HET OOSTERSE LANDSCHAP

SAMARIA

a het land Samaria

b de stad Samaria

e de stad Sichem

d de stad Beth-San

e de berg Karmel

In ons vorig artikel bespraken we de punten a en b. We vervolgen nu met

e. De stad Sichem.

We zagen, dat Samaria de hoofdstad is geworden door haar uitstekende ligging als vesting, maar Sichem wordt wel genoemd „de ongekroonde koningin van Palestina " — om haar historische betekenis en gunstige ligging.

De meeste Palestijnse steden zijn op een heuvel gebouwd, maar Sichem lag in het dal tussen de bekende bergen Ebal en Gerizim, maar nog op een haast vlakke uitloper van de eerste, gelijk een schouder tegen het hoofd van de berg. Sichem betekent dan ook schouder. De stad is al zeer oud en bestaat thans niet meer. De Maccabeeër Johannes Hyrkanus heeft haar verwoest in 129 vóór Chr. Toen Christus hier kwam en met de samaritaanse' vrouw sprak, was dit niet te Sichem, maar bij Sichar, dat in de nabijheid lag. De puinhopen van het oude Sichem worden nog aangewezen in de ruïneheuvel Teil el-Balata, waar opgravingen zijn verricht door onze landgenoot prof. Böhl, die hier o.a. meent gevonden te hebben het huis van de god Baal Berith met zijn pilaren, muren, brandofferaltaren en godenbeeld. Ook vond hij enkele kleitafeltjes, met spijkerschrift. Op één er van staan negen namen van inwoners van Sichem, blijkbaar een lijst van getuigen bij een gerechtelijk onderzoek. Op een andere wordt gevraagd, om koren en olie te willen zenden. Op het gebied van opgravingen kan hier nog heel wat verricht worden. Misschien wordt er dan ook nog eens licht geworpen over de nu nog vrij duistere veronderstelling van sommigen die menen, dat de oude nederzetting bestaan heeft uit een Sichein-stad, en een afzonderlijke Sichemtoren. (Zie het verhaal van Abimelech in Richteren).

De stad komt reeds voor in Abrahams geschiedenis en in Jozua's dagen is ze het religieuze een politieke middelpunt van het land. Volksvergaderingen werden er dikwijls gehouden. Het was Jerobeams eerste residentie. Later werd dat echter Thirza en door Omri Samaria. Door de secte der Samaritanen werd Sichem weer middelpunt tot haar verwoesting (zie boven.)

Door Vespasianus werd in 72 na Chr. in de onmiddellijke nabijheid van de puinhopen een nieuwe stad gebouwd Napolis (= nieuwe stad), thans genoemd Nabloes. Hierin woont nog een kleine rest van de vroegere Samaritanen, ongeveer 150 personen. Aan'hun hoofd staat een hogepriester, die beweert van Aiiron af te stammen. In hun synagoge wordt een wetsrol bewaard, die verreweg het oudste handschrift vertegenwoordigt, dat wij kennen. Nog steeds vieren zij het Paasfeest op hun heilige berg, wonen dan in tenten en slachten paaslammeren.

d. De stad Beth-San.

Deze stad had in het noorden dezelfde dienst als Jericho in het zuiden: een dekking voor de doorwaadbare plaatsen door de Jordaan en een sleutel tot de westelijke bergpassen. De enige geschiedenis, waarin de stad in het Oude Testament genoemd wordt, is de geschiedenis, waarin de lichamen van Saul en zijn zonen tegen de muur van Beth-San worden opgehangen na de rampzalige slag op Gilboa. Tijdens het Nieuwe Testament was de naam Scythopolis en was zij één der steden van de Decapolis. Na de Arabische tijd trad het verval in en werd de stad een ruïneheuvel. De oude naam leeft nog voort in het in de omgeving van de teil liggende Beisan, een spoorwegstation aan de lijn van Haifa naar Damaskus.

Opgravingen hebben onomstotelijk aangetoond, dat Beth-San in oude tijden een voorpost is geweest van de Egyptische macht. Zelfs de verschillende lagen in de ruïneheuvel weerspiegelen op wonderlijke wijze getrouw de op en neergang van Egyptes invloed. Daarna is de stad in handen der Filistijnen gevallen. Opgravingen uit deze periode hebben het huis van Astharoth weer doen vinden, waarin Sauls wapens gebracht werden (2 Sam. 31 : 10). Spoedig daania hield de stadstaat Beth-San op, zelfstandig te bestaan. David nam haar in en daardoor werd het Israëlietisch bezit.

e. De berg Karmel.

Karmel betekent boomgaard. Het is niet één enkele berg, maar een golvende lijn van bergen, een bergrug lopende van de Middellandse Zee tot Jokneam en aan weerszijden begrensd door de vlakte van Saron en de vlakte van Akko. De grootste hoogte is ruim 500 m; de uitloper naar de Middellandse Zee daalt tot 185 m.

Het'gebergte bestaat in hoofdzaak uit kalkgesteenten en aangezien het koolzuurhoudende regenwater de kalk oplost en wegvoert, zijn hier vele grotten. Bedekt als het is met teelaarde, voor een deel bestaande uit mergel en er veel regen valt, zijn we hier in een lustoord met rijke begroeiing en verrukkelijke bossen. De Karmel is een sieraad voor het land. De schoonheid der bruid wordt ermee vergeleken in Hooglied 7 : 5: Uw hoofd op u is als Karmel, en de haarband uws hoofds als purper; de koning is als gebonden op de galerijen." En wanneer het gaat over de heerlijkheid van de regering van de Messias, is het: Zij zal lustig bloeien en zich verheugen, ja, met verheuging, en juichen; de heerlijkheid van Libanon is haar gegeven, het sieraad van Karmel en Saron; zij zullen zien de heerlijkheid des Heeren, het sieraad onzes Gods." (Jes. 5 : 2).

Inderdaad een gebergte, waarvan de schoonheid bloeit door de altijd groene heesters en geboomte, geurend en bloeiend in bloemenweelde. Het maakt op de beschouwer een diepe indruk. Het meest is de berg bekend door het offer van Elia. Belangrijk is de vraag: Waar was de plaats van dit offer? Dit moest aan de oostzijde van de berg geweest zijn bij de tegenwoordige rotshoogte Moechraka = het brandoffer. We leveren daarvoor de volgende bewijzen:

1. Elia heelde het altaar des Heeren. Er is dus sprake van een bestaand altaar. Altaren bouwde men altijd op in het oog vallende hoogten. De hoogte, die van de ganse Karmel het meest in het oog springt, is El Moechraka.

2. De priesters van Baal werden bij de

Kison gedood. Deze beek ligt hier vlakbij.

3. De helling daar biedt genoeg ruimte, om een talrijke schare plaats te bieden.

4. Het offer had plaats na 3 uur 's middags. Om 6 uur begon het donker te worden en voordat het zo laat was, ruiste de regen reeds door de eiketoppen.

En Achab moet nog naar Jizreël rijden. En als wij letten oj: > de afstand hiervan naar de offerplaats, dan kan deze alleen gelegen hebben aan de oostzijde, want deze afstand was het kortste.

Aan de oostzijde is dus het volk vergaderd geweest en voor de ogen van een verbaasde schare werd daar het brandoffer door het vuur des Heeren verteerd.

W. VAN DIJK.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen