — de jeugd — „pakkend" zijn — en dat mogen we verwachten aangezien „Daniël" een orgaan is t.b.v. de jeugd — de thema's toch zeker enigszins eigentijds zullen moeten zijn en clan nog liefst hoofdproblemen aansnijdend.

Ik wil direkt toegeven, dat dit problemen met zich meebrengt, maar lettende op de noodzaak van een openhartig eigentijds gesprek — al was het alleen maar om de gedachte te voorkomen, dat we gaar kunnen sudderen met onze problemen — lijkt het mij alleszins verantwoord, dat u hier zonodig experimenteert."

Mijn beste vriend, deze rubriek is geen problemenrubriek, maar een diskussiehoek. En dat er graag over „noodlottig" gepraat wordt, bewijst het grote aantal brieven, dat is binnengekomen, ook door de jeugd geschreven. Eigentijdse problemen is een moeilijk begrip, want dit „noodlottig" is ook eigentijds. Maar wat u bedoelt, heeft misschien meer te maken met „modern". Misschien dat dit woordje uw gedachten beter weergeeft. We hebben het toch ook al eens gehad over onderwerpen als: I.C.C.C., Morele herbewapening, Kernwapens, Evangelieverkondiging per radio, om er maar een paar te noemen. En die zijn toch wel „eigentijds". Op dit punt is uw kritiek misplaatst, dacht ik, hoewel we natuurlijk altijd openstaan voor gezonde kritiek. (Geprek.1.)

Een lezer uit Wolf aartsdijk heeft de volgende mening: „Ik wil in de eerste plaats heus niet bevestigen, dat het aangesneden onderwerp maar een onbenullig onderwerp zou zijn, zoals de vriend uit De Bilt dit aanduidt. Toch kan ik het standpunt van de vriend uit Tholen niet volkomen delen, wanneer hij schrijft, dat er geen noodlot bestaat. Dat het woord „noodlottig" verkeerd aangeduid wordt, dat is iets anders. Doch dat het niet zou bestaan? Ik geloof van wel. Wanneer ons levenseinde is als van

Saul, Judas of Achitofel, dan geloof ik, dat er wel terdege sprake is van noodlottig. Door de nood gedreven gingen ze de dood in. Anders ben ik het met de vriend uit Tholen eens en bestaat er geen noodlot. Noch door een ramp of een verkeersongeluk kan er dan sprake zijn van noodlottig, hoe ernstig het ook kan zijn of mag zijn, of hoe moeilijk het ook te begrijpen is voor ons verstand. Ons leven is afgetekend, hoe moeilijk ook dit te geloven is. Doch God staan alle middelen ten dienste om ons leven af te snijden. Wanneer we in de dagbladen de verkeersongelukken lezen, dan moet men soms tot de gedachte komen: 't Is of een onzichtbare hand (wij geloven door God zelf) ineens als het ware een punt achter het tijdelijke leven zet. Zo ineens door een verkeerde manoeuvre van een tegenligger uit een file gepikt en dood. En toch geen noodlottig ongeval, doch bij God zijn al onze paden, al is daarmede de schuldige geenszins onschuldig."

De volgende brief, die ik hier over dit onderwerp voor me heb, komt uit Rijssen en brengt het als volgt onder onze aandacht:

„Noodlottig" is een woord, dat nogal eens gebruikt wordt, zonder dat de betekenis tot ons doordringt.

Wil men de oorspronkelijke betekenis te weten komen, dan dient men terug te gaan naar de Griekse mythologie. Onder het noodlot (fatum) werd toen verstaan een onafwendbare macht, die het heelal zou beheersen en waarvan zelfs de goden afhankelijk waren (bij Homerus).

Volgens de Stoïcijnen was het heelal bepaald door een onredelijke macht, waardoor alles met blinde noodzakelijkheid bepaald werd, waartegen geen verzet baatte.

Het Mohammedanisme brengt die leer over op religieus terrein. In zijn Godsbegrip ligt de noodlotsgedachte: God is als een Oosters despoot, die de wereld regeert naar zijn grillen. Deze leer is ten enenmale strijdig met het Christelijk Godsbegrip, evenals de betekenis, die heden ten dage spreekt uit het woordje „noodlottig", daar er toch niets geschiedt zonder geval, want zonder Gods wil valt er geen musje van het dak en wordt geen haar van ons hoofd gekrenkt. Ik zou het van harte aanbevelen, dat woorden als noodlottig, toeval, geluk enz. ten spoedigste uit ons taalgebruik werden verbannen.

En hierbij moeten we het voor deze keer weer krten. Briefschrijvers, weer hartelijk dank voor uw medewerking en D.V. tot de volgende keer.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen