JBGG cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van JBGG te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van JBGG.

Bekijk het origineel

Een merkwaardig boekje en een  onbeduidendheid.

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

Een merkwaardig boekje en een onbeduidendheid.

4 minuten leestijd

„De Kleine Print-Bybel, Waar in door verschelde afbeeldingen een meenigte aan Bybelsche spreuken verklaart werden." Tot Amsterdam, By Gerrit Bouman, Boekverkooper in de St. Lucie-steeg. 1736. Facsimileuitgave van A. W. Sijthojf's Uitgeversmaatschappij N.V. te Leiden, 19G5. 150 bladen, geb. ƒ 12.90.

Wie in de hedendaagse boekenwereld thuis is, weet dat het steeds meer gewoonte wordt om oude werken van belang in aan de oude uitgaaf vrijwel identieke vorm opnieuw te doen verschijnen. Zo bespraken wij onlangs de mooie reproduktie-uitgaaf van een zeer belangrijk werk van Udemans. Thans willen wij de aandacht vestigen op de heruitgaaf van een boekje dat bijkans voor ieder onzer lezers een aantrekkelijk bezit moet zijn. Tweehonderdvijftig jaar geleden ongeveer verscheen voor 't eerst in Amsterdam „De Kleine Print-Bybel, " clie in verscheiden uitgaven een grote opgang heeft gemaakt. Nog tegenwoordig treft men in verschillende gezinnen dit als een familiestuk bewaarde boekje aan, hoewel dan meestal onvolledig: ze zijn namelijk zeer veel gebruikt! Komplete, £ave eksemplaren zijn nu zeldzaam; deze brengen op een veiling goede prijzen op.

De opzet van dit werkje is van Duitse oorsprong. Door cle Amsterdamse uitgever werd evenwel de tekst in overeenstemming gebracht met die van onze onvolprezen Statenbijbel. Zo kon 't jarenlang ook in de Nederlanden aan de jeugd en aan de ouderen heel veel genoegen geven als een populaire uitgaaf van de beste soort.

Het doel van deze honderd vijf tig bladen met een bijbeltekst waarvan een deel door prentjes weergegeven is, was dat men met genoegen zich als kind er toe zou zetten om de plaatjes op te lossen, waardoor men zich tevens deze teksten vast in het geheugen prenten zou. De bezigheid kan worden vergeleken met die van de welbekende raadseltjesrubriek betreffende de Bijbel. Beide hebben voor de jeugdige entoesiastelingen nut!

De Leidse heruitgaaf — aldus de korte „Epiloog" — richt zich tot iedereen. Voor wie toch zou dit keurig uitgegeven werkje thans geen waarde hebben? Het geheel werd onveranderd afgedrukt, behalve dat de „Sleutel", die in de oorspronkelijke uitgaaf achteraan was bijgebonden, weggelaten is. Dit laatste vinden wij betreurenswaardig. Deze „Sleutel" toch gaf van de honderdvijftig bijbelplaatsen de gehele tekst, waardoor dus de gebruiker zeer gemakkelijk zijn oplossingen kontroleren kon. De weglating ervan wordt met het feit gemotiveerd dat er nu vele bijbel-versies in gebruik zijn: ieder kan nu in zijn eigen Bijbel opzoeken waar 't over gaat. „En zo is dit, " wordt er dan bijgezegd, „ook oecumenisch een juweel-

tje." Deze redenering lijkt ons evenwel niet overtuigend: heel dit boekje gaat toch van de tekst van onze Statenbijbel uit? Het is verbazingwekkend waaraan men in onze tijd al niet een oecumenisch puntje draaien kan!

In deze „Kleine Print-Bybel" staan enkele figuren die voor onze voorouders geen moeilijkheden konden geven: hun betekenis als zinnebeeld was vrijwel iedereen bekend, maar die voor alle tegenwoordige gebruikers hoogst waarschijnlijk niet meer vanzelfsprekend zijn. Ook hierom is de „Sleutel" nog gewenst. Intussen is dit voor ons helemaal geen reden waarom wij de heruitgaaf niet gaarne zouden willen aanbevelen, want voor jong en oud van protestanten huize is dit eigenlijk een prachtgeschenk!

Prof. mr. I. A. Diepenhorst: „De emancipatie van de vrouw." Boeketreeks nr. 87. Uitgave van Uitgeversmaatschappij J. H. Kok N.V. te Kampen, zonder jaartal. 150 blz., ƒ 1.75.

Vlak voor zijn benoeming tot minister heeft Professor Diepenhorst een boekje over de emancipatie van de vrouw gepubliceerd. Met opzet zeggen wij: een boekje, want een kleine studie is dit niet. Een zekere belezenheid wordt in dit werkje, dat met grote letter werd gedrukt en dus niet zeer omvangrijk is, geëtaleerd. Verschillende problemen echter worden zeer ten onrechte niet aangeroerd. Op geen der andere wordt feitelijk behoorlijk ingegaan.

Na enkele zeer algemene opmerkingen wordt zeer vluchtig bij de voorgeschiedenis van de emancipatie stilgestaan. Al vóór de negentiende eeuw had men, aldus Professor Diepenhorst, vrij algemeen voor de uitzonderlijke vrouw een zeer uitzonderlijke plaats aanvaard. Een aardige biezonderheid — dat er ook vrouwenstemmen waren die zich hiertegen verhieven — wordt door schrijver zelfs niet aangestipt. Wij denken aan Maria Stuart, echtgenote van de grootste der Oranjes, die geen koningin van Engeland wou worden als haar man niet tevens koning werd! Daarna komt de geschiedenis van de emancipatie in de negentiende eeuw ter sprake, en tot slot wordt nog een enkele beschouwing aan een aantal blijvende problemen — als het kerkelijke ambt deivrouw — gewijd. Betreffende het laatstgenoemde is er voor Professor Diepenhorst zeer veel onzeker, echter niet de tijdgebondenheid der Schrift. Gelukkig spreekt hij ook nog van de schepping van de vrouw en wat daarbij gezegd is. Tot een uitgesproken standpunt komt de hooggeleerde schrijver evenwel toch niet!

Het lezen van dit boek zou volgens 't omslag én voor vrouwen én voor mannen een biezondere boeiende manier van tijdpassering moeten zijn. Wij kunnen deze mening moeilijk delen. Ook stilistisch is dit vlot geschreven, maar biezonder oppervlakkige geschriftje nogal onverzorgd!

J. Kwekkeboom.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 27 augustus 1965

Daniel | 16 Pagina's

Een merkwaardig boekje en een  onbeduidendheid.

Bekijk de hele uitgave van vrijdag 27 augustus 1965

Daniel | 16 Pagina's