Nederlands herstel herdacht.

Ter gelegenheid van de herdenking van het ontstaan van het Koninkrijk der Nederlanden kwam de vooral in onderwijskringen zo bekende firma Samsom in Alphen aan den Rijn met het idee een luxe-pocket uit te geven over de gebeurtenissen uit de jaren 1813, '14, '15: een makkelijk leesbaar, historisch betrouwbaar en rijk geïllustreerd verhaal, tegen een prijs die voor geen enkele belangstellende bezwaarlijk wezen kan. Het schrijven van de tekst werd toevertrouwd aan Dr. Pikkemaat en de verzorging van de illustraties aan de heer Couvée. Het resultaat van hun bemoeiingen is tamelijk geslaagd.

Allereerst het punt van de historische betrouwbaarheid. Men vraagt zich, lezend, af of het gelukkig is geweest dat Dr. Pikkemaat als schrijver uitgekozen werd. Niet dat hij een volkomen onbetrouwbaar beeld gegeven heeft, dat zeker niet. De kleine fouten echter wijzen op een onvoldoende kennis van de tijd. Op punten waarop iemand die vertrouwd is met het tijdvak zich niet zou vergissen, is dit bij Dr. Pikkemaat juist het geval. Zo is het op bladzij 20 al verkeerd dat hij een smet wil werpen op de nagedachtenis van Onno Zwier van Haren. De zaken waarop hij hier zinspeelt zijn, al is er heel wat studie aan besteed, nooit absoluut bevredigend verklaard. Toch pleit er veel voor om Van Haren te beschouwen zoals indertijd Van Vloten deed: als een edelman verdwaald onder de „ploerten." Hem zonder kennis van de feiten maar een trap te geven, zoals Dr. Pikkemaat hier doet, is zeer beslist niet fraai! Wanneer men, verder lezend, Van der Palm „de brave dichter" noemen hoort — bladzij 40, regel 14 en de volgende — wrijft men zich toch wel eventjes de ogen uit! Dwaas is het ook te spreken van prins Maurits als een „voorvader" van koning Willem — bladzij 54, regel 13. De geschiedenis van het Oranjehuis is Dr. Pikkemaat niet goed bekend. Op bladzij 90, de eerste regel en ook verderop, noemt hij prins Frederik, de jongste zoon des konings, Frederik Willem, en dit terwijl het Willem Frederik Karei was. Onbegrijpelijk is voorts het onderschrift bij het portret op bladzij 111: de eerste gemalin des konings was geen Frederika, ook al heette zij dan Frederika Louise Wilhelmina. Ieder weet toch dat zij Wilhelmina werd genoemd, zoals ook Dr. Pikkemaat op bladzij 175, in regel 12 van onderen, het doet! Wellicht komt dus de dwaze fout in dit geval voor rekening van de verluchter. Toegegeven, het zijn kleinigheden. Maar ze doen onprettig aan! Het boekje — dat veel verder gaat dan men verwachten zou: 's konings leven wordt erin tot aan zijn dood geschetst — eindigt wel biezonder overdreven. Dr. Pikkemaat doet net alsof tot heden toe niets dan miskenning 's konings deel geweest zou zijn. Maar zijn verdiensten zijn reeds lang, en worden algemeen erkend!

De stijl van dit geschrift is lang niet onberispelijk: dit is journalistenwerk! Bovendien gaat schrijver — in zijn zucht om populair te zijn — soms veel te ver. „Hij was een ezel", wordt er — bladzij 35, regel 20 — vastgesteld van generaal De Jonge. Dit is geen manier! Het aantal plaatsen met slecht Nederlands is legio. Eén voorbeeld maar: „Hij werd van een terugtocht naar het zuiden afgesneden" — bladzij 36, regel 1 en 2. De

spelling is niet steeds in overeenstemming met wat thans voorschrift is. Ook hiervan slechts één voorbeeld: de spelling „souverein" — die men op vele plaatsen aantreft — is nu niet meer toegestaan. Onjuist, tenslotte, is het om van „katholiek" te spreken, en van „katholieken" — bladzij 110 en elders. De vele goede, ook gekleurde, illustraties maken deze publikatie zeer aantrekkelijk. Als geheel is het toch wel een aardig boekje. Maar, zoals gezegd, de tekst had wat verzorgder kunnen zijn.

J. Kwekkeboom.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen