De rooie rakker raak getekend.

In de Ambo-boeken-serie werden eerder uitgegeven „Uit het rijke Roomsche leven", saamgesteld door Van der Plas, en het door ons in nummer 17 van jaargang 19 besproken boek „Het beeld der vad'ren", door De Gooyer, met een „Nawoord": „In het vacuum" door Van der Stoep. Als derde in de reeks dokumentaires kwam nu eindelijk „De taaie rooie rakkers" uit, een overzicht betreffende dezelfde tijd van wat de rooien in ons land bezielde en tot welke daden dit hen bracht!

De goedgekozen titel is ontleend aan een bekend en zeer verwerpelijk gedicht van Adama van Scheltema: „De Daad". Het doel is een portret van de gemiddelde socialist van toen te geven aan de hand van dokumenten uit die tijd. Een aantal hoofdstukken, waarin bepaald niet retoucherend is te werk gegaan, geeft allerlei facetten. En het resultaat is inderdaad een goedgelijkend. beeld. De rooie rakker wordt hier raak getekend: weerzinwekkend als hij is! Het boek begint met Troelstra's dwaze revolutiepoging na de Eerste Wereldoorlog, en besluit met de ontstellende godlozenaktie van het Nederlandse kommunisme. Wat daartussen ligt is niet veel beter. Staken wordt als een geoorloofd middel in de strijd om het bestaan getekend. Oproer, muiterij, en nog veel meer wordt hier toch eigenlijk verheerlijkt. Uitgesproken minderwaardig is de houding van de rooien tegenover het Oranjehuis!

Een vergelijking met zijn voorganger in deze reeks dringt zich bij de bespreking van dit boek haast automatisch op. Er is bij deze beide publikaties één zeer groot verschil. Ook in De Gooyers boek was veel waartegen wij bezwaren hadden. Maar het „Nawoord": „In het vacuum", door Van der Stoep, kwam hieraan, zij het dan ten dele, tegemoet. Een dergelijke poging om zo iets als een balans aan 't einde op te maken treffen wij helaas in 't nieuwe nummer van de serie helemaal niet aan!

Het feit dat er in deze reportage vrijwel nergens kommentaar gegeven wordt, maakt dat het streven van de rooien iets heroïsch krijgt. „De taaie rooie rakker" is als een eenzijdig beeld voor wie niet kritisch leest dus zeer gevaarlijk. En wie kritisch lezen kan zal zich bij het beschouwen van dit beeld van onbeschaamde, onbeschaafde, onhistorische, onkristelijke levenshouding enkel ergeren. Er staan verschillende godslasterlijke dingen in dit boek!

Zo goed als beide vorige werd nu ook deze uitgaaf ruim met foto's, tekeningen — waarbij vreselijke — enzovoort geïllustreerd. Men kan natuurlijk zeggen dat de schrijvers in hun opzet — een portret te geven — zijn geslaagd. Maar onbevredigend blijft dat er over zoveel zo verfoeienswaards geen woord van afkeuring wordt uitgesproken. Enkel maar voor zijn genoegen zal een Kristen dit geschrift dan ook niet lezen. Wie het leest, die doe het als een opgaaf: daar hij zeer beslist zijn vijand wil verstaan!

J. Kwekkeboom.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen