De kerkelijke tucht

In verband met een toegezonden vraag, van één onzer verenigingen, waarin de kerkelijke tucht en daarmee nauw verbonden aangelegenheden aan de orde gesteld worden, willen wij pogen op de gestelde vragen hier een antwoord te geven.

Dat de tucht in de gemeente van Christus niet maar een zaak van mensen is, die tot bereiking van eigen oogmerken deze tucht hebben uitgedacht en deze nu in de gemeente van kracht willen doen zijn, is duidelijk uit wat er in Mattheus 18 te lezen staat.

Nu moet het voor alle dingen duidelijk zijn, dat de kerkelijke tucht alleen maar in de liefde mag worden uitgeoefend. Indien er factoren in de tucht-procedure een rol gaan spelen, waarin het gaat om het prestige van kerkelijke ambtsdragers of van kerkelijke uitspraken, en waardoor het waarachtig zoeken van het heil van degene, die door de kerkelijke tucht getroffen worden moet, niet meer op de voorgrond staat, dan kan de tucht al niet meer zuiver functioneren. Laten wij echter er van uitgaan dat de tucht ook waarlijk goed en zuiver uitgevoerd is en dat er dus geen sprake is van een zich door middel van cle tucht ontdoen van lastige leden, dan moeten wij met nadruk vast stellen, dat degene, die door cle ban uit de gemeente van Christus is uitgesloten ook waarlijk gesteld is buiten het Koninkrijk Gods, tenzij deze zich nog tot God bekeert.

Onze catechismus wijst daar nadrukkelijk op, clat ook Gocl naar dat oordeel zal oordelen. Zolang cle door de ban uitgeslotene zich niet in de weg van ware verootmoediging tot God bekeert en daardoor ook wederkeert tot de gemeente met schuldbelijdenis, blijft de ban van kracht.

Het doel van cle tucht is tot bekering en betering des levens te brengen. Aan de andere zijde ook het behoud van de gemeente, opdat niet door het verdragen van de zonde in het midden van de gemeente de ganse gemeente in beroering komen zou. Welnu het is dan ook duidelijk, clat iemand, die door de ban uit de gemeente gedaan is, niet prijs gegeven wordt aan het eeuwige oordeel, alsof de tijd der genade voor hem afgesloten zou zijn. Hij wordt zelfs opgeroepen zich van de verharding af te wenden en zich in ootmoed te stellen onder het juk des Heeren.

De geschiedenis van de boete-practijk is in de kerk des Heeren een heel interessante. Binnen het bestek van de beantwoording van een vraag kunnen wij niet ingaan op heel deze geschiedenis, die ook in de oude Christelijke Kerk tot zulke bijzondere verwikkelingen geleid heeft, zoals het ontstaan van de bewegingen der Montanisten in Noord-Afrika en later van de Novatianen in Rome zo duidelijk leren. Immers deze bewegingen zijn ontstaan in een strijd over de wijze waarop de kerkelijke tucht moest worden toegepast en of in cle kerkelijke tuchtoefening nu een medisch element moest zijn of dat de kerk door de tucht uit haar midden zou uitbannen en die uitgebannenen nimmer in de gemeente meer zouden kunnen worden opgenomen. Wij willen echter de bestudering van de aard van deze bewegingen gaarne aan de verenigingen over laten.

Wat ons hier echter voornamelijk bezig houdt is, of de tucht het behouden ten doel heeft. En clan moet deze vraag bevestigend beantwoord worden. De tucht heeft de behoudenis ten doel, zowel van de bestrafte als van de gemeente, door wie cle tucht geoefend wordt.

En dan kan het niet anders dan dat de ban, die door de kerk terecht is uitgevoerd altijd van kracht blijft, zolang de ware schulderkentenis niet gevonden wordt. En zal ooit iemand het leven ingaan, clan zal die toch hier tot schulderkentenis komen.

Nu zijn er in de brief enige practische zaken, waarop deze vragen worden toegespitst. Het is echter niet mogelijk om die vragen in „Daniël" te beantwoorden. Wij zouden dan gaan discussieren over de vraag of een bepaalde tuchtoefening terecht of niet terecht uitgeoefend is. Ik meen dat wij daarover in ons jeugdblad niet spreken kunnen.

Wel kunnen wij zeggen, clat indien juist toegepast, en wij moeten immer bedenken, dat de kerk ook in het toepassen van de kerkelijke tucht zou kunnen feilen, maar indien juist toegepast, de bovengenoemde zaken hierop van toepassing zijn. Indien echter een andere kerk de met cle ban afgesnedenen in haar midden opnam, ligt hierin wel een aanwijzing, dat die andere kerk die toegepaste excommunicatie niet juist achtte en daarom meende de leden tot haar gemeenschap te kunnen toelaten. Dit illustreert weer dat in een gescheurde kerk cle tucht eigenlijk niet functioneren kan. Hoe dikwijls zien wij niet dat mensen zich aan de kerk onttrekken en elders zich laten opnemen, omdat er verschil in practijk is. Echter doet dit natuurlijk niets af van het feit, dat een terecht toegepaste censuur niet door een andere kerk nietig kan worden verklaard, indien cle ware schuldbelijdenis niet gevonden wordt. Wanneer mensen zich onttrekken aan de kerk om zodoende de tucht te kunnen ontgaan en dan zo verder leven zonder ooit met schuldbelijdenis weder te keren, dan is dit een door en door zondige daad.

Ik vraag mij wel eens af of de kerk een onttrekken om deze redenen aanvaarden moet en of de kerk niet gewoon zou moeten voortgaan. Immers hebben wij bij het doen van belijdenis des geloofs ook beloofd, dat wij ons niet zouden onttrekken aan de kerkelijke tucht, indien wij ons door leer of leven zouden ontgaan. Degene, die zich onttrekt, censureert zichzelf, doordat hij

zich aan de gemeenschap van de kerk onttrekt.

Er blijven natuurlijk op dit terrein vele vragen. Wel duidelijk is, dat de kerkelijke tucht een zeer gewichtige aangelegenheid is. Deze moet ook door de kerk zelf als zodanig bezien worden. Wij mogen de tucht maar niet gebruiken om lastige leden te dwingen om onze zin te doen; om onze opvattingen te aanvaarden; tot een levenspatroon te dwingen, dat deze of gene het voorgeschrevene acht. Wanneer de kerk de tucht zo gebruikt misbruikt ze deze. Maar de tucht is er om degenen, die in leer of leven bewijzen van de fundamenten van de gemeente van Christus te zijn afgeweken of van de wereld te zijn, tot hun behoud in de schoot van de kerk te koesteren en na gebleken verharding in de zonde uit de gemeente uit te werpen, opdat de ganse gemeente niet ontstoken worde. Echter zal juist in cle tucht de liefde moeten zijn. Zelfs in de uitwerping moet de liefde zijn, al is het dan een liefde, die de ongerechtige verschroeit. Alleen zo kan de tucht functioneren tot heil van de gemeente en tot eer des Heeren.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen