Kerkelijk besef

(ii.)

Met de vraag over het zelfstandige bestaansrecht der Geref. Gemeenten naast andere Gereformeerde kerkgroepen in ons land besloten wij het inleidend artikel en met deze vraag willen wij onze discussie over kerkelijk besef verder openen.

Het is immers klaar als de dag, dat — als wij geen bestaansgrond voor onze kerken kunnen aangeven — wij geen dag en geen uur langer op onszelf zouden mogen blijven staan, maar verplicht zouden zijn, aansluiting te zoeken bij één der andere Gereformeerde kerkgroepen. Wie dan nog willens en wetens zou volharden in een zondige houding van „en tóch blijven we op onszelf staan, geïsoleerd, gesepareerd, afgescheiden van alle anderen, ondanks dat we geen wezenlijke reden voor onze apartheid kunnen opgeven, want .... in ons isolement ligt nu eenmaal onze kracht", die kan zijn eigen groep in dat geval nog wel willen sieren met de naam „kerk", maar zij is het dan zeer beslist niet meer. In dat geval is men aan het „kerkje spelen."

Wij dienen dus op de vraag, die ons voorlopig gaat bezighouden: „Waarom bestaan de Geref. Gemeenten eigenlijk en hebben onze kerken bestaansrecht t.o.v. andere formaties? ", een zeer goed gefundeerd antwoord te kunnen geven, vooral als men ons van andere zijde hierover vragen stelt.

Dit antwoord zal vanzelf gefundeerd, gegrond moeten zijn op en getoetst moeten worden aan het enige onwankelbare fundament: het Woord des Heeren. Niet voor niets roept de Heere ons toe: „Tot de Wet en de getuigenis!" Indien we niet spreken naar (in overeenstemming met) Zijn Woord, géén dageraad! Oftewel: het zal geen stand houden.

Een gouden jubileum voor onze kerken ligt er — zo de Heere wil en wij het beleven mogen — in dit najaar in het verschiet. Dit jubileum herinnert ons eraan, dat er dus vóór vijftig jaren wat gebeurd is in en met onze gemeenten.

Als we zo eens her en der vragen, wat er in 1907 nu precies gebeurd is, blijkt, dat de geschiedenis van hun eigen kerk velen niet interesseert of — zo men er al iets van weet — dat men er geen helder inzicht in heeft.

Het oudere geslacht heeft er nog wel de meeste heugenis aan, ook de mensen van middelbare leeftijd weten er nog van, maar onder de jongere generatie is de kennis-van deze kerkhistorie bij zeer velen, bij de meesten zelfs volslagen zoek. Nu zegt het spreekwoord: „Onbekend maakt onbemind". Wil men van zijn kerk met sterke liefde houden, dan zal men ook alles omtrent de geschiedco

nis van die kerk moeten kennen. Op de vraag: „Wat is er nu in 1907 precies gebeurd? worden dan ook vele foutieve antwoorden gegeven. Het meest gegeven foutieve antwoord luidt: „Toen zijn onze gemeenten ontstaan." En op de daaropvolgende vraag, hoe lang onze gemeenten dan wel bestaan wordt door 99 % dit antwoord gegeven: „Wel, 50 jaar natuurlijk!"

50 jaar natuurlijk!" Hoewel ik ervan overtuigd ben, dat deze mening zeer diepgaande wortels geschoten heeft onder ons, moet ik toch daartegen staande houden, dat zij geheel onjuist en onhistorisch is. Wanneer een mening diep ingeworteld is, impliceert dit nog niet, dat zij daarom juist is. Want de wedervraag luidt daar natuurlijk: „Bestonden onze gemeenten dan vóór 1907 niet? Als de Geref. Gemeenten in dat jaar pas opgericht zijn, waar kwamen die gemeenten en die predikanten dan plotseling vandaan? "

Indien de Geref. Gemeenten vóór dc 20ste eeuw niet bestonden, waar is dan de band met de Gereformeerde vaderen uit 17e en 18e eeuw? En waar is ons „kerkelijk adres" in de 19e eeuw? Er moet toch vóór 1907 ergens een aanknopingspunt zijn met de aloude Gereformeerde kerk in ons vaderland?

Als we zouden zeggen: Wij dateren van 1907 en vóór die tijd waren wij er niet, " dan zetten wij onszelf geheel buiten de historisch-Gereformeerde kerk der vaderen hier te lande! Meteen volgt hieruit, dat we dan ook niet meer het recht zouden hebben, ons telkens op hen te beroepen. Ook zouden wc daarmee belijden, dat een andere kerkgroep de wettige en rechtlijnige voortzetting van de kerk der Reformatie is. Vervolgens zouden we ook het recht missen om onze kerk de historische naam van de kerken der vaderen te geven. En zo zouden we kunnen doorgaan.

We voelen nu wel voldoende aan, tot welke consequenties zo'n foutief uitgangspunt leidt.

Neen, de Geref. Gemeenten bestonden al eerder dan 1907. Dit dient natuurlijk nader en deugdelijk bewezen te worden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen