Een Protestantse Bedevaart

liet eigenaardige opschrift van dit artikel duidt niet op Roomse sympathieën van de schrijver, maar verraadt zijn gote belangstelling voor oude historische kerkgebouwen. Als hij weet dat er in een bepaalde plaats zo'n monument te bezichtigen is, dan verlaat hij het dorp niet, voordat hij het gebouw aan de binnenkant heeft gezien. Daarbij doet hij soms verrassende ervaringen op en het verslag van één van die „Protestantse bedevaarten" mag hij de lezers van „Daniël" niet onthouden.

U weet hoe dat gaat.... Je maakt een doelloze fietstocht langs de grens tussen Noord-en Zuid-Holland. Je leest op een wegwijzer: Rijnsaterwoude — 3 kilometer. In „de Spiegel" heb je gelezen dat er in dat dorp zo'n lief oud kerkje op instorten staat en je besluit staat meteen vast. In zo'n plaatsje van nog geen duizend inwoners is de kerk natuurlijk niet de hele dag voor het publiek opengesteld en de koster is naar zijn werk.

Wat doe je in dat geval? Je belt aan bij de pastorie en.. .. treft de predikant niet thuis. Je zoekt de president-kerkvoogd op en deze heer is aanstonds bereid, je de enige bezienswaardigheid van zijn dorp te tonen.

Het kerkje van Rijnsaterwoude is niet groot, het telt nauwelijks tweehonderd zitplaatsen, maar men kan zich niet voorstellen, hoe gezellig en intiem het interieur is. liet eeuwenoude gebouw heeft dringend restauratie nodig. De toren verzakt, cle stenen vallen uit cle muren en het hout is vermolmd. Voor cle kleine Hervormde gemeente betekent dit grote offers, maar aan offervaardigheid ontbreekt het niet. Het kerkje is cle trots van het dorp en men heeft er alles voor over om het te behouden en in z'n oorspronkelijke luister te herstellen.

Links en rechts van de kansel hangen borden, waarop de namen staan van cle predikanten die er sinds de Reformatie Gods Woord bediend hebben. Voor het merendeel zijn die namen onbekende klanken, maar er is één uitzondering: Theodorus van der Groe diende deze gemeente van 1730, toen hij er als candidaat kwam, tot 1740, toen hij naar Kralingen vertrok. De pastorie, waarin hij heeft gewoond, staat er nog, maar is nog bouwvalliger dan cle kerk en wordt niet meer gebruikt.

Van Rijnsaterwoude naar Woubrugge is slechts een afstand van 4 kilometer. Er is een groot verschil tussen cle beide kerken. Die van Rijnsaterwoude is rechthoekig, met een behoorlijke toren aan cle Westzijde en dateert uit cle Middeleeuwen, die van Woubrugge is elipsvormig, draagt een spits torentje midden op het koepeldak en werd in cle 17de eeuw gebouwd. Enkele jaren geleden is het gebouw fraai gerestaureerd.

De kerkgeschiedenis van Woubrugge is bijzonder rijk. Volgens cle overlevering heeft cle mandenmaker Jan Arentz er een hagepreek gehouden.

jan de Bakker is nog pastoor geweest te [acobswoude (het vroegere Woubrugge). Aan diens nagedachtenis is de Woubrugse kerk gewijd, blijkens een gevelsteen naast cle ingang-

En voorts — wie Woubrugge zegt, zegt Comrie.... Deze vermaarde prediker diende zijn enige gemeente 38 jaar lang, van 1735 tot 1773. In de kerkeraadskamer hangt zijn portret en de kade waaraan cle kerk gelegen is, heet naar hem de „Comriekade". Men weet in Woubrugge nog wel, wie Comrie geweest is, oude mensen kunnen soms sterke verhalen over hem vertellen, clie van geslacht op geslacht overgeleverd zijn, maar dikwijls elke historische ondergrond missen! Maar ze mogen er gerust trots op zijn, clat Woubrugge het voorrecht heeft gehad, deze grote theoloog alléén te bezitten!

liet is helaas de droevige waarheid clat van vele kansels in onze eeuwenoude kerken thans een leer wordt gebracht clie met cle werken van onze vaderen in strijd is. Voor Rijnsaterwoude en voor Woubrugge geldt dit gelukkig niet. Rijnsaterwoude althans is een gemeente die tot cle Ger. Bond behoort. Met Woubrugge was dit tot voor kort ook het ge-\al, maar de tegenwoordige predikant behoort tot de rechtsconfessionele modaliteit.

Hoewel van der Groe en Comrie vijf jaren lang in dezelfde classis hebben gearbeid, hebben ze geen enkel contact met elkaar gehad. Dat ze elkaar vijandig gezind geweest zijn, zoals weieens beweerd wordt, is nog nimmer bewezen. Maar voor een hechte vriendschap waren hun karakters toch te tegenstrijdig.

Over de beide kerken en de beide predikanten zouden vele artikelen te schrijven zijn, maar ik kan niet meer dan enkele indrukken geven.

Dit stukje is in de vakantietijd geboren en in een vakantiestijl geschreven. Het heeft maar één doel: de lezers op te wekken, als ze in de gelegenheid zijn, een bezoek te brengen aan deze kerken; zij zullen hun moeite rijkelijk beloond vinden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen