Juliana van Stolberg

(8).

Vroeg in het voorjaar van 1574 werd opnieuw een poging ondernomen de verdrukte Nederlanders te bevrijden, . Nu waren het drie broers van de Prins: Jan, Lodewijk en Hendrik van Nassau, die een leger van ongeveer 10000 man op de been hadden gebracht. Het had een geweldige inspanning gekost de nodige gelden voor deze onderneming bijeen te brengen. De Prins schreef brief op brief en smeekte om hulp. De toestand in Holland werd steeds gevaarlijker: de Spanjaard liep het platteland van Holland af, bezette sluizen en bruggen en sloot de stad Leiden steeds nauwer in. Na een vergeefse poging Maastricht te veroveren rukte Lodewijk met zijn leger op naar Roermond, maar ook hier kwam hij te laat. Nu wilde hij door een snelle mars trachten de Bommelerwaard te bereiken. De Spaanse bevelhebber echter had het plan doorzien en bezette toen de gehele linker Maasoever, trok bij Mook de rivier over en sneed de Nassauers de pas af. Zo werd Lodewijk wel gedwongen slag te leveren. Ofschoon de Spanjaarden in de minderheid waren, deden zij in de morgen van de 14e april een aanval op Lodewijks leger. Zijn leger raakte in verwarring en sloeg op de vlucht. De mannen eisten geld en anders vochten zij niet. Enkele getrouwen werden neergeslagen, onder de voet gereden, verpletterd. De slag was verloren.

De rest van het vluchtende leger werd in het moeras gejaagd, waar het in de modder verstikte. En de aanvoerders zelf?

Het laatste, wat men van Lodewijk gezien had, was, dat hij zwaar gewond in de rechterschouder op het slagveld lag en met de linkerhand de hulp afwees, die toch niet meer baten kon. De anderen werden waarschijnlijk al vluchtende achterhaald en gedood. Zelfs hun lijken zijn trots ijverige nasporingen, nimmer gevonden.

Weken, zelfs maanden bleef Juliana zonder een stellig bericht omtrent de dood van haar beide zonen. Allerwegen werd geïnformeerd, langs omwegen zelfs bij Spaanse officieren, niemand, die iets met zekerheid kon zeggen. Ook de Prins zelf niet. Stelt U de spanning, de smart van die Moeder voor! Dan komt er een, die zegt, dat hij Lodewijk gezien heeft, wel niet zijn gelaat herkende, maar aan de handen en de spraak stellig bemerkte, dat hij het was. Haar hoop begint weer te herleven. Zal zij haar kind dan toch nog aanschouwen? Ach, neen, het is een ijdele hoop geweest. De man heeft zich blijkbaar vergist. En met des temeer kracht keert die martelende onzekerheid terug. Voorwaar, een zwaard is er door haar ziel gegaan.

Hoe zal die moeder het hoofd vol angstige verwachting hebben opgeheven, als er een boodschapper aan de slotpoort kwam!

Hoe zal zij geluisterd hebben, of niet die bekende voetstap weerklonk, geluisterd bij dagen en bij nachten! En de nachten kropen om.... En de dagen sleepten voort.... Nog altijd geen bericht

De Prins meent, dat men met opzet de dood zijner broeders voor hem verzwijgt, maar hij twijfelt niet meer aan de vreselijke waarheid, als Graaf Jan, na twee weken van ijverige nasporingen, niets naders vernomen heeft. De slag treft hem vreselijk zwaar en hij schrijft: „van droefheid weet ik nauwlijks wat ik doe. Niettemin, zo aldus Gods wil is, moeten wij die lijdzaam dragen."

De Prins tracht ook zijn moeder te troosten.

Hierop schrijft moeder Juliana hem een brief terug, die treffend is in menigerlei opzicht.

J. v. d. S

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen